Bintang is verbannen uit Indonesische supermarktjes - en nu is Heineken boos

2015-04-17 15:57:05 epa04708757 An Indonesian worker inspects crates of Bintang beer at the Multi Bintang Indonesia brewery in Tangerang, Banten province, Indonesia, 17 April 2015. The company produces Bintang, Heineken and Guinness beer brands. A ban on the sale of alcoholic drinks in convenience stores and other smaller retailers came into force in Indonesia. The ban, imposed by the Trade Ministry ostensibly to prevent underage drinking, covers drinks with alcohol content of less than 5 per cent. A 2010 Health Ministry report said only 2.6 per cent of 250 million Indonesians consumed alcohol. Beer consumption in the Muslim-majority country has been growing recent years, at rate of about 4 per cent a year, according to industry data. EPA/MAST IRHAM Foto ANP

Het koelvak van de helverlichte Alfamart op Jalan Benda Raya, een drukke straat in Zuid-Jakarta, is gekuist van het kwaad. Verdwenen zijn de blikjes Guinness, de flessen Bali Hai en de sixpacks Bintang, het populairste bier van Indonesië en eigendom van Heineken.

Een wetswijziging heeft het aantal plekken waar in Indonesië alcohol mag worden verkocht, beperkt tot restaurants, hotels en grote supermarkten. Het fijnmazige netwerk van 7-Elevens (ruim 200 winkels), Indomarets (8.000 filialen) en Alfmarten (meer dan 5.000 winkels) is zijn bierverkoop daarmee kwijt.

En dus zijn de grote brouwers zoals Heineken boos. Mark Campbell, directeur woordvoering van Heineken in Azië:

“Wij maken ons ernstige zorgen over de huidige onduidelijkheid over de wet in Indonesië. Deze regels, die almaar restrictiever worden, zullen leiden tot grotere problemen met zelf gestookte en illegale alcohol met schadelijke effecten voor het land”

Groeimarkt

Dat Heineken openlijk kritiek heeft op de Indonesische regering, die zulke directheid haat, is veelzeggend. Heineken heeft veel te verliezen. Indonesië heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een veelbelovende groeimarkt voor de Nederlandse brouwer.

De afgelopen tien jaar nam de gemiddelde bierconsumptie in Indonesië met 50 procent toe, blijkt uit statistieken van onderzoeksbureau Canadian. Per jaar drinkt een gemiddelde Indonesiër een liter bier. Een schijntje vergeleken met niet-islamitische landen als Singapore (21 liter per persoon per jaar) of Vietnam (34 liter).

Maar de omvang van de bevolking (245 miljoen inwoners), de gemiddelde leeftijd (nog geen dertig) en de gemiddelde verwachte inkomensstijging (van 3.000 dollar per jaar nu naar 8.000 over tien jaar) maken Indonesië een interessant land voor Heineken.

Marktleider

Het grote voordeel vergeleken met andere bevolkingsrijke Aziatische landen als Japan en de Filippijnen, is dat Heineken in Indonesië via Bintang marktleider is met een aandeel van circa 50 procent. In een interview met deze krant vorig jaar noemde Azië-baas Roland Pirmez van Heineken Indonesië als een van de landen waar hij het meeste potentie in zag. “De beperkende factor is de islam”, zei Pimez toen. Hij lijkt nu gelijk te krijgen.

Zonder kleine supermarkten wordt het moeilijker voor Heineken die jonge, rijkere Indonesiër bier te verkopen. Ook wordt het lastiger om op vakantie-eiland Bali de ruim twee miljoen toeristen te bereiken. Voor Australische feestvierders is een mouwloos hemdje van Bintang haast een verplichte aankoop als memento aan hun vakantie. Het is nog onduidelijk of er een uitzondering op de regels voor Bali komt. Heineken-woordvoerder Campbell:

“Wij willen graag in gesprek treden met de overheid hierover. Maar tot dusver is het niet gelukt contact te krijgen.”

Verzet

Maar ook onder Indonesiërs zelf is er verzet. Met de wetswijziging zouden ruim 200.000 banen op het spel staan. Alcohol wordt bovendien zwaar belast in Indonesië. Jaarlijks int de staat omgerekend circa 290 miljoen euro aan belasting op alcohol, een inkomstenbron die de overheid niet kwijt wil.

Foto ANP

Foto ANP

Niet toevallig zijn het hoge bestuurders die drooglegging niet zien zitten. Gouverneur Basuki Tjahaja Purnama van Jakarta, van christelijk-Chinese komaf, ontstak afgelopen week in woede over het onderwerp.

“Niemand is ooit gestoven aan het drinken van bier. Mensen sterven aan illegaal gestookte alcohol. Wat moeten we dan nog meer verbieden? Hoestdrank.”