Een speciale aanbieding voor u… en vele anderen!

Het was op de lange rit van Antalya naar Cappadocië of misschien op een terrasje ergens onderweg, aan de praat met andere deelnemers, dat de oud-politieman uit Wageningen begon te twijfelen. Was dit wel een NRC-reis?

Hij had zich opgegeven voor deze „cultuurhistorische 5-sterrenreis” door „het unieke Cappadocië”, omdat die op 15 november, ingestoken in een aparte enveloppe, werd aangeboden bij NRC Handelsblad. Aanhef van de oranjekleurige folder: „Onze bijzondere dank voor u als trouwe abonnee van NRC Handelsblad!” Speciaal voor u is deze voordelige reis beschikbaar – vanaf 99 euro – als „heel bijzonder bedankje”. Was getekend: Ingrid Jansen, „hoofd Lezersreizen” (met foto). Uw voordeelcode; „NRC 30542”. De normale prijs van deze „onder Nederlanders geliefde” rondreis is (vanaf) 899 euro. Maximaal voordeel, onderstreepte de folder voor alle duidelijkheid: 800 euro per persoon.

Leuk van die krant.

Maar het speurdershart van de man uit Wageningen begon wat sneller te kloppen na aankomst in Antalya, waar zes tourbussen klaar stonden voor de reis naar „het betoverendste feeënlandschap van de wereld”. Wat deden die abonnees van het Noord Hollands Dagblad eigenlijk in de groep? En zouden die anderen wel allemaal NRC-lezers zijn?

Nee dus.

Deze Turkse aanbieding van Reise Service Deutschland, een grote Duitse touroperator met hoofdkantoor in München, had niets te maken met NRC Handelsblad. Ja, behalve dat de folder bij de zaterdagkrant ingestoken zat. Na terugkeer in Nederland vroeg de man uit Wageningen opheldering bij de ombudsman. Esther van de Belt, category manager van NRC Reizen (de echte), gaf uitleg: „Ik vrees dat u te maken heeft gehad met een externe adverteerder die zich heeft voorgedaan als NRC Reizen.”

Hoe kan dat? Simpel: door een moment van onoplettendheid bij de advertentieafdeling van NRC Media, waar deze advertentie als ‘insteker’ werd aangeboden – en geaccepteerd zonder goed naar de inhoud te kijken of die voor te leggen aan de eigen afdeling NRC Reizen. Dat aanbieden gebeurde overigens niet door RSD zelf, maar zoals vaker door een tussenpersoon, een salesorganisatie.

Wel suf, want een blik op de folder had geleerd dat hier ten onrechte de indruk werd gewekt van een „speciale” NRC-reis voor abonnees, tegen afbraakprijzen. De reis, leert navraag bij de tussenpersoon, wordt inderdaad ook aangeboden via tal van andere bladen, uiteraard met lichte aanpassingen. RSD doet zaken met onder meer De Telegraaf en TROS Kompas. Hint: opmaak en typografie van de speciale aanbieding lijken in niets op die van NRC Reizen.

De envelop met aanbieding zat overigens maar in een deel van de zaterdagoplage, ongeveer 50.000 exemplaren – dus kennelijk nog eens extra speciaal, want niet bedoeld voor álle abonnees. Sommige lezers kregen die zaterdag al meteen argwaan, en belden naar de krant. Na een betere blik op de folder sloeg de schrik toe. „Het kantoor was te klein”, aldus Esther van de Belt, verantwoordelijk voor NRC Reizen (zes Academiereizen per jaar, vier cultuurreizen en enkele individuele reizen).

De adverteerder is daarna geblokkeerd (voor dit soort aanbiedingen), lezers die aan de bel trokken kregen tien dagen nadat de folder bij de krant zat een brief van NRC Media-directeur Rien van Beemen met excuses en uitleg over de „puur commerciële folder van een externe adverteerder”. Maar ja, die brief ging alleen naar de klagers, niet naar iedereen die de folder had ontvangen – en zo vertrok de oud-politieman uit Wageningen nog vorige maand, nietsvermoedend, op zijn ‘NRC-reis’.

Heeft hij spijt of schade? Dat niet, zegt hij over de telefoon. „De reis was op zich prima, het klikte met andere echtparen en we hadden een uitstekende gids. Alleen, ik had de indruk gekregen: dit is van NRC.” Met alles erop en eraan – toeslagen, excursies – betaalde hij per persoon zo’n 400 euro in totaal. Hoeveel NRC-abonnees meegingen, is niet te achterhalen, de aanmeldingen lopen via een 0800-nummer, een callcenter dat de abonnementsstructuur van de voordeelreizigers niet bijhoudt.

Is dit bedrog? Dat is nog maar de vraag, NRC Media had de insteker per slot van rekening geaccepteerd. In de kleurrijke folder staat ook nergens dat het om een „exclusieve” NRC-reis gaat. Hoofdredacteur Jan Bonjer van Het Financieele Dagblad laat me wel weten dat ook zijn krant, na een „onaangename ervaring” met een folder vol „taalfouten”, geen zaken meer doet met de adverteerder.

Bij het callcenter in kwestie lijkt de boodschap overigens nog niet helemaal doorgedrongen, want ik kon afgelopen week, toen ik belde, nog net mee met de „aanbieding van het Handelsblad”.

O ja, ‘hoofd Lezersreizen’ Ingrid Jansen zult u tevergeefs bellen. Een telefoniste van RSD laat weten dat Jansen „alleen e-mails afhandelt”. Maar bij verdere navraag hoor ik dat ze niet bestaat; het gaat om een fictieve naam voor de Nederlandse markt – niet ongebruikelijk in de reclamewereld. Het fotootje op de folder zou van een anoniem model zijn.

Best vervelend, zegt een andere Ingrid Jansen, die wél bestaat en, hoe toevallig, zelfstandig reisadviseur is bij The Travel Club in Zwartewaal, Brielle en Rotterdam. „Ik word geregeld, zo’n tien keer per jaar, gebeld door mensen die denken dat ik die persoon ben”, zegt ze over de telefoon. Maar dat is ze dus niet.

NRC Media is tegenwoordig ook danig actief op de reismarkt – het genereert broodnodige inkomsten. Ook die reizen worden uitgevoerd met partners. Het moeten dan wel reizen zijn die passen bij de kwaliteit die de krant wil. Les: blijven letten op adverteerders die op het NRC-merk meeliften – naar Cappadocië of elders. En op de kwaliteit van de eigen reizen, ook dat natuurlijk.