De walkietalkie op de smartphone is heel geliefd

In de metro, achter de kassa, op terrassen, in rijke buurten én sloppen. Overal in Brazilië is de smartphone een vertrouwd beeld. Via WhatsApp wisselen Brazilianen roddels uit, maar de chatdienst wordt ook als nieuwsbron gebruikt. Tijdens de presidentsverkiezingen afgelopen oktober bereikten kandidaten hun publiek via sociale media en smartphones.

Toch ziet bellen er vaak ouderwets uit: veel Brazilianen gebruiken push to talk, een soort walkietalkie-toepassing op telefoons, waarmee gratis gecommuniceerd kan worden. Zenden en ontvangen kan niet gelijktijdig. Niet zelden schreeuwen Brazilianen dus tegen hun telefoons, om ze daarna tegen hun oor te houden voor het antwoord.

Brazilië (204 miljoen inwoners) is een beloftevolle groeimarkt voor mobiele telefonie. In 2014 werden er 54,5 miljoen smartphones verkocht – 55 procent meer dan een jaar eerder. De Samsung Galaxy is verreweg de winnaar: van de meeste verkochte mobieltjes in 2014 nemen vijf verschillende Galaxy’s de eerste plekken in, met de Samsung Galaxy S4 Mini Duos I9192 op nummer één.

De iPhone 5 en 5s volgen pas op nummer elf en twaalf. Apple heeft daarmee een beduidend minder grote dekking in het land dan Android. Dat komt vooral door de prijzen. Door torenhoge belastingen en importkosten is elektronica in Brazilië duur. Toen de iPhone 6 uitkwam kostte die omgerekend 1.008 euro, bijna twee keer zoveel als in de VS – het maakte de iPhone 6 in Brazilië de duurste iPhone ter wereld.

Facebook is de populairste app. Volgens recent onderzoek vindt 67 procent van de Brazilianen Facebook zelfs de belangrijkste nieuwsbron. Naast sociale communicatie springt vooral het grootschalige gebruik van apps gericht op navigatie en transport eruit: Waze is een door gebruikers gevoede gps-app en razend populair, vooral in steden met dagelijks verkeersinfarcten, zoals São Paulo en Rio de Janeiro. Maar ook apps van – uiterst gebruiksvriendelijke – taxidiensten, zoals Easy Taxi, doen het goed.

In het economische verkeer is voor aanbieders van diensten nog veel te winnen. Mobiel bankieren is in opkomst en wordt in grote steden onder de (hogere) middenklasse veel gebruikt. Maar het gros van de Brazilianen bankiert en betaalt nog altijd bij de bank, getuige de dagelijkse lange rijen voor de bankkantoren.

Dat de smartphone hier nog maar 29 procent dekking heeft, komt vooral door de kosten. Hoewel tientallen miljoenen mensen in de afgelopen tien jaar opklommen tot de lagere middenklasse, is het minimumloon nu 231 euro per maand. Een gemiddeld data-maandabonnement in Brazilië kost 32,70 euro, 14 procent van een maandinkomen. Op een prepaidkaart kan wel (beperkt) geïnternet worden vanaf 30 cent per dag.

Bovendien laat de dekking het buiten de grote steden geregeld afweten. Openbare wifi heeft de Braziliaanse overheid – ook in de grote steden – nog nauwelijks ontdekt, een wificultuur in cafés bestaat nauwelijks. Onhandig, zeker omdat het niet zelden voorkomt dat 4G noch 3G sjoege geeft in meer landelijke gebieden. Een mooie smartphone ziet er daar chique uit, maar wie wil internetten doet er beter aan te zoeken naar een wifinetwerk in een lokaal hotel.