Fries Museum wint: tige wiis mei priis

Publiek kiest museum in Leeuwarden; prijs ton van BankGiro Loterij

Zwaard van Grutte Pier Foto fries museum

„Ho, hij zit vast in de draaideur!” Directeur Siebe Weide van de Museumvereniging pakt de lange taart extra goed vast, terwijl hij zich door de glazen draaideur manoeuvreert. Het plein voor het Fries Museum in Leeuwarden is verlaten, maar binnen klinkt luid gegil. De medewerkers, die zich in de hal hebben verzameld, onthalen hem met luid geklap.

Het Fries Museum won gisteren de BankGiro Loterij Museumprijs 2015. Adriana Esmeijer, directeur van het Prins Bernhard Cultuurfonds, en Judith Lingeman, Hoofd Goede Doelen van de BankGiro Loterij overvielen museumdirecteur Saskia Bak met de cheque van 100.000 euro. Het Fries Museum kreeg meer dan 40 procent van de publieksstemmen en liet daarmee de andere genomineerden, het Zeeuws Museum en het Amsterdam Museum, achter zich. Het ging dit jaar om het streek- of stadshistorisch museum dat op de meest aantrekkelijke manier het verhaal van de stad of streek weet te vertellen. 37 deelnemende musea werden in het geheim door een vakjury bezocht, op de drie genomineerden kon het publiek van 10 maart tot en met 12 april stemmen. In totaal brachten ruim 71.000 mensen hun stem uit, een record sinds 2009.

Het Fries Museum was favoriet. Het werd door de jury genomineerd vanwege de „combinatie tussen herkenbare en minder bekende verhalen” en het bundelen van kunst en geschiedenis. In het museum zijn tentoonstellingen te zien over Mata Hari, vrijheidsstrijder Grutte Pier en objecten van Friese adel.

„We zijn ongelooflijk blij met de prijs”, zegt directeur Saskia Bak. „Het dak gaat er bijna af. En we hebben nogal een dak.” Het museum zette in vier weken allerlei campagnes op, waarvoor nachten werden doorgehaald. Tijdens de Provinciale Verkiezingen stonden vrijwilligers bij stemplekken met een extra stembus en Piet Paulusma kwam met de cameraploeg langs. Ook bereikte het museum naar eigen zeggen 140.000 mensen met een media-actie rond Friese vrijheidsstrijder Grutte Pier. Een Amerikaan, zogenaamd nazaat van Pier, eiste in een open brief zijn zwaard op. De Friezen reageerden met videoberichten op sociale media, waarin ze verklaren dat het zwaard in Friesland thuishoort en ze het sjibbolet Bûter, brea en griene tsiis uitspreken. Het prijzengeld zal het museum besteden aan een project over Fries erfgoed, waarbij Friezen actief worden betrokken. „We moeten het plan nog uitwerken, maar het wordt geen standaard tentoonstelling”, aldus Bak. De Museumprijs wordt sinds 1990 uitgereikt, en is sinds 2007 in handen van het Prins Bernhard Cultuurfonds en de BankGiro Loterij, samen met de Museumvereniging. Vorig jaar won het Klok & Peel Museum Asten. Volgend jaar gaat de prijs naar een oorlog- of verzetsmuseum.