Getergd SBM weet zich gesteund

De smeergeldaffaire in Brazilië blijft offshorebedrijf SBM uit Schiedam achtervolgen. Maar de aandeelhouders houden volop vertrouwen.

Volgens SBM heeft oud-werknemer Jonathan Taylor zich schuldig gemaakt aan diefstal en chantage. Foto Dijkstra

Nieuwe beschuldigingen van fraude in Nederlandse en Braziliaanse media brengen de aandeelhouders van SBM Offshore niet van de wijs. Op de jaarvergadering schaarden zij zich gisteren ondubbelzinnig achter de raad van bestuur en de raad van commissarissen.

Vragen waren er wel over de recordschikking van 240 miljoen dollar (193 miljoen euro) afgelopen november, met het Openbaar Ministerie. Of de kous daarmee nou echt af was, wilden verschillende aandeelhouders weten.

En ook bij de genereuze beloningsregeling voor de leden van de raad van bestuur werd uitgebreid stilgestaan. Maar nadat president commissaris Heinz Rothermund, bijna emotioneel, had betoogd dat SBM zonder dit bestuur misschien wel niet meer bestaan zou hebben, stemden de aandeelhouders ook hierin toe.

De enige echte tegenstem kwam van de Vereniging voor Effectenbezitters (VEB). Namens de VEB stelde Errol Keyner dat hij de benoeming van de vertrekkend topman Sietze Hepkema in de raad van commissarissen niet kon steunen. Een dag eerder had het tijdschrift Quote materiaal gepubliceerd waaruit zou zijn op te maken dat Hepkema geprobeerd heeft de omvang van het omkoopschandaal te verdoezelen. Het ging om een e-mail en om gespreksfragmenten die oud-medewerker Jonathan Taylor in 2012 had opgenomen. „Taylor noemt jullie een stel boeven, jullie noemen Taylor een boef. Wij kunnen niet instemmen met een nieuwe rol voor Hepkema, totdat we weten hoe het echt zit”, aldus de VEB.

De smeergeldaffaire

Jonathan Taylor is een voormalige werknemer van SBM Offshore, dat drijvende platforms bouwt, verkoopt en verhuurt voor de olie- en gasindustrie. Taylor verliet het bedrijf in de zomer van 2012 na onenigheid met Hepkema, maar in onderling overleg en met een vertrekpremie. De smeergeldaffaire was begin dat jaar aan het rollen gekomen na de klacht van een klant over agenten van SBM in Afrika. Kort daarop nam bestuurvoorzitter Bruno Chabas het besluit om de zaak openbaar te maken en tot op de bodem te laten uitzoeken. Hepkema trad aan als compliance officer, verantwoordelijk voor het bewaken van de integriteit. Er werd een intern onderzoek gehouden, uitgevoerd door externe partijen. En de zaak werd ook aangemeld bij het Openbaar Ministerie.

Dat leidde in november 2014 tot de recordschikking van het OM. Die betrof aangetoonde fraude in Angola, Enquitoriaal Guinée én Brazilië.

Jonathan Taylor voert sinds medio 2013 actie tegen SBM. Hij beweert dat het bedrijf geen echte openheid van zaken heeft gegeven, met name over het betalen van smeergeld in Brazilië. Het Braziliaanse staatsoliebedrijf Petrobras is de belangrijkste afnemer van de drijvende olie- en gasplatforms die SBM bouwt, verkoopt en verhuurt. Taylor heeft herhaaldelijk vertrouwelijke informatie doorgespeeld aan Quote en aan Vrij Nederland.

SBM stelt dat de citaten die in deze publicaties genoemd worden uit hun context zijn gehaald. Bovendien heeft Taylor zich volgens SBM schuldig gemaakt aan diefstal en chantage. Diefstal omdat hij bij vertrek het hele dossier heeft meegenomen en chantage omdat hij geld heeft geëist in ruil voor stilzwijgen – nadat hij bij zijn vertrek had getekend voor zwijgplicht. Vorig najaar heeft SBM Taylor daarom formeel aangeklaagd bij de rechtbank in Monaco, waar het bedrijf zijn hoofdzetel heeft. Tot een rechtszaak is het nog niet gekomen omdat Taylor geen vast adres heeft.

Voorpaginanieuws

Wel heeft hij onlangs een interview gegeven aan de Braziliaanse krant Folha de S. Paulo, waarin hij stelt dat SBM onder één hoedje speelt met Petrobras om de corruptiepraktijken te verhullen. En ook met de Braziliaanse autoriteit CGU, die mogelijke omkoping van overheidsfunctionarissen door agenten van SBM onderzoekt. En waarmee SBM onlangs een principeafspraak heeft gemaakt over de verder afwikkeling van mogelijke Braziliaanse claims.

In Brazilië, waar smeergeldaffaires aan de orde van de dag zijn, zijn de uitlatingen van Taylor – en de reacties daarop – voorpaginanieuws. Op de aandeelhoudersvergadering van SBM, gisteren in het Hilton hotel in Rotterdam, werd aanmerkelijk terughoudender gereageerd. De verklaring van SBM dat Hepkema het onderzoek naar Brazilië in eerste instantie heeft laten opschorten om eerst Afrika goed te kunnen onderzoeken, vonden de aandeelhouders geloofwaardig. Evenals de stelling dat er vervolgens tot twee keer wel degelijk ook naar Brazilië was gekeken. En dat alle gegevens, inclusief de dreigmails en opnames van Taylor, al in een vroeg stadium aan het OM waren overgedragen. Waarna het OM tot de eerder genoemde schikking van 240 miljoen kwam.