Coalitieoverleg over ‘bed, bad, brood’ pas morgen verder

Het coalitieoverleg over de opvang van illegalen gaat pas morgen verder. Aanvankelijk zouden de top van VVD en PvdA vanaf 16.00 uur vanmiddag weer op het Torentje bij elkaar komen om opnieuw te proberen tot een oplossing te komen in de zogenaamde ‘bed, bad, brood’-kwestie.

PvdA-leider Diederik Samsom tijdens het overleg in Torentje over . Foto ANP / Evert-Jan Daniels

Het coalitieoverleg over de opvang van illegalen gaat pas morgen na de ministerraad verder. Aanvankelijk zouden de top van VVD en PvdA vanaf 16.00 uur vanmiddag weer op het Torentje bij elkaar komen om opnieuw te proberen tot een oplossing te komen in de zogenaamde ‘bed, bad, brood’-kwestie.

De partijen gaan nu overleggen in eigen kring. Vooral bij de VVD zou nu behoefte zijn aan intern overleg. “Het is lastig. Daarom gaan we er even tijd voor nemen. We moeten niet zwichten voor alle druk en haast. Het is een belangrijk issue. We zoeken naar oplossingen”, aldus Zijlstra bij aankomst op het ministerie van Algemene Zaken vanmiddag. Bij het uitstel op dit moment speelt ook mee dat Rutte vanavond rond 18.00 uur naar Amsterdam moet voor de Holocaustherdenking in de Hollandsche Schouwburg, waar hij een toespraak houdt.

VVD en PvdA voerden sinds gistermiddag 17.00 uur - met een korte onderbreking - tot vannacht 3.30 uur overleg over een oplossing voor de kwestie, waarover de coalitiepartijen van mening verschillen. Nadat het Comité van Ministers van de Raad van Europa gisteren een complexe, dubbelzinnige uitspraak deed over of Nederland illegalen basisvoorzieningen als een avondmaaltijd, bed, ontbijt en kleding moet bieden, moeten VVD en PvdA het onderling eens worden over die vraag. Maar de partijen zijn het oneens: de VVD vindt dat aan opvang de voorwaarde van meewerken aan terugkeer verbonden moet zijn. De PvdA vindt het humaan om hoe dan ook in een basisvorm van opvang te voorzien.

‘Ingewikkelde kwestie’

Vannacht werd duidelijk dat de coalitie het nog niet eens was over hoe het kabinet verder moet met de kwestie. Premier Rutte sprak van een “ingewikkelde kwestie”, waarover beide partijen vanaf vanmiddag “rustig verder praten”. PvdA-vicepremier Asscher zei vanochtend na een Kamerdebat dat er geen sprake is van een kabinetscrisis, maar erkende dat de uitspraak van de Raad van Europa er eentje is “waar je op verschillende manieren tegenaan kan kijken en waar het kabinet zich afvraagt hoe je daarop moet reageren”. Op de vraag of Asscher verwacht dat er vandaag een oplossing komt, zei hij: “Ik stel daar nooit deadlines aan, dat heeft meestal ook geen zin.”

Er lag toen de partijen vannacht opbraken, een variant op tafel waarbij nog overeenstemming moest worden bereikt over de details. De oplossing zou ongeveer hierop neerkomen: ja, er komt opvang, maar die is in tijd beperkt totdat de hoogste rechter in Nederland uitspraak heeft gedaan over de vraag of het kabinet daartoe eigenlijk wel verplicht is. Dan kan de VVD zeggen: we wilden het niet, maar zijn gedwongen door de rechter.

Electorale concurrentie

De politieke werkelijkheid is: nu een snelle oplossing onmogelijk is gebleken, neemt de publieke aandacht voor het thema vanzelf toe. Precies niet in het belang van beide partijen, schrijven onze politiek redacteuren Annemarie Kas en Tom-Jan Meeus vandaag in NRC Handelsblad (€):

Het vergrootglas komt zo op de uitkomst te liggen, dat voor VVD en PvdA het gevaar groeit dat beide partijen die niet goed genoeg aan hun achterban kunnen uitleggen. [...] Dus waar de inzet aan het begin van deze week absoluut geen coalitiecrisis was, kan die gedachte door het verstrijken van de tijd steeds gemakkelijker opkomen. Voor de PvdA is dat een gevaar, voor de VVD ook een verleiding. Een val van het kabinet over dit thema zou niet ongunstig zijn voor de liberalen in de electorale concurrentie met de PVV.

Lees ook:
- Op nrc.nl: In 5 minuten over ‘bed, bad, brood’ en de spanningen in de coalitie
- In NRC Handelsblad: Bed-bad-brood splijt coalitie (€)