Topzware constructie, intens acteerwerk

Vooral Ben Whishaw (midden) wordt niet voor niets geroemd als een van de grote talenten van nu.

Herinnering en vergeetachtigheid liggen dicht bij elkaar in Lilting, het intelligente, semi-autobiografische debuut van de Engels-Cambodjaanse filmmaker Hong Khaou. De film richt zich op de relatie tussen een oudere Chinees-Cambodjaanse vrouw in Londen die geen woord Engels spreekt en een jonge Engelsman die allebei om een verloren geliefde treuren. Haar zoon en zijn minnaar.

Moeder Junn woont al enige tijd in een bejaardentehuis, waar ze in haar gedachten een eigen versie van haar leven heeft geconstrueerd waarin haar zoon niet van haar is afgenomen. Niet door de dood. Niet door haar gedachten, die steeds verder versluierd raken door alzheimer. Maar ook niet door zijn vriend Richard, van wie ze misschien weet maar ook ontkent dat hij zijn partner was. Ze kan vanuit haar traditionele achtergrond de homoseksualiteit van haar zoon maar moeilijk accepteren.

‘Lilting’ is een in onbruik geraakt Engels woord dat staat voor ritmisch, elegant, zangerig. Meer nog dan over al die nogal voor de hand liggende thema’s zoals rouwverwerking of homoseksualiteit – of hoe het vergeten zowel een zegen als een vloek kan zijn – laat Lilting die momenten in het leven zien die dansant en sierlijk en tegelijk ondraaglijk verdrietig zijn.

Niet voor niets speelt de Chinese versie van Dean Martins nummer Sway (ook ooit al te horen in Wong Kar-wai’s 2046, een andere film over herinneringen aan verloren liefdes) een cruciale rol in de film, een liedje dat precies dat gevoel van ‘lilting’ nog eens op een muzikale manier verwoordt.

Junn en Richard spreken elkaars taal niet, net zoals Junn niet met haar oudere aanbidder Alan in woorden kan communiceren. Richard huurt een tolk zodat Junn met Richard kan praten, en via die omweg hopelijk ook zo de homoseksualiteit van haar zoon kan aanvaarden. Het is een omslachtig plan vol goede bedoelingen, maar in de context van de film ook reuze gekunsteld.

Een heel puur en teder uitgangspunt over twee mensen die via een verloren geliefde met elkaar moeten leren communiceren, wordt opeens een topzware constructie. Er valt een loden last over de film.

Tegelijkertijd is het ook goed om je te realiseren dat Lilting voor een bedrag van slechts 150.000 pond (ruim 200.000 euro) werd gemaakt in het kader van een stimuleringsprogramma voor talentvolle jonge Engelse filmregisseurs. Ter vergelijking: voor een dergelijk project van het Nederlands Filmfonds, ‘De oversteek’, is 900.000 euro per film beschikbaar.

Met die geringe middelen is Lilting toch een heel volwassen film geworden. De acteurs Cheng Pei-pei (Crouching Tiger, Hidden Dragon) en Ben Whishaw (de nieuwe Q uit de Bond-films) weten emotioneel intense rollen neerzetten.

Vooral Whishaw wordt niet voor niets geroemd als een van de grote talenten van zijn generatie. Hij brengt de lichte ondraaglijkheid van Lilting precies in balans.