Terry Riley geëerd met vurige uitvoeringen van oud én nieuw werk

Terry Riley op het World Minimal Music Festival

Was het wel een statement? In 1964 schreef Terry Riley In C. Het zorgde voor brede erkenning van de vaak repetitieve, procesmatige muziekstijl die minimal music werd gedoopt. Een stuk in de toonsoort der toonsoorten, terwijl de strenge avant garde de tonaliteit de oorlog had verklaard: het is vaak een provocatie genoemd. Maar was dat het? Nee, verklaarde Riley deze maand in Het Parool. Het was gewoon „expressie”. Zoek er niets achter.

Hoe dan ook, In C geldt als een van de baanbrekendste minimal-composities. Het klonk deze week tijdens het World Minimal Music Festival in het Muziekgebouw aan ’t IJ, waar de pionier Riley (79) werd geëerd. Op de openingsavond liet hij zich omringen door de musici van Stargaze, geëquipeerd met instrumenten uiteenlopend van speelgoedpiano tot Afrikaanse kora.

Zo bleek maar weer hoe effectief In C kan zijn. Riley noteerde 53 motiefjes die op een A4’tje passen, de musici zijn vrij in hun timing, de toonsoort verandert niet. Het speelplezier was zichtbaar: de zeldzaam funky uitvoering duurde zeventig minuten, langer dan gebruikelijk.

Behalve deze klassieker klonk ook nieuw werk: Children of Gaza, een stuk met een pacifistische boodschap voor meisjeskoor, harp (Gwyneth Wentink) en accordeon (Janne Rättyä). Ondanks dat Riley de harp ook als percussie-instrument gebruikt, klonk het wel erg zoetjes. Met de toevoeging van een Dona nobis pacem bediende hij zich van een armoedig cliché. Het Nieuw Amsterdams Jeugdkoor zong de bleke koorpartijen vol overgave.

Vrijdagavond was er aandacht voor de Indiase muziek waardoor Riley sterk is beïnvloed. Hij trad op met Nayan Ghosh, een grootmeester op zowel de sitar als de tabla. Het talent bleek niet evenwichtig verdeeld. Riley kan behoorlijk improviseren, maar zijn stem klinkt nasaal en rasperig. Nayan Ghosh gaf hem aanvankelijk alle ruimte, maar kreeg daar snel genoeg van en liet zijn vingers genadeloos razen over de tabla.