Waarom je in alle straten dezelfde winkels ziet

Op naar nog meer hetzelfde. Meer McDonald’s, meer Albert Heijn, meer Subway, meer Bruna, meer Gall & Gall en meer DA Drogisterijen. Nederlandse winkelstraten lijken steeds meer op elkaar. Dat is in grote mate te danken aan de groei van franchises - waarbij ondernemers betalen voor een bepaalde winkelformule.

Inmiddels telt Nederland meer dan 28.000 franchisefilialen. En dat worden er nog veel meer als het aan de organisatie van ’s lands belangrijkste franchisebeurs ligt die vandaag en morgen in Hoevelaken plaatsvindt.

Waar komt de franchise vandaan?

Uit de VS. In Nederland is HEMA in 1958 de eerste die het concept toepast, blijkt uit een overzicht in de Nationale Franchise Krant.

Hoe groot is het nu?

Nogal groot. Op 1 januari waren er ruim 28.000 franchisevestigingen in Nederland, 1.400 meer dan in 2013. Zo blijkt uit onderzoek van First Retail.

Primera heeft de meeste franchisefilialen, maar van de grote spelers groeit Albert Heijn (waaronder AH To Go) het hardst.

Vooral franchises in de mode doen het de afgelopen jaren erg slecht. “Dat komt niet alleen door de slechte economie, maar ook door de concurrentie van internet en grote internationale winkelbedrijven als Primark”, zegt accountmanager Tiago Jurgens van adviesbureau First Formula dat franchisenemers aan formules koppelt.

Alles bij elkaar opgeteld zijn de Nederlandse winkelstraten inmiddels bezaaid met filialen van meer dan 700 franchiseformules met drie of meer filialen.

Zo veel?

Ja, franchises zijn niet alleen Subway of McDonald’s. Neem de Bezorgbeer, die ook op de franchisebeurs staat. Bij de Bezorgbeer kun je cafetariavoedsel (en tegenwoordig ook salades) bestellen, dat vervolgens door een bezorger met een helm met berenoren wordt bezorgd.

https://twitter.com/DeBezorgbeer/status/585431984945688576/

Het concept is inmiddels goed voor 17 vestigingen, 15 daarvan zijn franchises. Ondernemers die een eigen Bezorgbeervestiging beginnen moeten minimaal 10.000 euro entreegeld betalen en alle voorraad afnemen bij het hoofdkantoor. Het bedrijf zoekt nog franchisenemers in Eindhoven, Utrecht en Maastricht. Binnenkort opent een filiaal in Amsterdam.

Anderhalf jaar geleden schreef de Bezorgbeer nog een sloganwedstrijd uit om online bestellen te promoten. Een mevrouw uit Rhoon won met de lumineuze leus ‘de Bezorgbeer, online eten bestellen!’.

De roots van de keten liggen bij eetcafé Bruintje Beer dat in 1984 in Rotterdam werd geopend. Daaruit zijn De Beren eetcafés voortgekomen, eveneens een franchiseformule. Overal geldt op woensdagen de actie ‘onbeperkt sliptongen eten voor 12,50 euro’.

Zijn er nooit problemen in Nederland franchiseland?

Jawel. De afgelopen jaren zijn er verschillende rechtszaken geweest tussen franchisenemers en de formule-eigenaren waaronder Albert Heijn en Bakker Bart. Zembla maakte er een aflevering over. Verschillende franchisenemers zouden worden uitgeknepen en benadeeld door het moederbedrijf.

Jurgens vindt de problemen meevallen en zegt dat ze zijn aangezet door de media, advocaten en brancheverenigingen. Hij zegt dat de afgelopen jaren door het economische klimaat de hele markt onder druk heeft gestaan. “Dan neemt de kans op conflicten toe, dus relatief gezien valt het reuze mee.”