Tsipras hoopt bij Poetin op mooie beloning

Rusland ziet in de Grieken een mogelijkheid om nieuwe sancties te voorkomen en een wig tussen de EU-landen te drijven.

Op de agenda staan onder meer Russisch gas en Griekse feta. Maar het bezoek van de Griekse premier Alexis Tsipras aan Moskou heeft vooral een symbolische, en daarmee politieke betekenis. Want Athene, zo zei een regeringsfunctionaris tegen de Russische krant Kommersant, streeft naar „een nieuwe lente in de verhoudingen tussen de Europese Unie en Rusland”.

De ontvangst wordt ceremonieel en hartelijk. Van de Grieken hoeft Poetin geen lastige vragen te verwachten over betrokkenheid bij de oorlog in Oekraïne. Tispras’ radicaal-linkse partij Syriza stemde in het Europees Parlement tegen sancties tegen Rusland. Net als tegen een associatieakkoord van Oekraïne met de EU trouwens.

De nieuwe Griekse regering neemt bewust afstand van het Europese beleid ten aanzien van Rusland. Zo trapt ze op de rem als aanscherping van sancties en de verlenging ervan ter sprake komen. Dat is belangrijk: nieuwe sancties kunnen alleen worden aangenomen met algemene stemmen. De regering-Tsipras kan dus in haar eentje het Europese Ruslandbeleid torpederen.

Geen wonder dat Tsipras’ bezoek in Europa met scheve ogen wordt bekeken. Dit weekend waarschuwde de Duitse voorzitter van het Europees Parlement Martin Schulz in een interview met de Hannoversche Allgemeine Zeitung dat de Grieken de EU niet van zich moeten „vervreemden”. Schulz geldt als een van de weinige Europese politici met sympathie voor Athene.

Reden genoeg dus voor president Poetin om Tsipras aan de borst te drukken, wanneer de Griekse premier deze middag aankomt in Moskou. Maar in hoeverre Griekenland beloond gaat worden voor zijn pro-Russische standpunt, is nog ongewis. Moskou lijkt geen reëel alternatief voor de leningen uit het Westen. De Russische economie zit in zwaar weer, en het Russische begrotingstekort loopt op naar 5 procent. Deze week moet Griekenland 450 miljoen euro aan het IMF terugbetalen. Yanis Varoufakis, de Griekse minister van Financiën, was zondag op bezoek bij IMF-directeur Christine Lagarde en verzekerde haar dat dit gaat lukken.

Een Griekse uitzonderingspositie in het Russische embargo op Europese levenmiddelen lijkt minder ver weg. De Russische landbouwinspectie kondigde al eerder ‘inspecties’ aan die het hervatten van de import van Griekse levensmiddelen mogelijk moet maken – vooral voor producten waar in Rusland op dit moment een tekort is, zoals ‘harde kaas’.

Volgens Russische media valt er met Poetin ook te praten over een (nieuwe) korting op de prijs van Russisch gas. Maar of besprekingen over verdere samenwerking in de energiesector iets opleveren is de vraag. De Griekse minister van Buitenlandse Zaken Nikolaos Kotzias was afgelopen week al in Hongarije om te praten over deelname aan Russische plannen voor pijplijnen via Turkije en de Balkan. Die plannen stellen in de praktijk nog weinig voor. Wegens financiële problemen en juridische obstakels binnen de EU heeft Rusland de aanleg van de zogenoemde South Stream-pijpleiding via de Zwarte Zee afgeblazen. Plannen voor een alternatief zijn nog niet vergevorderd.

Op 9 mei is Tsipras alweer in Moskou, voor de grote herdenking van het einde van de Tweede Wereldoorlog. Hij zal, met de Tsjechische president Zeman, een van de weinige Europese leiders zijn die komt opdagen.