We kunnen van ABN Amro nog een echte volksbank maken

Beeld NRCQ

Moet ABN Amro eigenlijk nog wel naar de beurs? Nu de beursgang is uitgesteld en de staat en de banktop (bijna) elke dag een ruzie uitvechten, duikt die vraag op. De SP zegt bijvoorbeeld:

van_abn_naar_volksbank

De opbrengst van een beursgang van ABN Amro zou 20 miljard kunnen zijn. Waarom zou je dat willen opgeven?

1. Veiligheid van spaargeld

Eigenlijk het enige argument vóór een staatsbank. Wie niet vertrouwt op de garantieregeling (tot 100.000 euro) die voor alle banken geldt, kan dan kiezen voor die staatsbank. Mits de staat dan echt garant staat voor alle verplichtingen van de bank. Maar dat zal zeker niet mogen van de Europese Commissie die geen oneerlijke concurrentie accepteert.

2. Bonussen tegengaan

Een bonusverbod, is dat een argument? Zeker, alleen moet dat expliciet worden geregeld. Bij legio staatsbedrijven (NS, Schiphol) kan de top aanspraak maken op een bonus die ten opzichte van grote beursgenoteerde bedrijven bescheiden is. Maar hij is er wel.

Het gaat dan om 15 à 20 procent van het vaste salaris, dat overigens hoger is dan een ministerssalaris plus pensioenpremies (afgerond: 230.000 euro). Dus wie bij een staatsbank aan lagere salarissen denkt dan de 608.000 van een ABN Amro-bestuurder… Het moet wel eerst geregeld worden, het is geen automatisme.

3. Meer variatie in de bankenwereld

Het derde argument voor een staatsbank is dat er wat te kiezen moet zijn voor klanten. Niet alleen in producten en kwaliteit van diensten, maar ook wat betreft de structuur van het eigendom. Dan zou de diversiteit onder de grote banken er zo uitzien: een beursgenoteerde bank (ING), een coöperatie (Rabobank) en een staatsbank (ABN Amro). De gedachte is dat deze verhoudingen de concurrentie én de stabiliteit van de financiële wereld ten goede komen. Maar of dat ook echt zo is? Diversiteit is ook een experiment.

Wie hier wel iets in ziet, kan overigens beter pleiten voor SNS Bank als staatsbank. Die werd begin 2013 genationaliseerd.

ABN Amro lijkt, met haar klantenkring onder grote bedrijven en haar internationale afdeling voor rijke beleggers, in niks op de Postbank-nostalgie. SNS is juist wél een consumentenbank.

Wat natuurlijk ook kan: geef iedere Nederlander een aandeel ABN Amro

Deze optie is al eens in de Tweede Kamer naar voren gebracht door vermogensbeheerder Adriaan de Mol van Otterloo:

Simpel gezegd: verdeel de aandelen van ABN Amro over alle huishoudens.

Wat zijn de voordelen?

1. Veel minder politiek gesteggel

Het scheelt politieke discussies over vragen als: is ABN Amro klaar voor de beurs? Hoe moet het? Welke zakenbanken doen het? Wanneer?

Elke Nederlander wordt aandeelhouder en kan vervolgens zelf beslissen wat hij/zij met die aandelen doet. ABN Amro wordt een allemansbank, maar geen staatsbank. Geen politieke speelbal.

2. Iedereen wordt rijker

Voordeel twee: iedereen is opeens rijker. Dat is goed voor koopkracht en consumptie.

3. Burgers houden de banktop bij de les

De nieuwe ‘burgerbeleggers’ kunnen zich bijvoorbeeld via de Vereniging van Effectenbezitters manifesteren om de banktop scherp te houden. Zo’n stap naar het ‘burgerkapitalisme’ hebben enkele Britse spaar- en hypotheekbanken én Russische staatsbedrijven eerder gezet. Het vergt verstandige uitvoering, maar hé, Nederland is een exportproduct rijker.