Spanje weggetikt. Nu Letland nog

Nederland won gisteren verrassend van Spanje, maar kan het bondscoach Hiddink nog redden? Met een stel nieuwe basisspelers presteerde Oranje beter. Maar of het zich kwalificeert voor het EK blijkt pas in juni.

De Spaanse keeper David de Gea ziet de bal in het net vliegen, na een doelpunt van De Vrij. Foto Peter de Jong / AP

Wie er was, kreeg waar voor zijn geld. Voormalig wereldkampioen Spanje dat bij vlagen werd weggetikt. Mooie doelpunten van Oranje. Sierlijke dribbels van Memphis Depay. En een resultaat dat het jonge publiek was gegund: een 2-0 overwinning op Spanje. Een fijn avontuur voor vader en zoon.

Maar wat heeft Guus Hiddink aan dit resultaat? Dat was vooraf al de vraag die boven de oefeninterland tegen Spanje hing. Het Nederlands elftal strubbelt al zo lang dat de bondscoach in deze wedstrijd alleen maar meer reputatieschade kon oplopen. Bij winst lag de teneur voor de hand: oefenwedstrijden tellen niet en Spanje speelde met een B-elftal. Verlies daarentegen was als koren op de molen van het toegenomen aantal critici: kijk, Hiddink weet het echt niet meer. Een trainer in ongewisse.

Aanleiding is de slechte reeks kwalificatiewedstrijden voor Euro 2016 in Frankrijk. Plaatsing wordt haast als vanzelfsprekend beschouwd, maar ondertussen staat Oranje derde in de poule. Het is dat Klaas-Jan Huntelaar zaterdag nog gelijk maakte in de blessuretijd tegen Turkije, anders had Nederland vierde gestaan en was kwalificatie verder weg dan ooit. Uit zicht misschien wel.

Het broeit rond de bondscoach

Het AD deed een belronde langs kenners. Waarop voormalig PSV-trainer Aad de Mos zei: ,,Er is geen systeem, geen lijn, dit is ik-zie-wel-waar-het-schip-strandt.” Hij zou dan ook amper gaan kijken. Zijn voorkeur ging uit naar de wedstrijd Israel-België die gisteren tegelijk met Nederland-Spanje werd gespeeld.

Dat zijn de woorden van één man, maar feit is dat het broeit rondom de bondscoach. Eens was Hiddink de bewonderde trainer die groter was dan de mensen die zijn werk volgen. Succes met PSV, het Nederlands elftal (eerste periode), Zuid-Korea en Australië. Niemand die hem wat kon maken. En anders had hij wel een gebbetje klaar om de vonken te doven.

Maar nu rezen de twijfels op. Alleen al door ongelukkige optredens in de studio van NOS. Wijst Jack van Gelder hem op falen, dan weet hij het vaak ook niet, of speelt hij dat hij het niet weet. De als zachtaardig bekende peoplemanager raakte langzaam de goodwill kwijt die hem juist altijd ten deel was gekomen.

In die sfeer trad hij met zijn ploeg aan tegen Spanje. Mooi affiche, maar belangrijk als er niks op het spel staat? Hiddink vond van wel. „Ik zie dit wel degelijk als een voorbereiding op de wedstrijd tegen Letland”, zei hij maandag. In Letland moet Oranje winnen met oog op Euro 2016.

Veel sterker dan de Spanjaarden

Hiddink zei zaterdag al dat hij zijn elftal op meerdere plekken zou wijzigen ten opzichte van de teleurstellende wedstrijd tegen Turkije. Onder anderen Ibrahim Afellay verloor zijn basisplaats, evenals Nigel de Jong. Niet dat hun afwezigheid het verbeterde spel verklaarde, maar feit was dat Oranje voor de dag kwam zoals liefhebbers hopen: met durf en drang om aan te vallen. Onbevreesd vooral.

Het gevolg: een 2-0 voorsprong binnen een kwartier. Oranje was vele malen sterker dan de Spanjaarden, die plichtmatig leken te voetballen. Alsof ze liever niet naar Nederland waren afgereisd. Trainer Del Bosque had ook niet al zijn sterspelers opgesteld, al stond David de Gea van Manchester United wel op doel. Andres Iniesta kwam pas in de tweede helft in het veld. Schandelijk werd hij uitgefloten, omdat hij immers de man was die Nederland had genekt in de WK-finale.

Terug naar de doelpunten van Oranje. Eerst de 1-0 van Stefan de Vrij. Een keiharde kopbal vanuit een scherpe voorzet van aanvoerder Wesley Sneijder. Minder mooi, maar knap uitgespeeld was de aanval waaruit de 2-0 volgde. Jetro Willems gaf voor op Davy Klaassen, die geen strobreed in de weg werd gelegd om tweemaal op doel te vuren. Doelpunt nummer twee was een feit.

Net als de overwinning. Die misschien even lucht geeft, maar geen garanties voor de allesbeslissende uitwedstrijd tegen Letland in juni.