Kamer: TTIP mag geen afbreuk doen aan democratie

Het handelsverdrag tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten, TTIP, mag geen “afbreuk doen aan ons nationale rechtssysteem en de Nederlandse democratie”. Dat staat in een motie van ChristenUnie-Kamerlid Gert-Jan Segers die vanmiddag door een ruime meerderheid van de Tweede Kamer werd aangenomen.

Een demonstratie tegen TTIP in Berlijn vorige maand. Het handelsverdrag tussen de VS en de EU is bijzonder omstreden. Foto EPA / Wolfgang Kumm

Het handelsverdrag tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten, TTIP, mag geen “afbreuk doen aan ons nationale rechtssysteem en de Nederlandse democratie”. Dat staat in een motie van ChristenUnie-Kamerlid Gert-Jan Segers die vanmiddag door een ruime meerderheid van de Tweede Kamer werd aangenomen.

Om handelsverdrag TTIP (Transatlantic Trade and Investment Partnership), waarover de EU en de VS op dit moment onderhandelen, is al jaren veel te doen. In het verdrag willen de EU en de VS ongelijksoortige, soms diep verankerde handelsregels gelijkschakelen, en dat op tal van terreinen. Van machines tot medicijnen, van voedsel tot chemicaliën. Voorstanders zeggen dat het verdrag de handel tussen de VS en Europa bevordert en meer welvaart voor de Europese landen oplevert.

De grootste steen des aanstoots in TTIP is investeringsbescherming, waarvan bedrijven volgens critici inmiddels zo gretig gebruikmaken dat de soevereiniteit van staten zou worden ondermijnd. Ooit bedoeld om investeringen in ontwikkelingslanden te stimuleren, wordt het systeem nu door bedrijven en met hulp van gespecialiseerde advocaten benut als drukmiddel om wetgeving tegen te houden. Volgens critici ondermijnen ‘lichtvaardige claims’ , waarmee vaak miljarden gemoeid zijn, het recht van staten om wetten uit te vaardigen.

Ploumen pleit voor onafhankelijk handelshof

De Tweede Kamer gaat in de motie, die alleen niet door regeringspartij VVD werd gesteund, in op de investeringsbescherming en spreekt uit dat TTIP “geen geschillenbeslechting” mag bevatten die afbreuk doet aan het Nederlandse rechtssysteem en de democratie. De motie kan gezien worden als een oproep aan minister Ploumen (Buitenlandse Handel, PvdA), die binnen de EU namens Nederland onderhandelt over het verdrag. Ploumen zei begin deze maand dat er een onafhankelijk handelshof moet komen komen dat kan oordelen over geschillen tussen staten en bedrijven bij vrijhandelsverdragen.

Twitter avatar gertjansegers Gert-Jan Segers Mooi! Deze TTIP-motie is net aangenomen. VVD tegen, de rest van de Kamer voor. http://t.co/9dw7MExeHe

Verdrag komt dit jaar niet rond

Door de gevoeligheden rond het verdrag is het de verwachting dat TTIP dit jaar nog niet rond komt. Eurocommissaris Cecilia Malmström (Handel) zei deze maand dat “we er wel naar streven een politiek raamwerk te hebben tegen het eind van het jaar, maar een finale versie in december is niet realistisch”. Tot nu toe werd door onderhandelaars aan beide zijden van de oceaan december 2015 als deadline genoemd, omdat in de VS politieke besluitvorming daarna vrijwel stilligt vanwege de campagnes voor de presidentsverkiezingen van 2016.

Malmström benadrukte dat ze wil proberen de technische onderhandelingen voor de zomer zoveel mogelijk af te ronden, zodat “we in september kunnen beginnen met het politieke deel van het eindspel”. Ze hoopt wel het verdrag nog onder Obama’s presidentschap te kunnen afsluiten.

Lees ook het interview met Malmström uit NRC van vorige maand: ‘Zó veel ophef over handel is nooit vertoond’ (€)