Klimaat

De grootste uitdaging voor de olie-industrie

Het was een fascinerende toespraak, die Shell-directeur Ben van Beurden in februari hield bij een diner van de International Petroleum Week in Londen. Een toespraak met mooie vergezichten en verrassende wendingen.

Jazeker, zei Van Beurden, 2015 wordt een sleuteljaar voor de energietransitie. En niet alleen dat, 2015 zal ook het jaar zijn waarin voor een bedrijf als Shell de klimaattop in Parijs belangrijker is dan de huidige dip in de olieprijs. Over die klimaattop zei Van Beurden in zijn speech:

At the end of the year, the UN’s Climate Change Conference will be held in Paris. In the run-up to this conference, the climate debate will rise to new heights of intensity. The outcome of the political process is uncertain, but the trends behind it are unmistakeable. Even more than the oil price, these trends will shape the future of the industry over the coming decades.

Want, gaf de topman toe:

Yes, climate change is real. And yes, renewables are an indispensable part of the future energy mix.

Ook Van Beurden ziet de noodzaak van een verlaging van de koolstofemissies. Hij spreekt zelfs van een ‘morele verplichting’ en schetst wat die voor zijn sector betekent: weg met steenkool, stop kooldioxide onder de grond en zorg voor een serieuze CO2-prijs.
Dat hier niet een of andere dromerige milieuactivist aan het woord is, maar de nuchtere CEO van een olie- en gasconcern, blijkt uit de rest van het verhaal. Om te beginnen vindt Van Beurden dat de sector veel te terughoudend is geweest in het klimaatdebat. Het wordt tijd voor een beetje meer realisme in de discussie en ook flinke dosis assertiviteit. De oliewereld moet zich niet langer laten ringeloren door de milieubeweging.

Sudden death

Kritiek op Van Beurdens visie kon niet uitblijven. Gisteren publiceerde The Guardian een toespraak John Ashton (de Britse klimaatgezant van 2006-2012) op het Europese Energieforum in Parijs.
Wat Ashton vooral steekt is de manier waarop Van Beurden de klimaatbeweging wegzet. Activisten  zouden maar één ding voor ogen hebben: een sudden death van fossiele brandstof.
Wat een onzin, zegt Ashton. Niemand is zo onrealistisch om dat te eisen. De werkelijkheid is volgens Ashton dat regeringen hebben afgesproken om koste wat het kost een opwarming van meer dan 2 graden Celsius te voorkomen. Niet omdat, zoals een collega van Van Beurden ooit tegen Ashton zei, politici cynisch zijn en maar iets hebben geroepen om van het gezeur van de milieubeweging af te zijn:

The 2°C obligation is not going to go away. It will be reasserted at COP21, which should now also state clearly that this means carbon neutral energy by mid century. 2°C was not a casual reaction to civil society impossibilism. It was a political judgement, informed by science, about the threshold beyond which climate insecurity is likely to become unmanageable.

Daarom, zegt Ashton, is klimaatverandering de grootste uitdaging waar de olie-industrie ooit voor heeft gestaan. Wat Van beurden bepleit is volgens de vroegere klimaatgezant halfslachtig. Dit is volgens Ashton de redenering van Van Beurden: energie, en in het bijzonder olie en gas, vormen de sleutel tot de huidige welvaart. Ontwikkelingslanden eisen daarvan terecht ook hun deel en dus zal de vraag naar olie en gas de komende decennia alleen maar toenemen. Shell zal er alles aan doen om in die vraag te voorzien. Het is een poging om alles bij het oude te laten, maar tegelijkertijd een energietransitie te maken.
Volgens Ashton is Van Beurden niet te benijden:

You cannot choose to transform and to struggle against transformation. You cannot choose high carbon and low carbon. Now you must pick a side and accept the consequences.
It’s an agonizing choice. Either way, the costs will be huge. Either way, you will be rolling the dice. Nothing in your experience prepares you for this moment.

Hij roept Van Beurden op om zijn ware gezicht te tonen, en niet langer te doen alsof gas deel is van het antwoord op klimaatverandering, in plaats van een noodzakelijk stadium in de overgang naar duurzame energie:

Stop frustrating ambition. Talk to us about how you will play your part in a 2C transition. Tell us the inspirational story of that transition, backed by your knowledge and experience. The electrification of vehicles and heating; the decarbonization of electricity; new frontiers in efficiency. A new golden age of energy.

Want daarover zullen beiden het ongetwijfeld eens zijn: een gouden eeuw kan niet zonder een overvloed aan energie.

Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.