Top ABN Amro zwicht voor politieke druk

De zes ABN Amro-bestuurders zien af van hun extra ton. De top benadrukt nog maar eens dat de gewraakte loonsverhoging deugt.

De beursgang van ABN Amro lijkt gered. Dit weekeinde zwichtte de bank voor de zware politieke en maatschappelijke druk die was ontstaan na de omstreden loonsverhoging voor de top, ruim een week geleden. Zes van de zeven bestuursleden kregen er toen een ton bij, bovenop de 608.000 euro die zij reeds verdienden. Het ‘gebaar’ dat de politiek van ABN Amro eiste, kwam er. Zij het met tegenzin.

Gistermiddag kondigden deze zes bestuurders aan dat zij afzien van de verhoging. „Wij begrijpen en betreuren de onrust die is ontstaan.” Tegelijkertijd benadrukt de top nog maar eens dat de gewraakte verhoging wel deugt, omdat zij „gebaseerd is op democratisch tot stand gekomen wetgeving” en „ voldoet aan letter en geest van de wet”. Bovendien zou zij volledig zijn afgekaart met alle politiek betrokkenen.

Als drijfveer voor dit gebaar van goede wil, noemt de bankleiding: „Nu onze beloning ter discussie staat en de toekomst van ABN Amro hieronder dreigt te gaan lijden, laten wij als altijd het bank- en algemeen belang voor gaan.”

Voor de politiek lijkt dat min of meer afdoende, waardoor de beursgang van ABN Amro weer op stapel staat. Hoewel er door alle commotie wel enige vertraging is opgetreden. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën, PvdA) stelde vrijdag het kabinetsbesluit over een beursgang uit. Gisteren zei de minister dat ABN Amro met haar daad „een belangrijke bijdrage aan het herstel van rust en vertrouwen rond de bank” heeft geleverd. Dat was vrijdag zijn voorwaarde geweest voor een succesvolle terugkeer van de bank naar de beurs.

Zoals Dijsselbloem toen ook aankondigde, zal hij nu eerst de uitgebreide vragenlijst van de Tweede Kamer over de beloning van de top willen beantwoorden. Daarna zal er een debat volgen, vermoedelijk in de week na Pasen. Ook wil de Kamer nog een speciale hoorzitting houden.

Als het kabinet vervolgens een besluit neemt, zal de Kamer hoe dan ook opnieuw een debat met de minister willen, plus een tweede hoorzitting specifiek over ABN Amro. Als dit alles in de komende twee maanden is te organiseren, komt een beursgang in het najaar weer in zicht. Maar oktober, zoals door betrokkenen was voorzien, zal lastig worden.

Voor ABN Amro blijven er lastige zaken liggen. Wat bezielde de raad van commissarissen bijvoorbeeld, die de omstreden loonsverhoging door wilde voeren in een tijd waarin niet alleen politici, maar ook burgers (klanten en medewerkers) uiterst kritisch kijken naar topbeloningen en het vertrouwen in banken laag is? En waarom verdedigde de president-commissaris afgelopen vrijdag de loonsverhoging in een interne verklaring?

Het moet pijnlijk voor alle commissarissen zijn geweest toen de raad van bestuur gisteren publiekelijk toch afzag van de verhoging (maar haar moreel en juridisch bleef omarmen). Het deed denken aan wat Jan Hommen begin 2011 bij ING deed. De toenmalige bestuursvoorzitter zag in een open brief af van een bonus van ruim 1,2 miljoen euro, die de raad van commissarissen tegen Hommens zin had doorgedrukt.

Maar ook ABN Amro-topman Gerrit Zalm lijkt een inschattingsfout te hebben gemaakt. Eerder had hij nog tegen het NOS-journaal gezegd dat hij vond dat zijn collega-bestuurders de verhoging moesten „pakken”. Zaterdag verdedigde hij die opnieuw op zijn interne webblog, in reactie op kritiek van medewerkers. Er was niets „immoreel of onethisch” aan.

De discussie gaat overigens niet over Zalm zelf, want hij kreeg vorig jaar geen loonsverhoging. Hij heeft naar eigen zeggen in 2009 vrijwillig afgezien van zijn bonus, waardoor er voor hem ook geen compensatie in vast salaris hoeft te worden uitgekeerd – de legitimering van de loonsverhoging van de overige bestuurders.

De geste van de ABN Amro-top lijkt hoe dan ook een tijdelijk gebaar. Zodra de bank terugkeert naar de beurs vervalt het bonusverbod. Dan is de salariscompensatie niet langer nodig zijn, maar zal de totale beloning vermoedelijk wel oplopen. ABN Amro heeft duidelijk laten zien dat zij in principe meer wil, en dat zij daar formeel ook alle recht toe heeft.

    • Chris Hensen
    • Philip de Witt Wijnen