Kamer wil geen ex-Gitmo’s hier

De Verenigde Staten hebben Nederland kort geleden verzocht twee gedetineerden uit de omstreden terreurgevangenis op Guantánamo Bay op te nemen die voor vrijlating in aanmerking komen. Dit bevestigen diplomatieke bronnen. Minister Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) zegt dat Nederland het verzoek nog ‘in beraad’ heeft.

Het toelaten van ex-gevangenen uit ‘Gitmo’ ligt in Nederland gevoelig. Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer, bestaande uit VVD, PvdA, CDA, SP en ChristenUnie, reageerde gisteren afwijzend op het verzoek. Andere Europese landen namen wel gevangenen op. (Gitmo is de de militaire codenaam voor de marinebasis Guantánamo Bay.)

President Obama wil de gevangenis op Cuba sluiten, maar mag van het Congres geen vrijgelaten gedetineerden in eigen land opnemen. In 2009 deed Obama al een vergeefse poging bij toenmalig premier Balkenende ex-gedetineerden naar Nederland te verplaatsen. Afgelopen december nog zei minister Koenders in de Tweede Kamer dat hij ‘twijfels’ had.

Met een afwijzing van het nu verzoek riskeert Nederland wel een diplomatieke botsing met de VS. Een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt dat de VS „er alles aan doen met onze naaste bondgenoten de sluiting van Guantánamo Bay te versnellen”. Koenders maakte dinsdag voor het eerst terloops melding van het verzoek. Enkele Amerikaanse bronnen reageren daar verbaasd op. Het is gebruik dat over dit soort zaken pas naar buiten wordt getreden als er een definitief besluit is genomen, om de kans op mislukking te verkleinen.