Zo worden jongeren door IS naar het kalifaat gelokt

Militanten van IS in de provincie Raqqa in Syrië. Foto Reuters

Opgepakt op weg naar Syrië. Nieuwsberichten van deze strekking komen geregeld voorbij, maar wat ging daaraan vooraf? Rolling Stone reconstrueerde de radicalisering van drie Amerikaanse jongeren, twee broers en een zus, die naar de Islamitische Staat probeerden te reizen. Gelokt via sociale media.

Het drietal werd in oktober 2014 onderschept op het vliegveld van Chicago. De autoriteiten leken hun online activiteiten al langer in de gaten te houden.

Oudste broer zit vast

De oudste broer, de negentienjarige Mohammed Hamzah Khan, zit op dit moment nog vast. Zijn jongere zus Mariyam (17) en jongere broer Tarek (16) (beiden kregen van Rolling Stone een schuilnaam om anoniem te blijven) wachten in vrijheid af wat de Amerikaanse justitie ze ten laste gaat leggen.

Waarschijnlijk worden de drie vervolgd voor het bewust aanbieden van ondersteuning aan een buitenlandse terroristische organisatie. Een vergrijp waar een gevangenisstraf van 15 jaar voor staat.

In het verhaal wordt de jeugd geschetst van de Khan-kinderen, die in Chicago opgroeiden als vriendelijke en vrome kinderen van de Indiase immigranten Shafi en Zarine Khan.

Ouders hadden niks door

Hun ouders hadden niks door van de radicalisering van hun kinderen. Ze zijn zelf gematigde moslims die niets moeten hebben van IS. De kinderen werden echter verleid door de Syriëgangers die online hoog opgeven van het kalifaat.

Schrijfster Janet Reitman traceert in het lange artikel de Syriëgangers die van belang zijn voor de radicalisering van veel Westerse jongeren. Ze hebben Tumblr-pagina’s, twitteren veel, zijn actief op Ask.fm en via beveiligde chatprogramma’s als Kik of Surespot spreken de jongeren online over een reis naar het kalifaat.

Jonge Britse jihadi’s als Ifthekar Jaman, Abu Qaqa en Abu Fariss, de Schotse vrouw Umm Layth en de Engelssprekende Abu Hud gelden als de Engelstalige ambassadeurs voor het kalifaat. De broers en zus Khan onderhouden contact met enkele van hen.

Beeld van een Tumblr-pagina van een van de Engelstalige 'ambassadeurs' van IS.

Beeld van een Tumblr-pagina van een van de Engelstalige ‘ambassadeurs’ van IS.

Rooskleurig beeld van dagelijks leven in Syrië

Het beeld dat ze krijgen voorgespiegeld is zeer rooskleurig. Het leven in het kalifaat zou mooi zijn, en als het al eens tegenvalt dan worden de nadelen teniet gedaan door het plezier van het wonen in een Islamitische Staat. Daarom zou iedereen de tocht naar het kalifaat, hijra (heilige reis) genaamd, moeten ondernemen.

Veel Westerse jongeren mogen door hun gebrek aan ervaring niet meevechten, maar ze kunnen wel op een andere manier nuttig zijn voor IS. De vrouwen zijn er om de nieuwe generatie moedjahedien op te voeden.

Mariyam Khan probeert zich nu in vrijheid van haar beste kant te laten zien. Ze studeert en wordt door een gematigde moslim kritisch ondervraagd over haar visie op de Islam.

Volgens de Amerikaanse psychiater Marc Sageman zijn de jongeren geen terroristen, maar op zoek naar een identiteit. De Amerikaanse justitie is echter stellig dat iedereen die naar Syrië probeert af te reizen precies weet met welke mensen ze daar te maken hebben.

Lees ook in NRC Handelsblad: Zo lok je volgelingen naar het kalifaat (€)

Lees het hele artikel van Janet Reitman in Rolling Stone deze week. (Leestijd: ongeveer 51 minuten)