NS ontwijkt nog steeds belasting via Ierland

Constructie van spoorwegen nog minstens negen jaar intact.

De Nederlandse Spoorwegen ontwijken nog steeds belastingen via een werkmaatschappij in Ierland. Het dochterbedrijf bezit en verhuurt de NS-treinen. De staat, volledig aandeelhouder van NS, loopt hierdoor jaarlijks miljoenen mis aan vennootschapsbelasting. Minister Dijsselbloem (Financiën, PvdA) meldde eind 2013 al aan de Tweede Kamer dat hij de constructie „vanuit maatschappelijk oogpunt onwenselijk acht en beëindigd wenst te zien”. De Ierse route van NS bestaat echter nog steeds.

Vanochtend liet de minister weten dat NS de fiscale route via Ierland gaat afbouwen. Nieuwe treinen worden niet langer via Ierland aangeschaft, bestaande contracten blijven wel via Ierland lopen. In 2024 zal 90 procent van al het materieel onder de Nederlandse fiscus vallen, de laatste 10 procent volgt daarna. „De vervoerder betaalt voortaan in Nederland de vennootschapsbelasting”, aldus het ministerie van Financiën in een verklaring.

Het jaarverslag over 2014 van NS maakt summier melding van de in Dublin gevestigde leasemaatschappij NS Financial Services Company. De raad van commissarissen besprak het „dilemma” van het bedrijf, „gerelateerd aan de vraag in welk land NS belasting betaalt”. Een uitkomst van de bespreking wordt niet gemeld. Elders in het jaarverslag blijkt dat NS vorig jaar 11 miljoen euro aan vennootschapsbelasting in Ierland heeft betaald.

NS Financial Services bestaat sinds 1998. Het bedrijf koopt nieuwe treinen van NS en verhuurt ze vervolgens aan NS. Dat is nodig, zegt NS, om kapitaalvernietiging te voorkomen. Treinen gaan langer mee dan concessies (de vergunning om in een bepaalde regio het vervoer te morgen verzorgen, gemiddeld gedurende 10 jaar) en kunnen bij verlies van een concessie aan een andere vervoerder worden verhuurd. Leasing is gebruikelijk bij openbaar-vervoermaterieel.

NS koos voor vestiging in Ierland vanwege het gunstige investeringsklimaat. Het bedrijf betaalt in Ierland 12,5 procent vennootschapsbelasting , in Nederland is dat 25 procent. Eerder schreef Dijsselbloem aan de Kamer dat de staat per 100 miljoen euro winst van NS 8 miljoen euro aan inkomsten misloopt.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt vermoedt dat een hoge afkoopsom de reden is dat de afbouw zo lang gaat duren. „Kennelijk heeft stoppen in Ierland grote financiële gevolgen. Dat is voor ons het bewijs dat dergelijke initiatieven ongewenst zijn.”

    • Mark Duursma
    • Menno Tamminga