‘De etiketten waren misschien van het paardenvlees afgewaaid’

Vijf jaar cel geëist voor het verkopen van paardenvlees als rundvlees

Verdachte Willy Selten (45) is naar eigen zeggen „helemaal kapotgemaakt”. Foto Piroschka van de Wouw/ANP

Bijna snikkend bekende vleeshandelaar Willy Selten gisteren voor de rechter in Den Bosch dat hij „slordig” is geweest. Ook gaf hij toe dat hij tussen 2011 en 2013 paardenkarkassen inkocht, uitbeende en opsloeg. Maar hij hield vol dat hij al die jaren niet wist dat zijn bedrijf paardenvlees als rundvlees verkocht. „Ik ben me rot geschrokken”, zei Selten (45) met hese stem. „Ik heb en had niks met paardenvlees. Het heeft me alles afgenomen en helemaal kapotgemaakt.”

Even daarvoor had de officier van justitie vijf jaar celstraf tegen Selten geëist wegens valsheid in geschrifte. Een vrij forse strafmaat, vanwege de omvang van de zaak – het gaat om zeker 330 ton omgekat paardenvlees en ruim 500 afnemers in Europa – maar vooral omdat de consument is „misleid” en diens vertrouwen „op grove wijze is geschaad”. Bovendien was de reputatie van Nederland als vleesexporteur ernstig beschadigd. De zaak is breed uitgemeten in de internationale pers. Daarbij had Selten volgens de officier maar één motief: geld. Paardenvlees is goedkoper dan rundvlees.

Selten vertelde een ander verhaal. Volgens hem waren de paardenkadavers hem opgedrongen door leveranciers. Hij heeft er een stuk of duizend verwerkt, en apart van de runderen uitgebeend en verpakt voor ze de vriescel ingingen. Wachtend op een koper die nooit kwam. Daar in het koelhuis en bij de verkoopafdeling zouden „administratieve fouten” zijn gemaakt, waardoor het paardenvlees als rundvlees de deur uitging. Dat het paardenvlees ook bij de inkoop werd geregistreerd als rund kwam volgens Selten door „automatisme”, omdat zeker 99 procent van zijn vlees daadwerkelijk van het rund kwam.

Toen een afnemer, snackproducent Dalco uit Oss, Selten in 2012 confronteerde met de ontdekking van paarden-DNA in het bestelde rundvlees, kwam dat „heel ongeloofwaardig” op Selten over, zei hij. „Ik ben het vrieshuis op gaan zoeken en zei: luister, hoe kan dit? Daar zeiden ze me dat er wel eens een etiket wegwaait. Dat is de enige verklaring die ik daarvoor heb.”

Medewerkers getuigden echter tegenover de politie dat de paarden tussen de koeien werden uitgebeend en het paardenvlees in opdracht van Selten werd vermengd met rundervet. Nergens in het bedrijf was het woord ‘paard’ te vinden. Als de toezichthouder kwam controleren, werden de paardenkarkassen netjes verstopt. En hoewel Selten nu erkent dat hij ook paarden uitbeende, verklaarde zijn bedrijf destijds aan achterdochtige afnemers zwart op wit dat het „100 procent rund” verwerkte en verkocht. Valse verklaringen, volgens justitie.

„Ik begrijp natuurlijk best dat we moeten weten wat we eten”, sprak Seltens advocaat Frank Koningsveld gisteren ter verdediging. „Maar paardenvlees is prima vlees. Volgens velen gezonder dan rund of kip of varken.”

Niet volgens de officier van justitie. Zij voerde aan dat vlees waarvan de herkomst niet duidelijk is, volgens de wet per definitie als onveilig moet worden beschouwd. En omdat de papieren van een paard makkelijk te vervalsen zijn, is paardenvlees bijzonder fraudegevoelig. Bovendien is in tenminste één paardenkarkas dat door Selten is versneden fenylbutazon aangetroffen. Dat diergeneesmiddel is niet geschikt voor menselijke consumptie.

Of dat karkas is geconsumeerd, is nooit bekend geworden, daar de paardenvleesstromen dus niet in de administratie van Selten terug te vinden zijn. Uit voorzorg riep de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in 2013 vijftig miljoen kilo ‘rundvlees’ van Selten terug. Maar het merendeel was vermoedelijk al opgegeten.

De terugroepactie betekende Seltens bankroet. Gisteren werd bekend dat de curator hem aansprakelijk stelt voor de schuld van bijna 11,5 miljoen euro die resteert na het faillissement van zijn bedrijven in Oss.

In een poging zijn eventuele celstraf te verminderen voegde Seltens advocaat gisteren nog toe: „Dit is een sector met kleine marges, de winst zit hem in centen, stuivers. Die gekte van het moeten produceren kan met zich meebrengen dat je soms tekortschiet.”

Beroerde business of niet: Selten is intussen met zijn zoon een nieuwe uitbenerij begonnen. Vlak over de grens, in België. International Meat Trading versnijdt en verspreidt wekelijks tot twintig ton vlees, vertelde Selten de rechter. Wat voor vlees dat is, vroeg de rechter niet. Hij doet op 7 april uitspraak.