Een internationale, illegale miljoenenhandel in PEZ-dispensers

Het is begin 1994 als de Amerikaanse Steve Glew bij de grens tussen Oostenrijk en Hongarije wordt aangehouden. Meteen valt de aandacht van de Oostenrijkse grenswachten op een grote legerzak die op de achterbank van hun kleine auto ligt. In de zak zit voor honderdduizenden dollars aan… felgekleurde snoephoudertjes van plastic.

Voor het ongetrainde oog zijn het goedkope prullen, voor een prikje te koop in elke supermarkt. Maar voor de unieke modellen betalen verzamelaars in de Verenigde Staten een fortuin. Teruggerekend naar grammen zijn de snoepdispensers van het Oostenrijkse snoepmerk PEZ soms duurder dan cocaïne of goud.

Steve Glew in 1991, met rechts van hem een verzameling PEZ-dispensers:

Twitter avatar DrDonnaYates Donna Yates How a Michigan Farmer Made $4 Million Smuggling Rare Pez Containers into the U.S. http://t.co/A1Ki7S0nsF http://t.co/dkcgFTWO8V

Houder met klaphoofd

De houders zijn al sinds kort na de Tweede Wereldoorlog te koop op de Amerikaanse markt. Aanvankelijk waren ze bedoeld als hygiënische houder van de pepermuntjes van PEZ, maar later worden ze toegespitst op kinderen. Bovenop de houder zit dan een hoofd van bijvoorbeeld Mickey Mouse of Donald Duck. Klap je die naar achteren, dan komt er een snoepje uit.

Een grote uitdaging van PEZ-dispensers: het ding vullen. De gouden tip:

Voor veel Amerikanen in de jaren ‘90 zijn de snoephouders een herinnering aan hun jeugd. De dispensers zijn een collectersitem geworden. Maar op de Amerikaanse markt is maar een beperkt aantal dispensers te koop. De écht unieke modellen worden gemaakt in Oost-Europa, zo hoort Glew op een verzamelbeurs.

De Pez de résistance

Hij besluit om met zijn zoon Joshua af te reizen naar Slovenië. Zonder bagage, maar met duizenden dollars, die ze met plakband op hun lijf hadden geplakt. Hun reisdoel is een plasticfabriek vlakbij de Kroatische grens. Daar laat een van de werknemers een dispenser met een zwarte Kerstman erop zien, een model dat uiteindelijk nooit op de markt kwam.

Een oude, Amerikaanse reclame van PEZ:

Glew beseft meteen dat dit zijn Pez de résistance, zo vertelde hij afgelopen weekeinde in de Amerikaanse Playboy. Hij koopt in het geniep zo veel mogelijk houders als zijn geringe budget toelaat en vervoert ze met een auto naar Oostenrijk, via Hongarije. Daar wordt hij aan de grens aangehouden door grenswachten, die door de oorlog in voormalig Joegoslavië extra alert zijn.

“Vader en zoon Glew vluchten terug naar het oosten, richting Boedapest, met hun grote zak vol zwarte Kerstmannen. Eenmaal terug in de Verenigde Staten verkochten ze de dispensers voor honderden dollars per stuk. Steve zwoer toen dat hij terug zou gaan naar Europa, nu met nog veel meer geld.”

Een imperium in PEZ-dispensers

Twee weken later zit Glew al weer in Europa, in een Hongaars kantoor van PEZ. Met een flinke envelop smeergeld – want PEZ wil de unieke modellen juist van de markt houden – verzekert hij zich van een constante aanvoer van snoephouders. Het is het begin van een heus imperium in unieke, maar illegaal verkregen PEZ-dispensers. Met Glew als tycoon.

Lees het hele artikel van Jeff Maysh in de Amerikaanse Playboy van deze week. (Leestijd: ongeveer 22 minuten)