De coach als probleem: hem offeren brengt rust

Go Ahead Eagles is de vierde van vier degradatiekandidaten die zich ontdoet van zijn trainer. Helpt het? Irrelevante vraag. Doorgaan is geen optie.

Goede intenties, zo die er waren, worden teniet gedaan door een verprutste corner na vijf minuten die ermee eindigt dat Vitesse twintig seconden later met 1-0 voorstaat. „Daar valt niet tegenop te coachen”, zegt Foeke Booy. En als doelman Mickey van der Hart van Go Ahead Eagles zich in de tweede helft verkijkt op een opstuitend schot van Marko Vejinovic is de eindstand bereikt. „Dat was de nekkenbreker.”

Booy, dan nog trainer van Go Ahead, kan zaterdagavond na de nederlaag tegen Vitesse (2-0) moeilijk volhouden dat zijn ploeg er alles aan heeft gedaan. Tuurlijk: Vitesse is in bloedvorm en pakte in negen duels meer punten dan Go Ahead het hele seizoen. Dan nog leek het nergens op, zoals de ploeg aanrommelde voor het oog van het Deventerse thuispubliek. De vijfde nederlaag op rij, nu ook met totaal gebrek aan perspectief. „Maar het is geen onwil”, zegt Booy.

We staan bij de kleedkamers in de Adelaarshorst. Booy, voor wie het zo wil zien, symbolisch met de rug tegen de muur, verslaggevers in een halve cirkel eromheen. Een waardige laatste persconferentie is hem niet gegund. Een meute supporters wil verhaal halen en blokkeert de toegang tot bijgebouw Larenstein. Vandaar dit ad hoc vragenvuur in de catacomben. „Jammer dat dit hun antwoord is. Maar ik ervaar het niet als dreigend.”

Booy weet het: hij is zelf het probleem. Opstappen? „Dat zou laf zijn.” Hij vreest de etterende processen niet in de komende week – „welke etterende processen?” – maar weet ook wel dat het gebeurd is. Om hem heen ontwijken spelers de hamvraag: is de Deventer koek op? „Zolang wij niets horen ga ik er van uit dat hij blijft”, zegt middenvelder Deniz Türüc.

Wachten op wanprestatie

Het seizoensslot, de dreigende nacompetitie, wordt Booy niet toevertrouwd. Gisteren kwam het bericht dat niemand dan nog verrast. „Het draagvlak in brede lagen van de club is op dit moment onvoldoende”, leest de uitleg bij het ontslag. Booy verloor de grip op zijn elftal al voor hij zelf naar buiten bracht dat hij zijn contract niet verlengd had. Daarna was het wachten op een serie nederlagen en één fatale wanprestatie.

De ijzeren wetten traden eerder al in werking bij de andere degradatiekandidaten. De ploegen die met zijn vieren onderaan de eredivisie bungelen, ontsloegen dit seizoen allemaal onderweg ergens hun coach. Dordrecht, NAC, Heracles, nu Go Ahead. Hielp het? Irrelevant. Het ging niet langer zo verder, dat is waar het om gaat. De trainer is ook gewoon symbool: hem offeren brengt rust.

„Ik herinner me een trainer toen ik nog bij Go Ahead speelde”, zei Heerenveen-coach Dwight Lodeweges vorig jaar in de ze krant over een lang vervlogen tijd. „Trainden we om half vier, hij kwam tien minuten voor tijd, trainingspak aan, liep zo het veld op. Tien over vijf zat hij alweer in de auto naar huis. Als trainer trainde je alleen maar. Nu ben je het uithangbord, kijkt iedereen je overal op aan.”

Opgeklopte verwachtingen

Verwachtingen zijn amper te temperen. Go Ahead en ook Heracles, clubs in de gezondste KNVB-categorie, willen stadionuitbreiding. Dat de onzekere afloop van dit seizoen daarbij geen rol speelt, blijkt wel uit het feit dat in Almelo de eerste palen al de grond in zijn gegaan. Ook Go Ahead zet door, eredivisie of niet. Stadionuitbreiding wordt gezien als noodzakelijk om uit te groeien tot „een topper in de Jupiler League”, staat in het masterplan van januari 2013.

Daarna pas kwam alles in een stroomversnelling. Go Ahead promoveerde onder Erik ten Hag onverwachts datzelfde jaar en opvolger Booy droeg bij aan het opgeklopte verwachtingspatroon door afgelopen seizoen dertiende te worden met een ploeg die, opgezweept in het krappe stadion, tot veel in staat bleek.

Een trainer heeft als opdracht de mismatch tussen ambitie en begroting te overbruggen. Als dat niet meer lukt, en presteer je min of meer naar mogelijkheden zoals Booy dit seizoen, dan kraait het oproer. Nu is het volk klaar met hem. De bittere realiteit van het trainersvak. Een hondenbaan? „Elke dag word je met de grond gelijk gemaakt”, zei John Karelse, oud-coach van NAC en nu werkloos, in VI. „Maar niks mooiers dan elke dag met die jonge gasten werken.”