RTL: bewijs voor neerhalen MH17 - ‘eigen onderzoek verdedigbaar’

De rampplek gefotografeerd in februari. Foto ANP / Pierre Crom

Onderzoek van RTL Nieuws lijkt te bevestigen dat de MH17 door een Boek-raket is neergehaald. RTL nam zelf munitiedelen uit wrakstukken mee voor eigen onderzoek. En dat is ethisch verdedigbaar, stelt Pieter Klein, adjunct-hoofdredacteur van RTL Nieuws.

RTL-correspondent Jeroen Akkermans nam vorig jaar november vanaf de rampplek in Oekraïne een aantal munitiedelen uit de wrakstukken van het toestel mee voor onderzoek. Het materiaal is onderzocht door een onafhankelijk instituut. Uit het onderzoek naar de chemische samenstelling blijkt dat sprake is van resten van een Boek-raket, waaronder fragmenten uit de springkop – de springlading, aldus RTL. Internationale experts zouden deze conclusie onderschrijven.

Materiaal meenemen van rampplek. Ethisch oké?

Zelf dingen meenemen van de rampplek. Is dat ethisch verantwoord? We vragen het aan Pieter Klein, adjunct-hoofdredacteur van RTL Nieuws.

“De ethische discussie hebben wij uitgebreid gevoerd op de redactie. En toch hebben we besloten om zelf onderzoek te doen, net zoals we dat eerder deden na de clusterbom in Gori, waarbij onze cameraman Stan Storimans om het leven kwam. Ligt dat gevoelig? Ja. Is dat een reden om het niet te doen? Nee. We hebben de juridische aspecten en de morele component meegenomen in die beslissing.”

Heeft RTL het onderzoek van de Onderzoeksraad belemmerd door de fragmenten zo lang voor zichzelf te houden?

“Wij nemen aan van niet. De Onderzoeksraad heeft zelf ook genoeg fragmenten gevonden. Ik zie niet in hoe ons werk het onderzoek van de Onderzoeksraad en het OM heeft kunnen belemmeren.

Jeroen Akkermans was ter plaatse vier maanden na de crash. Ons uitgangspunt was; er is genoeg materiaal, dat bovendien niet is veiliggesteld. Wij vonden het verdedigbaar om een bijdrage te leveren aan de waarheidsvinding over een ramp, waarbij zoveel internationale discussie is geweest over de toedracht.”

Was de Onderzoeksraad op de hoogte van dit onderzoek?

“Nee, we hebben ze vanochtend vroeg gebeld om te zeggen dat er iets aanstaande was. We hadden op de redactie afgesproken: ongeacht wat er gebeurt, we dragen het materiaal en onze bevindingen over aan de Onderzoeksraad. Dat zal morgen gebeuren.”

Reactie Onderzoeksraad

In een reactie zegt de Onderzoeksraad dat het gevonden materiaal wordt betrokken in het onderzoek.

“We willen dat de eindconclusie wordt bevestigd door informatie uit meerdere bronnen. Dit is een complex en tijdrovend proces. Daarbij moet van elke bron worden aangetoond wat het verband is met het vliegtuig van Malaysia Airlines, onder meer omdat het vliegtuig is neergestort in een conflictgebied.”

“Het onderzoek naar de oorzaak van de crash is in volle gang en richt zich op veel meer bronnen dan alleen de scherven. Aanvullend onderzoeksmateriaal is daarbij welkom, maar het is van belang dat onomstotelijk wordt aangetoond dat er een relatie is tussen het materiaal en het neergestorte vliegtuig.”

Het toestel van Malaysia Airlines met vluchtnummer MH17 stortte op 17 juli 2014 neer in Oost-Oekraïne. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Het toestel vloog over oorlogsgebied.

    • Marije Willems