Pauwdebat: de belangrijkste momenten op een rij

Politiek leiders Mark Rutte (VVD), Alexander Pechtold (D66) en Diederik Samsom (PvdA) voor aanvang van het debat bij Pauw. Foto ANP / Martijn Beekman

Bij Pauw vond woensdagavond het tweede grote televisiedebat in de aanloop naar de Provinciale Statenverkiezingen van volgende week plaats. De zes belangrijkste politieke leiders gingen de confrontatie met elkaar aan. Een terugblik met de belangrijkste momenten op een rij.

1. Pechtold aangevallen op bezuinigingsplan
Het was niet de avond van D66-leider Pechtold. Normaal gesproken is hij één van de betere debaters, maar Pechtold kreeg het even moeilijk toen hij erkende dat D66 na de verkiezingen misschien extra wil bezuinigen om herziening van het belastingstelsel mogelijk te maken. PvdA-leider Samsom en VVD-premier Rutte verweten Pechtold dat hij niet wilde zeggen hoeveel D66 dan extra wil bezuinigen, waar dat geld vandaan moet komen en welke groepen burgers daaronder gaan lijden. “Ik vind dat de mensen thuis meer duidelijkheid nodig hebben dan u net gaf”, zei Samsom. Pechtold antwoordde dat hij tenminste vóór de verkiezingen eerlijk was, maar kwam er niet helemaal lekker uit.

Twitter avatar DerkStokmans Derk Stokmans Hebben Samsom en Rutte een plannetje bedacht om samen Pechtold aan te pakken?
Twitter avatar pauwnl Pauw Hoeveel wil D66 nou bezuinigen? Een debat tussen @APechtold & @diederiksamsom http://t.co/rgiH1rDNEW

Pechtold was enerzijds kritisch op het kabinet, dat te weinig zou doen om de hoge werkloosheid effectief te bestrijden. Maar de D66-leider gaf ook toe dat hij na de verkiezingen met het kabinet wil blijven samenwerken. Onze politiek redacteur Tom-Jan Meeus vatte het optreden van Pechtold als volgt samen:

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Oppositie vóór het kabinet - het oude D66-verhaal #pauwdebat

2. Rutte onder druk, maar blijft overeind
Voor premier Rutte kwam het Pauwdebat nadat hij zich in de Tweede Kamer urenlang had moeten verantwoorden voor het aftreden van de VVD-bewindslieden Opstelten en Teeven. Door dat debat sloeg hij zich behendig heen en ook woensdagavond pareerde hij de vele aanvallen van de oppositie vrij eenvoudig. SP-leider Roemer, die een redelijk goede avond had, verweet Rutte dat hij te weinig heeft gedaan om Nederland uit de crisis te halen, maar de premier wees de SP-voorman op de nieuwste positieve CPB-cijfers over de economie.

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Geloof dat de vormcrisis van Roemer voorbij is #Pauw

Wilders viel Rutte hard aan (“U bestrijdt de crisis niet, u bent de crisis”), maar de aanvallen van de PVV-leider lieten de premier onbewogen. Rutte benadrukte dat zijn kabinet verantwoordelijkheid heeft genomen in moeilijke tijden en vond dat veel van zijn opponenten daar nog wat van kunnen leren. De premier zei tijdens het debat dat het leek alsof sommige van zijn collega’s op ‘verantwoordelijkheidsvakantie’ zijn. Het werd hét woord van het debat.

Twitter avatar pauwnl Pauw Wilders tegen Rutte ‘U bent de crisis van Nederland. U bent een pyromaan in het bos die blij is als er een bloempje groeit.’ #pauwdebat

Het debat tussen Rutte en Roemer over werk:

3. Harde confrontatie Samsom en Wilders over jihadisten
Het meeste vuurwerk tijdens het Pauwdebat kwam zoals verwacht bij het onderwerp jihadisme. PvdA-leider Samsom ging de confrontatie aan met Wilders en deed dat met verve, hoewel ook de PVV-leider ouderwets in vorm was op ‘zijn’ thema. Doordat Samsom en Wilders lijnrecht overal staan als het gaat om de islam, kregen ze allebei de kans hun punten scherp neer te zetten.

Het ging er soms wel hard aan toe tussen de heren. Wilders vroeg Samsom waarom de PvdA de grenzen altijd open had gehouden en zoveel islamitische immigranten had toegelaten. “Waarom haat u Nederland?”, wierp hij Samsom voor de voeten. De PvdA-leider wees op de vele succesvolle moslimmigranten in ons land die zich inzetten voor de samenleving en zei tegen Wilders: “Waarom haat u hen?”

Twitter avatar DerkStokmans Derk Stokmans Wilders doet wat Rudy Giuliani bij Obama deed: waarom haat u Nederland?
Twitter avatar pauwnl Pauw Wilders: ‘Al krijgt de geheime dienst 100 miljard, er zijn duizenden jihadisten terug in Europa. We moeten de grenzen sluiten.’ #pauwdebat

Het debat tussen Samsom en Wilders over jihadisten:

4. Wilders: PVV is enige echte oppositiepartij
Een belangrijk onderwerp van het debat was ten slotte de vraag of de oppositiepartijen na deze verkiezingen nog openstaan voor samenwerking met het kabinet. PVV-leider Wilders zei dat zijn partij eigenlijk de enige echte oppositiepartij is en dat veel oppositiepartijen als D66 en het CDA veel te makkelijk meegaan met voorstellen van het kabinet. Hij beloofde het kabinet na de verkiezingen van volgende week te zullen blijven bestrijden.

Twitter avatar pauwnl Pauw PVV’er Geert Wilders over de andere aanwezige partijleiders: ‘Al die partijen verkopen hun moeder nog voor de macht.’ #pauwdebat

Opvallend was dat CDA-leider Sybrand Buma zich nog meer als echte oppositiepoliticus liet zien. Zijn partij geeft geen gedoogsteun aan het kabinet en die oppositierol bevalt Buma prima, zei hij. De CDA-leider zei dat hij het kabinet na de verkiezingen graag ziet vertrekken en niet veel ziet in samenwerking. Rutte was kritisch op die houding van ‘bestuurderspartij’ CDA. “Ik word daar somber van”, aldus Rutte. Volgens hem zitten we middenin de “grootste verbouwing” sinds de Tweede Wereldoorlog en is het daarom het beste dat zoveel mogelijk partijen de herstelplannen steunen. SP-leider Roemer had de uitgestoken hand van Rutte wel gezien. Maar vragen om VVD-beleid uit te voeren, is volgens hem “geen uitgestoken hand”.

Het debat tussen Buma en Pechtold over meeregeren:

Conclusie
Het was een rommelig, maar levendig en inhoudelijk tweede tv-debat waarbij vooral Samsom en Wilders sterk opereerden. Rutte kreeg veel kritiek, maar bleef opnieuw makkelijk overeind. Pechtold had geen beste avond, Roemer hield zich staande. Buma viel niet erg op.

Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Beste debaters: Wilders en Samsom. Tegenvaller: Pechtold #pauwdebat
Twitter avatar tomjanmeeus Tom-Jan Meeus Schitterend debat, overigens #pauwdebat

Het Pauwdebat in vijf minuten: