Dit is niet super-Ireen

Ireen Wüst werd gisteren tweede op het WK allround. De zoveelste tweede plek dit seizoen; een duidelijk signaal dat de aanpak bij haar huidige team niet werkt. Maar wat nu?

Ireen Wüst Derek Leung/ AFP

Met beide handen steunend op haar bovenbenen beëindigde ze gisteren een martelgang op de Olympic Oval van Calgary. Zo afgepeigerd is Ireen Wüst in geen jaren te zien geweest. „Ik wil nu een week lang slapen”, verzuchtte ze na haar afsluitende race. „De tank is helemaal leeg.”

In Calgary werd Wüst na vier opeenvolgende wereldtitels kansloos van de troon gestoten door haar rivaal, Martina Sáblíková. De Tsjechische stayer, in absolute topvorm op de Olympic Oval, won haar derde wereldtitel allround. De laatste keer dat zij die prijs pakte was in 2010.

Een seizoen met een Europese titel, drie tweede plekken op de WK afstanden en zilver op het WK allround zouden voor haar concurrenten een topjaar zijn, in de wereld van Wüst duidt dat op een mislukte oogst.

Een duidelijker signaal kon de 28-jarige Brabantse niet krijgen: de aanpak bij Team Continu heeft niet gewerkt. Een jaar geleden, het laatste seizoen in ‘haar’ TVM-ploeg, werd ze wegens haar prestaties uitgeroepen tot internationaal sportvrouw van het jaar, door persbureau Reuters verkozen boven tennisster Serena Williams. Dit jaar grossiert ze in tweede plaatsen. „Nog steeds niet slecht, maar dit is niet de super-Ireen van de afgelopen jaren”, zei ze gisteren.

Reden om in paniek te raken heeft Wüst niet, drie jaar voor de Winterspelen van Pyeongchang, waar ze minimaal één olympische titel wil veroveren. Maar na het teleurstellende toernooi in Calgary beseft ze eens te meer dat ze snel een werkomgeving moet vinden die beter bij haar past dan Continu.

Natuurlijk, het zou anders worden na Sotsji, na de ontmanteling van de TVM-ploeg, die jarenlang aanvoelde als een warm bad. Ze wist niet beter, onder de vleugels van Gerard Kemkers, haar „schaatsvader” die haar door en door kent.

Ze mist uitdagingen

Maar bij de ploeg van Marianne Timmer en Gianni Romme kwam Wüst er al snel achter dat ze de uitdagingen miste die haar bij TVM dagelijks prikkelden. De trainingsschema’s van Kemkers, met wie ze negen jaar samenwerkte, het sparren met „schaatsbroer” Sven Kramer, met wie ze groot werd vanuit Jong Oranje. Al in oktober liet ze zich ontvallen dat ze de trainingen bij Continu vaak zo snel afgelopen waren, in vergelijking met haar TVM-tijd.

Daar werd ze in de loop van het seizoen steeds sterker, dit seizoen verliep alles steeds zwaarder, naarmate de weken verstreken. „Het was een heel lang en vol seizoen, misschien heb ik te veel wedstrijden gereden. Maar uiteindelijk ben ik zelf verantwoordelijk. Ik heb ook nog nooit het trainingskamp in december en januari overgeslagen. Maar het is ook absoluut geen weggegooid jaar. Het is een goede leerschool voor volgend jaar.”

De situatie waarin ze nu verkeert gaat ook haar oude coach aan het hart.

Vorige maand kreeg Wüst voor het eerst sinds de ontmanteling van de TVM-ploeg een telefoontje van Kemkers, nadat ze had bekendgemaakt op zoek te gaan naar een nieuwe ploeg. „Gerard belde mij op om te weten hoe het met mij ging”, zegt Wüst. „Zoals een papa dat doet geeft hij mij advies over wat ik volgend jaar het beste kan gaan doen. We hebben negen jaar samengewerkt, hij is mij dierbaar, we hebben een sterke band. Ik zal de rest van mijn leven wel contact houden met Gerard.”

Kemkers, sinds 1 december in dienst als topsportmanager bij voetbalclub FC Groningen, had volgens Wüst bewust geen contact met haar opgenomen. Hij wilde afstand nemen van het schaatsen en wilde volgens Wüst „niet infiltreren” in de samenwerking tussen de schaatsster en haar coaches bij Continu.

In Calgary bleek al snel dat Wüst onvoldoende in vorm was om Sáblíková partij te bieden. Aan het begin van het seizoen had ze nog woeste plannen voor een aanval op het tien jaar oude wereldrecord op de 1.500 meter van de Canadese Cindy Klassen (1.51,79), maar gisteren bleek dat zij daarvoor bij lange na niet goed genoeg is. Met 1.54,28 werd ze slechts derde, achter Heather Richardson en de ontketende Noorse Ida Njåtun (1.52,71), die het wereldrecord tot minder dan een seconde benaderde.

Maar de kansen van Wüst op een zesde wereldtitel waren al op de eerste dag verkeken. Sáblíková zette met een persoonlijk record op de 3.000 meter (3.55,10 minuut, de tweede tijd ooit) de toon. In een poging in het spoor te blijven van de Tsjechische reed Wüst alles of niets, maar in de ijle lucht van Calgary liep dat slecht af. Wüst leverde ruim vijf seconden in (4.00,34). „Met een laffe drie kilometer win je sowieso niet”, zei ze. „Ik heb gevochten voor wat ik waard was, maar drie rondjes voor het einde kwam de man met de hamer. Ik kreeg geen lucht meer, ik had het stikheet. Dan ben je alleen aan het overleven, je probeert je ene been voor je andere te zetten.”

Na Calgary gaat Wüst uitzoeken wat haar volgende stap moet zijn. Ze heeft twee opties: aansluiting bij een bestaande ploeg, of een eigen schaatsteam opzetten. Of Kemkers daarbij opnieuw een rol zal krijgen? Wüst ziet dat niet snel gebeuren. „Gerard heeft een contract, hij werkt bij FC Groningen. Ik ga na dit weekend kijken wat voor mij het beste past.”