Opinie

    • Hans Beerekamp

De Lubachmethode: overdrijf en schiet!

Verdronken beer in ‘Zondag met Lubach’ (VPRO).

Het gebeurt tijdens het televisiekijken niet vaak dat de tranen van het lachen me over de wangen stromen. Steeds vaker overkomt het me bij Zondag met Lubach (VPRO).

Om het gevoel voor absurde, eigenhandig opgeblazen hyperbolen in het brein van Arjen Lubach te begrijpen, was zijn optreden gisteren later op de avond in Adieu God? (EO) uiterst instructief. In die rubriek laat Tijs van den Brink zijn eigen protestantse geloof met bijna masochistisch genoegen onder vuur nemen door kerkverlaters als de nu agressief atheïstische Lubach. Hij gunt een ieder zijn eigen spirituele ruimte, zegt hij, maar Tijs zou zich veel beter voelen als hij het gordijntje opzij zou schuiven en zou ontdekken dat er helemaal geen God is die een plannetje met ons heeft en die ons een plekje in een nieuwe wereld bereidt, als we maar bidden.

Maar er zijn toch mensen die slechte dingen doen? Wie blaast ze het kwaad dan in? Met zo’n vraag komt Lubach pas goed op stoom: „Je bedoelt de Satan? Boze geesten?” Verbaasd vraagt Van den Brink zich af of Lubach dan ook niet in geesten gelooft: „Natuurlijk niet! Jij wel? Jij interviewt ministers en je gelooft in geesten?”

Hetzelfde procedé herkennen we in de satirische nieuwsshow. Deltapark Neeltje Jans kondigt in een ronkend persbericht een Watersnoodattractie aan, om jongeren de gebeurtenissen van 1953 te laten „beleven”. En daar volgt een stroom van vergelijkbare ideetjes voor Nationaal Traumapark Neeltje Jans: stuur je botsautootje naar de Naald, ga op de foto met een verwarde man en eet een ijskoude tulpenbol in Hongerwinterwonderland! Dit alles voorzien van hilarische animaties voor een promotiecampagne.

Zeer geschikt voor deze stropop-methode tegen de algehele verleuking zijn ook de wanhopige media-uitingen die ons enthousiast moeten maken voor de waterschapsverkiezingen. Lubach: „Het lijkt wel of je per ongeluk langs Utopia zapt. Wie zijn die mensen, wat doen ze daar en ik had geen idee dat het nog bestond.”

Als je de filmpjes van de diverse waterschappen letterlijk gaat nemen, dan kun je inderdaad niet meer ophouden met lachen, zeker als je ontdekt dat een kwart van de zetels in de waterschappen door schimmige organisaties verdeeld wordt en de dijkgraaf, die je niet kunt kiezen, als ontwikkelingswerker de halve wereld rondreist. Verder constateert Lubach een twitterende drol en een verdrinkende teddybeer.

Even later ontvangt hij aan zijn desk een afpersbrief van weervrouw Helga van Leur die dreigt het beertje te verzuipen, als hij niet onmiddellijk de lof gaat zingen van de waterschappen. In een tank zien we dat het water hem al tot de lippen staat. Uiteindelijk mag beademing door Arjen niet meer helpen en tekent hij de laatste woorden van beertje op: „Wat moeten we afschaffen? De snaterflapbevriezingen? De haverklapbevliegingen? De schaterlachverdiepingen? Articuleer dan toch een beetje, beertje!”

Ten slotte mag Arjen met een versterkte gitaar Ramses-acteur Maarten Heijmans begeleiden in Shaffy-versies van Heb Je Even Voor Mij en Watskeburt. Het lijkt iets te veel op een vast nummer van Jimmy Fallon, maar mij bekruipt vooral de vraag: waar is Salamander Klöpping gebleven? Bij zeloten die beertjes verdrinken moet het ergste gevreesd worden voor een verdwenen vilten pop.

    • Hans Beerekamp