De 52 kansen van verzekeraars

De ultralage rente die de groei van de economie moet stimuleren, is een sluipmoordenaar voor pensioenfondsen en levensverzekeraars. Zij moeten de waarde van hun langlopende verplichtingen becijferen tegen de lage marktrente. Hoe lager de rente nu is, des te lastiger is het om op een veilige belegging nog wat te verdienen. Des te hoger moet de waarde van de verplichtingen nu al zijn om het beloofde bedrag over luttele jaren uit te betalen. De ultralage rente lijkt in de zogeheten reële economie voorzichtig aan te slaan. Herstel wordt zichtbaar. Maar in de financiële economie worden sommige segmenten langzaam vermalen. Als zij niks doen.

Het rapport van een deskundigencommissie over de toekomst van met name de levensverzekeraars dat vorige week is gepubliceerd, schetst de sluimerende crisis van de bedrijfstak. Maar de commissie slaat wel een positieve toon aan. Het woord kans komt in enkelvoud en meervoud 52 maal voor.

Het advies is de pendant van een rapport over de toekomst van de banken, dat juni 2013 is verschenen. Zoek de verschillen. Het bankenrapport is geschreven door een commissie van dertien experts, voor de verzekeraars waren vier kennelijk voldoende. Decaan Schoenmaker van de Duisenberg School of Finance heeft in beide commissies geparticipeerd.

De sluimerende verzekeraarscrisis is van een totaal andere orde dan die van de banken in de herfst van 2008. Spaarders kunnen razendsnel hun geld van de bank proberen te halen en een crisis veroorzaken die eventueel noopt tot staatsingrijpen. Verzekeraars doen echter langlopende toezeggingen die een klant niet ‘van de bank’ kan halen. Desondanks zijn de gevolgen in meerdere opzichten vergelijkbaar. Ook bij verzekeraars zullen nog duizenden mensen hun baan verliezen, verwacht de commissie. Bonuswoede treft banken. Woekerpoliswoede zaait wantrouwen over de vraag wiens belang een verzekeraar en diens zelfstandige verkopers dienen: uw klantbelang of hun eigen belang.

De commissie verwerpt in haar advies het idee van een nationale oplossing voor de woekerpolisclaims. Dat valt te billijken. Het is niet de taak van de minister van Financiën om geschillen tussen miljoenen klanten en een bedrijfstak te beslechten. Daar is de rechter voor. Hij zal zeker meewegen hoe adequaat de verzekeraars eerst zelf hun wanprestaties proberen op te lossen.

Voor de goede verstaander maakt het rapport ook duidelijk dat een of meer verzekeraars in financiële problemen kunnen komen. De consument is gewaarschuwd. Kordaat toezicht van De Nederlandsche Bank moet aan de orde van de dag zijn.