Buitenlanders doelwit in Mali

Het geweld neemt weer toe in Mali. Voor het eerst was dit weekeinde ook de hoofdstad Bamako doelwit.

De Malinese president Ibrahim Boubacar Keïta (midden) en premierModibo Keïta (tweede rechts) na de aanslag op restaurant en nachtclub La Terrasse in Bamako. Daar kwamen vijf mensen, onder wie een Belg en Fransman, om het leven. Foto AFP

Mali is dit weekend opgeschrikt door drie gewelddadige incidenten, waarmee de spanningen tussen het regeringsleger en de vredesmacht van de Verenigde Naties enerzijds en Toearegrebellen en moslimextremisten anderzijds is opgelopen.

Het schokkendst was een aanval in de nacht van vrijdag op zaterdag op een restaurant annex nachtclub in de hoofdstad Bamako, in het zuiden van Mali. De strijd met islamitische terroristen en Toearegopstandelingen had zich tot nu beperkt tot het noorden van het land. De aanslag net na middernacht vond plaats op de veelal door buitenlanders bezochte uitgaansgelegenheid La Terrasse. De aanval werd opgeëist door de groep Al-Morabitoun van de beruchte Algerijnse terroristenleider Mokhtar Belmokhtar. Er kwamen vijf mensen om het leven: drie Malinezen, een Fransman en een Belg.

Gisterochtend vroeg werden dertig mortiergranaten afgevuurd op een militair kamp van de VN bij de stad Kidal, in het uiterste noordoosten van Mali. Een Tsjadische blauwhelm werd gedood, evenals twee burgers buiten het kamp. Het is onbekend wie de aanvallers waren in Kidal, wat aangeeft hoe beperkt de VN-soldaten blijkbaar op de hoogte zijn wat zich afspeelt op de uitgebreide zandvlaktes in het noorden van Mali. In het land zijn 450 Nederlandse soldaten gelegerd, die belast zijn met het vergaren van inlichtingen.

De strijders van de aan Al-Qaeda gelieerde Mokhtar Belmokhtar zijn niet actief in de regio rond Kidal. De stad is het bolwerk van separatisten van het Toearegvolk. Wel is de Toeareggroep Ansar Dine er actief. De scheidslijnen tussen de verschillende strijdgroepen in Mali worden steeds diffuser. Zo onderhoudt Ansar Dine nauwe relaties met islamitische terreurgroepen.

Juist vorige week werd in de Algerijnse hoofdstad Algiers een principevredesovereenkomst bereikt tussen verscheidene Toeareggroeperingen en de Malinese regering. In dit akkoord, dat 20 maart formeel moet worden ondertekend, worden nauwelijks concessies gedaan aan de Toearegs, die in de afgelopen vijftig jaar vier keer in opstand kwamen voor een eigen staat in het zanderige noorden van Mali.

Vooral in Kidal lijkt veel verzet te bestaan tegen het onder Algerijnse bemiddeling bereikte ontwerpakkoord. Het is zeer de vraag of alle Toeareggroepen het akkoord zullen ondertekenen. De vertegenwoordigers van de Toearegbewegingen aan de onderhandelingstafel in Algiers zeiden vorige week eerst hun achterban te willen raadplegen om te kijken of ze het akkoord ondersteunen. Wanneer het akkoord toch wordt bekrachtigd, zoeken teleurgestelde Toearegs mogelijk soelaas bij radicale moslimgroepen. Het labyrint van strijdgroepen, drugsdealers en andere illegale handelaren in de Sahel en de Sahara wordt steeds onoverzichtelijker.

Een derde incident vond zaterdag plaats in Gao, de stad waar ook de Nederlandse blauwhelmen hun basis hebben. Een menigte lynchte daar twee van terrorisme verdachte inwoners zonder dat de politie kon of wilde ingrijpen.