Obama herdenkt burgerrechtenmars in Selma - ‘strijd nog niet gestreden’

Obama speaks bij de Edmund Pettus-brug in Selma, Alabama. Foto AFP / Justin Sullivan / Getty Images

Tienduizenden mensen hebben vanavond in Selma, Alabama, samen met president Barack Obama stilgestaan bij het raciale verleden van de Verenigde Staten. Obama zei in een toespraak dat die geschiedenis nog steeds nagalmt in de Amerikaanse maatschappij. Hij noemde de activisten die streden voor burgerrechten “strijders voor rechtvaardigheid”.

De Amerikaanse president was in Selma om de historische vrijheidsmars die daar vandaag precies vijftig jaar geleden plaatsvond te herdenken. Onder aanvoering van James Bevel en Amelia Boynton vertrokken op 7 maart 1965 ongeveer zeshonderd actievoerders naar Montgomery om stemrecht te eisen voor zwarte Amerikanen. Op de Edmund Pettus-brug buiten de stad werden ze onder toeziend oog van draaiende tv-camera’s opgewacht door agenten met knuppels, traangas en honden. Bij de confrontatie die volgde waren ook grote groepen blanke racisten betrokken.

Begin van stemrecht

Zeventien actievoerders belandden in het ziekenhuis. De dag ging de geschiedenis in als ‘bloody sunday’. Beelden van het geweld gingen de wereld over en dwongen de Amerikaanse federale overheid en president Lyndon Johnson tot handelen, meldt persbureau AP.

Een tweede mars volgde op 9 maart. Op 15 maart kwam Johnson met de eerste contouren van zijn Voting Rights Bill. Hiermee zouden alle zwarten in de VS stemrecht krijgen. Twee dagen later, op 17 maart 1965, kwam hij met een definitieve versie naar het Congres.

Een aantal zinnen uit de speech van Obama:

Twitter avatar BarackObama Barack Obama “There are places and moments in America where this nation’s destiny has been decided … Selma is such a place.” —President Obama #MarchOn
Twitter avatar BarackObama Barack Obama “It was not a clash of armies, but a clash of wills; a contest to determine the true meaning of America.” —President Obama #Selma50
Twitter avatar BarackObama Barack Obama “Young people can draw strength from this place, where the powerless could change the world’s greatest power.” —President Obama #Selma50
Twitter avatar WhiteHouse The White House “Fifty years from Bloody Sunday, our march is not yet finished. But we’re getting closer.” —President Obama #Selma50 #MarchOn
Twitter avatar WhiteHouse The White House “Our job’s easier because somebody already got us through that first mile. Somebody already got us over that bridge.” —Obama #MarchOn

Obama hield zijn speech tegen de achtergrond van een hevig opgelaaide discussie over disproportioneel en door raciale stereotypen ingegeven geweld bij ordehandhavers in de Verenigde Staten. Vandaag nog werd bekend dat de politie in Madison in de Amerikaanse staat Wisconsin gisteravond een 19-jarige zwarte man heeft doodgeschoten. Volgens het eerste onderzoek was de jongen ongewapend.

Andere voorbeelden van ongewapende Afro-Amerikaanse mannen die afgelopen jaar door de politie in de VS zijn doodgeschoten zijn Michael Brown in Ferguson en Eric Garner in New York. Hun dood leidde in de VS tot grote betogingen en soms ook rellen.

    • Laura Klompenhouwer