Terugkijken: vijf schrijvers over ‘geweldige gekke’ personages uit de literatuur

De vijf meest recente Boekenweekgeschenkauteurs bespraken gisteren hun favoriete krankzinnige literaire personages bij De Wereld Draait Door. Dat deden ze in het kader van de aankomende Boekenweek, die ‘Waanzin’ als thema heeft. Tom Lanoye beet de spits af met “de grote geweldige gek Hamlet”. De hoofdpersoon uit Shakespeares beroemde gelijknamige toneelstuk veinst waanzinnig te zijn

De vijf Boekenweekgeschenkauteurs over het thema van aankomende Boekenweek Screenshot De Wereld Draait Door

De vijf meest recente Boekenweekgeschenkauteurs bespraken gisteren hun favoriete krankzinnige literaire personages bij De Wereld Draait Door. Dat deden ze in het kader van de aankomende Boekenweek, die ‘Waanzin’ als thema heeft.

Tom Lanoye beet de spits af met “de grote geweldige gek Hamlet”. De hoofdpersoon uit Shakespeares beroemde gelijknamige toneelstuk veinst waanzinnig te zijn om te achterhalen wie zijn vader heeft gedood. De Vlaamse auteur koppelde het stuk aan de actualiteit:

“Het is een Freudiaans walmend wraakdrama, waar de ene na de andere geweldige quote komt.’Though this be madness, yet there is method in it’. Je kan het op alles toepassen, je kan het toepassen op Poetin, je kan het toepassen op een land wat zoveel gas uit de ondergrond haalt dat de huizen in elkaar storten.”

Innerlijke bekleding

Tommy Wieringa vond het lastig om een literair personage te bedenken, maar vond uiteindelijk zijn karakter in Kurtz uit Joseph Conrads Heart of Darkness, onsterfelijk gemaakt door de manier waarop Marlon Brando hem portretteert in de film Apocalypse Now (1979). De film is een bewerking van Conrads roman. Een enkele zin bleef Wieringa in het bijzonder bij:

“‘It is judgment that defeats us’: die zin is tot mijn innerlijke bekleding gaan behoren. Een schitterende raad van een krankzinnige: onthoud je van een oordeel.”

Kees van Kooten introduceerde een schrijver die minder bekendheid geniet: de Canadees Stephen Leacock, en zijn verhalen waar alledaagse rituelen worden doorgetrokken en vervolgens uit de hand lopen. Connie Palmen besprak Sylvia Plath en haar roman De glazen stolp.

Vrouwenlist

Kader Abdolah nam de vertellingen van Duizend-en-een-nacht mee naar de studio. ‘Ik heb een bijzonder boek meegenomen.’ In deze raamvertelling wordt een koning waanzinnig nadat zijn vrouw hem heeft bedrogen. Hij neemt zich daarna voor om iedere dag een nieuwe vrouw te trouwen en haar de volgende ochtend ter dood te brengen. Wanneer hij Sheherazade trouwt, vertelt zij hem iedere nacht een verhaal, waarvan ze het einde pas de volgende nacht wil vertellen. Zo blijft ze in leven. Abdolah:

Ik ben erachter gekomen dat zonder vrouwenlist en de waanzin van de mannen geen sprake zou zijn van wereldliteratuur. Dit is het bewijs.

Aanstaande vrijdag is het boekenbal, waarmee de Boekenweek wordt afgetrapt.