Internet is onveilig voor vrouwen

Brianna Wu, oprichter Giant Spacekat: „Gamergate is een symptoom van een industrie die seksistisch is.” Foto Joanne Rathe/The Boston Globe (Getty Images)

De laatste vijf maanden ontving ze al 46 doodsbedreigingen. Gameontwikkelaar Brianna Wu slaapt al een tijdje niet meer, zegt ze. „Mijn leven is verwoest.”

Afgelopen zomer raakte de gamewereld in de ban van Gamergate: een haatcampagne van anonieme internetters tegen vrouwelijke ontwikkelaars en gamecritici. Via Twitter en online fora zoals Reddit en 8chan werden de vrouwen structureel lastiggevallen en met de dood bedreigd. Drie vrouwelijke gamemakers – Brianna Wu, feministe en blogger Anita Sarkeesian en gamemaker Zoe Quinn – doken onder.

De slachtoffers ontvingen e-mails, tweets en brieven op hun huisadres waarin verteld werd hoe zij, hun partners en huisdieren in hun eigen huis vermoord of verkracht zouden worden. De bedreigers vielen ook vrienden en familie van slachtoffers lastig. De overgrote meerderheid van de bedreigingen werd anoniem geuit.

Nu – bijna een half jaar later – zijn de bedreigingen nog altijd niet gestopt, vertelt Wu per telefoon vanuit Boston. „Mijn leven is in gevaar en Gamergate-aanhangers doen er alles aan om mij te laten stoppen met het maken van games”, zegt ze. „Alles wat ik zeg, wordt uitvergroot en leidt tot intimidatie. Ik verspil minstens twee dagen per week aan het afhandelen van doodsbedreigingen en intimidaties.”

Wat zit hier achter? Gamergate begon als een discussie tussen gamers over de nauwe banden tussen gameontwikkelaars en journalisten. Al snel verzandde de discussie in complottheorieën over journalisten die ‘feministische spellen’ betere recensies zouden geven.

De discussie ontspoorde in dreigementen. Haat die kan worden gezien als een reactie van een mannenbolwerk op de uitgesproken feministische houding van de slachtoffers, door aanhangers ‘sociale kruisridders’ genoemd. Onder de critici heerst angst dat de vrouwen games zullen perverteren met hun ‘politiek correcte’ denkbeelden over diversiteit.

Brianna Wu is oprichter van de studio Giant Spacekat. Haar team bestaat voor het merendeel uit vrouwen. „Mijn baan is om leiding te geven aan een gamestudio. En dat is al best pittig. Het is niet dat ik de game-industrie in ben gegaan om mijn feministische ideeën uit te dragen. Dan was ik wel vrouwenstudies gaan doen.”

Wie zijn de mensen die u bedreigen?

„Ik doe mijn best om een stalker veroordeeld te krijgen. Hij is bijna 40 en een succesvolle IT’er. Dit zijn mensen die zichzelf niet zien als bedreigers, maar als nobele strijders. Ze hebben een totaal verknipt beeld van vrouwen. Zij zien ons als pertinente leugenaars en geloven heilig dat vrouwen voorgetrokken worden in onze maatschappij. Als je vraagt of ze seksistisch zijn, ontkennen ze dat, maar de volgende minuut bedreigen ze je bijna achteloos met verkrachting. Conclusie: het kan iedereen zijn.”

Waarom worden de bedreigers niet gearresteerd?

„Amerikaanse politie en justitie nemen dit niet serieus. Honderden mensen overtreden de wet en niemand wordt opgepakt. Ik snap niet dat je een bekende gameontwikkelaar kan bedreigen door te zeggen hoe, waar, wanneer en waarom je mij gaat vermoorden. Vervolgens gebeurt er helemaal niets.”

Welke rol speelt de industrie in deze discussie?

„Gamergate en de intimidatie die daarmee samenhangt is uiteindelijk niet het probleem. Gamergate is een symptoom van een industrie die extreem seksistisch is zonder dat de industrie het doorheeft. Kijk naar de cultuur die door ontwikkelaars en journalisten wordt gedeeld. Game Informer is een van de belangrijkste Amerikaanse websites over games. Zeventien van de achttien redacteuren zijn man. Dat heeft gevolgen. De website Giant Bomb: hetzelfde verhaal. Ze zijn 100 procent blank, heteroseksueel en man. Ze nemen geen vrouwen aan, geen homo’s, en geen niet-blanken. Deze platformen accepteren een ‘bro’-cultuur die dierlijk is naar vrouwen.”

Nemen grote uitgevers zoals EA en Activision Blizzard stelling tegen deze uitwassen?

„Nee. Ze zijn bang. Dit zijn mannenbedrijven, met mannen aan de top. Zij willen gamers niet boos maken. Ze kiezen ervoor om hun mond te houden. Onlangs zei de topman van Sony Amerika: ‘Gamergate was echt verschrikkelijk’. En hoewel ik het waardeer dat hij dit zegt, spreekt hij erover in de verleden tijd. Het is niet over.”

„Laat ik het zo zeggen: de game-industrie is seksistisch zonder seksisten. Wat ik daarmee bedoel is dat de game-industrie zeer seksistisch is als je kijkt naar de representatie van vrouwen in games (doorgaans als slachtoffer of sekssymbool red.) en als je kijkt naar wie aangenomen worden. Op individueel niveau zijn dit mannen die geloven dat vrouwen ook een rol van betekenis spelen. Maar als je kijkt naar de onzichtbare en systematische vooroordelen tegen vrouwen, dan is het lastig om ons werk te doen.”

Gamergate lijkt een heel in zichzelf gekeerd fenomeen. Waarom is deze hele episode relevant voor niet gamers?

„Ons leven speelt zich meer en meer online af. In toenemende mate is het internet een onveilige plek voor vrouwen. Twitter bijvoorbeeld heeft geen beleid dat intimidatie tegengaat.

„Ik vind dat vrouwen geen stem hebben in de technologiesector. Kijkend naar de toekomst is de vraag: gaan vrouwen een grotere rol spelen in de interneteconomie? Of zijn het overwegend mannen die aan de touwtjes trekken? Tot nu toe zijn het enkel mannen.”