Tempo graag, pitcher is al klaar

Nieuwe regels in Amerikaanse Major League moeten vaart in ‘tijdloze’ sport brengen.

Alex Rodriguez, sterspeler van de New York Yankees, heeft er na een lange schorsing weer zin in. The New York Times/Uli Seit

Het is een wezenlijk onderdeel van de Amerikaanse sportmythologie: honkbal is tijdloos, letterlijk en figuurlijk. Wedstrijden duren negen innings of langer en het spel wordt vrijwel op dezelfde manier gespeeld als de aartsvaderen in de 19e eeuw hadden bedacht. Sleutelen aan de regels van het nationale tijdverdrijf was tot dit seizoen een kansloze missie, vloeken in de honkbalkerk.

Het is even slikken voor honkbalpuristen, maar als over ruim een maand het nieuwe seizoen begint zijn in alle stadions van de Major League twee klokken geïnstalleerd. Tijdwaarneming, in een poging de wedstrijden vlotter te laten verlopen. In 2014 duurde het gemiddelde honkbalduel drie uur en twee minuten, een klein half uur langer dan dertig jaar daarvoor. Het gevolg: klagende fans, half lege stadions tijdens de late innings en kelderende kijkcijfers. Een gezinsuitje naar het stadion voor een avondwedstrijd – een Amerikaans ritueel – werd een beproeving waarvoor ouders en kinderen de volgende dag op werk en school moesten boeten.

Dat kon zo niet langer, besloot de nieuwe voorzitter van de honkbalbond, Rob Manfred. Zijn eerste beleidsdaad was erop gericht de sport aan te passen aan de eisen van de hyperkinetische maatschappij. In zijn woorden: „Het versnellen van de wezenlijke actie van de sport.”

Voorstanders van de nieuwe maatregelen konden verwijzen naar een artikel in de Wall Street Journal van juli 2013. Journalisten van die krant hadden bij drie wedstrijden uit de hoogste honkbaldivisie geklokt hoeveel tijd tijdens wedstrijden van om en nabij de drie uur werd besteed aan actie: gemiddeld 17 minuten en 58 seconden. Conclusie van de krant: ‘een groepje volwassen mannen dat staat te niksen in het veld’. Nog niet zo lang geleden werd die inertie in alle toonaarden bezongen door schrijvers en andere vorsers van de Amerikaanse psyche, maar een nieuwe generatie is daar niet vatbaar voor. Honkbal dreigde als ‘saai’ te worden weggezet.

Chaos ligt op de loer

En dus tikt vanaf april de klok. Teams krijgen twee minuten en 25 seconden de tijd om tussen innings van helft te wisselen in wedstrijden die door de lokale televisiestations worden uitgezonden en twee minuten en 45 seconden voor landelijk uitgezonden wedstrijden. Het verschil zit in de duur van reclameboodschappen. Die tijdsbegrenzing lijkt overzichtelijk, maar of het ook zo uitpakt is de vraag. Chaos ligt op de loer; de verplichting om efficiënt om te gaan met reclamezendtijd doet een beroep op de discipline van teams en televisie.

Een tweede maatregel om honkbal aan te passen aan de beperkte aandachtsspanne van een nieuwe generatie is evenmin omstreden. De kern van de sport bestaat uit het duel tussen werper en slagman. Die strijd heeft een psychologische component. Een slagman neemt vaak de tijd om zich voor te bereiden op een pitch in de hoop zo de werper uit zijn ritme te halen, even zenuwslopend als tijdrovend. Per ingang van het nieuwe seizoen mogen scheidsrechters talmende spelers beboeten met een ‘slag’. Opschieten, is de boodschap, de pitcher is er klaar voor.

Ook de instant replay maatregel wordt gewijzigd. Verontwaardigde trainers mogen niet langer impulsief het veld op rennen om een vermeende scheidsrechterlijke dwaling te corrigeren. Foeterende coaches zijn vermakelijk, maar vreten tijd. Hun protesten waren bovendien dikwijls voor de bühne, een desperate poging het thuispubliek op te juinen. Trainers moeten nu vanuit de dugout laten weten of ze een officieel protest indienen en een instant replay eisen.

Fantasy football

Het is natuurlijk de vraag of deze spelmaatregelen effect sorteren. Twee structurele veranderingen in het Amerikaanse sportklimaat worden er in elk geval geen halt mee toegeroepen. De eerste is de almaar groeiende populariteit van American football. Zodra in september het footballseizoen begint neemt de aandacht voor honkbal af, net op het moment dat daar de ontknoping in beeld komt. Verkorting van de wedstrijdduur in het honkbal zal geen footballfan overhalen om zijn aandacht te verleggen. Een footballwedstrijd wordt soms eindeloos gerekt (en telt zo mogelijk nog minder echte spelminuten dan honkbal), de onderbrekingen voor reclame zijn legio, maar geen supporter houdt die sport daarom voor gezien.

De tweede verandering is zeker zo belangrijk. Football heeft in de cultuur de plaats ingenomen die honkbal voorheen had. Vaders gooien niet langer een honkballetje met hun kinderen in de achtertuin, in plaats daarvan spelen ze fantasy football op hun computer. Football is op middelbare scholen en universiteiten veel populairder dan honkbal, ondanks de risico’s op hersenletsel. Tijdschriften als de New York Review of Books wijden diepzinnige artikelen aan de vermeende mystieke band tussen football en de Amerikaanse levenswijze. Schrijver en fan Nathaniel Rich wijst in zijn artikel The Super Bowl: the Horror & the Glory met een mengeling van afschuw en verwondering op het feit dat in de weken voor de Super Bowl meer dan 10.000 artikelen werden gewijd aan de zachte ballen waarmee de Patriots de halve finale wonnen. Zelfs de New York Times, aldus Rich, besteedde in die periode meer aandacht aan ‘Deflategate’ dan aan IS.

Rich legt zich erbij neer; Amerikanen, ook of zelfs het denkend deel der natie, zijn verslaafd aan football. Zijn conclusie: Amerikanen houden van geweld en met de moderne gladiatoren van het football worden ze op hun wenken bediend. Honkbal is er voor liefhebbers van een complexe en fijnzinnige sport. Een niche sport.