Geen straf: 2 jaar extra voor Parijs

Krijgt Brussel slappe knieën? Frankrijk komt zonder straf weg met zijn tekort, al gelden wel voorwaarden. Ook Italië en België ontsnappen.

Flexibiliteit lijkt het nieuwe toverwoord te worden in Brussel. Twee jaar extra krijgt Frankrijk om de financiën in lijn te krijgen met de Europese normen. In 2013 kreeg Parijs ook al twee jaar extra. De Europese Commissie maakte gisteren ook bekend dat strafprocedures tegen België en Italië niet nodig zijn. De begrotingen van die landen, waar eerder twijfel over was, zijn nu toch goedgekeurd.

Begint Brussel slappen knieën te krijgen? En wordt hier niet met twee maten gemeten? Voor de Grieken was er vorige week beduidend minder genade. Europese ministers van Financiën dwongen de nieuwe regering in Athene op de knieën. Door voorgangers toegezegde hervormingen en bezuinigingen moeten vrijwel onverminderd worden uitgevoerd. Diezelfde ministers keuren het aan Frankrijk gegunde uitstel volgende maand waarschijnlijk gewoon goed.

Toch gaat de vergelijking mank: Griekenland krijgt Europese noodsteun, en die is voorwaardelijk, Frankrijk niet. Parijs drukte afgelopen maanden op alle juiste knoppen: het maakte duidelijk alsnog werk te willen maken van hervormingen. De nieuwe links-radicale premier Alexis Tsipras trad politiek nogal brutaal en onhandig op. Eer de door hem gewenste koerswijziging ter sprake kon komen, had hij iedereen al in de gordijnen gejaagd.

De extra tijd voor Frankrijk is bovendien ook niet onvoorwaardelijk. Parijs krijgt tot 2017 om het begrotingstekort onder de Europese norm van 3 procent te krijgen. In ruil moet dit jaar nog een extra bezuinigingsinspanning worden geleverd van 3 à 4 miljard euro (0,2 procent van het bbp). Het plan hiervoor moet uiterlijk in mei worden gepresenteerd. Dat is geen probleem, lieten premier Manuel Valls en minister van Financiën Michel Sapin in eerste reacties weten. „We zullen de besluiten nemen die nodig zijn”, zei de premier. „Frankrijk is in beweging gekomen.”

Frankrijk wilde eigenlijk drie jaar uitstel om te voorkomen dat de begrotingsdiscussie een rol gaat spelen bij de presidentsverkiezingen in 2017. Volgens de meeste peilingen kan de eurosceptische Marine Le Pen dan de tweede verkiezingsronde halen. Geen of één jaar uitstel zou Parijs voor een haast onmogelijke bezuinigingsopgave hebben gesteld. Maar drie jaar vond de Commissie te genereus en zou moeilijk bespreekbaar zijn geweest voor andere eurolanden.

Het vertrouwen in Parijs is nog steeds niet groot, maar het groeit. De regering-Valls drukte vorige week per decreet een groot hervormingspakket door, onder meer liberalisering van het busvervoer, vereenvoudiging regelgeving voor notarisdiensten, minder bureaucratie bij ontslagprocedures. Toen voor deze wet-Macron (naar de minister van EZ) vorige week na ruim 100 uur debat geen meerderheid bleek te zijn, deed Valls een beroep op een zelden gebruikt grondwetsartikel dat stemmen overbodig maakte.