Zestigplussers zijn de nieuwe hipsters

Ari Seth Cohen fotografeert excentrieke dames op leeftijd. Hij reist de wereld over om de pracht van ouderdom te prediken. „In Amerika vergeet de samenleving je als je ouder wordt. Je wordt onzichtbaar.”

Ari Seth Cohen: „Ik presenteer een ander beeld van ouder worden dan we overal al zien.” Foto’s Ari Seth Cohen

Ari Seth Cohen (33) spaart oude vrouwen. Minimumleeftijd: 65. Hij noemt zichzelf „old lady expert” en speurt de straten af naar „rijpe dames”. Zijn liefhebberij kreeg een paar jaar geleden vorm als fotoproject. Nadat hij van San Diego naar New York "wasverhuisd, verbaasde hij zich over het hoge aantal ouderen dat hij op straat zag. In zijn geboortestad bleven ze volgens hem vooral binnenshuis, of ze verplaatsten zich per auto. Cohen begon opvallende ouderen te fotograferen en plaatste de beelden op zijn blog Advanced Style. Een bundeling van de beste foto’s verscheen onder dezelfde naam in boekvorm en werd daarna bewerkt tot kleurboek. Vorig jaar maakte Cohen een documentaire over zeven van zijn oude vriendinnen.

Nu reist hij de wereld over om de pracht van ouderdom te prediken. „In Amerika vergeet de samenleving je als je ouder wordt. Je wordt onzichtbaar”, zegt hij. „Ik wil de wereld laten zien dat het leven niet ophoudt na je vijftigste. Het laatste deel van je leven moet het belangrijkste deel zijn. Mijn foto’s zouden geen uitzondering moeten zijn.”

Onlangs was Cohen in Amsterdam, samen met zijn muze Debra Rapoport (70). „In de loop der jaren is Cohen door zijn fotoproject de lijm van een nieuwe gemeenschap geworden”, zegt zij. „Tientallen – misschien zelfs honderden – levenslustige 65-plussers hebben elkaar door hem leren kennen.” Samen dansen, praten en drinken ze. Rapoport: „Sinds ik Ari ken,s lieg ik soms over mijn leeftijd, dan zeg ik dat ik ouder ben. Ik kan niet wachten tot ik negentig ben.”

Waarom vinden mensen het eng om oud te worden?

Cohen: „De media hebben daar een groot aandeel in. We worden overladen met beelden van jeugd. Als het dan eens over ouderen gaat, gaat het heel vaak over hun fysieke beperkingen. Kanker, doodgaan, rollators. Natuurlijk, dat hoort erbij. Maar ouderen zijn óók slimmer, ervarener, minder onzeker dan jonge mensen. Waarom gaat het dáár niet wat vaker over?

„Vooral vrouwen worden beoordeeld op hoe ze eruitzien. Daarom fotografeer ik vaker vrouwen, ik vind hun voorkomen interessanter. Ik wil vrouwen helpen emanciperen.”

Cohens fascinatie voor de ver volwassen mens komt niet alleen voort uit de kwieke ouderen die hem opvielen in New York. Het stamt uit zijn jeugd. Cohen had een hechte band met zijn excentrieke oma’s. „Helen, de moeder van mijn vader, had getoupeerd blond haar en droeg pakken van Escada.” Bluma Levine, de moeder van zijn moeder, was Cohens beste vriendin. „Het grootste deel van mijn jeugd bracht ik met haar door. We keken oude films bij haar op de bank.”

Zijn oma’s lieten Cohen zien dat ouderen volwaardige leden zijn van de maatschappij – dat ze zelfs veel interessanter zijn dan jonkies. „Ik wilde niets liever dan net zo oud als mijn oma’s zijn.” Met die gedachte behoorde hij tot een minderheid, ontdekte hij tot zijn verbazing.

Zijn voorliefde voor oude vrouwen heeft ook iets ongemakkelijks. Cohen merkt weleens dat mensen er vraagtekens bij plaatsen. Heeft hij een soort omacomplex? Is het een fetisj? Nee, zegt Cohen, hij is niet verliefd op zijn dameskliek of zo. Lachend: „En ik ga ook niet met ze naar bed.” Cohen heeft een vriend die niet veel ouder is dan hijzelf. „Maar hij heeft wel een oude ziel.”

Cohen ziet zichzelf als een vrolijke activist die voor acceptatie van de oudere vrouw strijdt.

Soms is het moeilijk om Cohen serieus te nemen. Tijdens het gesprek draagt hij een lange glitterjas met schoudervullingen – een soort sjieke prins carnaval. Op zijn neus heeft hij een grote bril. Rapoport draagt een bijna clowneske verenkraag. Ook de vrouwen die hij fotografeert hebben altijd iets excentrieks of opvallends. Geen cliché oma’s in bloemetjesjurken. Wel een vrouw met oranje spikes en een dame met een groene alien-bril. Wat Cohen doet, is vergelijkbaar met wat je op modeblogs ziet; de geportretteerde moet iets bijzonders hebben. Opkomen voor ouderenemancipatie, maar dan wel alleen de opwindende outsiders vastleggen – dat heeft iets tegenstrijdigs.

Waarom fotografeer je vooral excentriekelingen?

Cohen: „Ik wil juist bijzondere gevallen laten zien. Andere ouderen laten denken: zó kan het ook. Mensen moeten weten dat ze niet als grauwe muisjes in een hoekje hoeven te zitten na een bepaalde leeftijd. Ik presenteer een ander beeld van ouder worden dan we overal al zien.”

Rapoport: „Maar niet alle vrouwen die hij fotografeert zien er uitzonderlijk uit. Het gaat ook om de energie, wat ze uitstralen. Laatst was ik met Ari en fotografeerden we een heel lieve vrouw met een rollator. ‘You made my day’, zei ze. Zulke mensen zijn onzichtbaar. Ze hebben het nodig om gezien te worden.”

Cohen: „Een vrouw die ik eens fotografeerde, zei iets over mijn werk waar ik heel veel waarde aan hecht: ‘Eerst waren we over the hill, maar nu staan we boven op die berg en kijken we op iedereen beneden neer.”

Mevrouw Rapoport, wordt u weleens gediscrimineerd?

Rapoport: „Noem me alsjeblieft Debra. Gediscrimineerd, nee. Niet in New York.” Geërgerd: „Nou ja, soms staat er iemand voor je op in de metro. Hoe oud zie ik eruit, vraag ik me dan af. Want ik voel me net 16.”

Er zijn steeds meer ouderen. Wordt ouderdom daardoor wel iets meer geaccepteerd?

Cohen: „Ik zie dat de mode-industrie de oudere vrouw vaker als bron van inkomsten ziet – dat betekent iets. In reclames zie je nu vaker oudere vrouwen. De 69-jarige Helen Mirren werkt voor cosmeticamerk L’Oréal en Charlotte Rampling prijst beautyproducten aan.

„Volgens mij beseffen merken dat er een heel grote demografische groep is die ze hebben genegeerd. Er zijn meer bejaarden dan ooit. De babyboomers hebben geld, het is heel onlogisch om ze te negeren. Mensen van boven de zestig zijn de nieuwe hipsters; ze zijn met heel veel, zij gaan de steden runnen.”

Rapoport: „Iedereen zegt dat 70 het nieuwe 20 is. Zeventigers hebben het meeste geld en zijn een groot deel van de bevolking.”

Wil je ook mensen van andere leeftijden fotograferen?

„Ik heb jonge mensen gefotografeerd, maar ik vind het saai. Het is te gemakkelijk, ze zijn rimpelloos. Wat is hun verhaal?”