YouTube for kids heeft alleen maar kinderfilmpjes

YouTube komt met een kinderversie van de videodienst: filmpjes zonder geweld, seks of ongepaste inhoud voor kinderen. Zodat ouders gerust de tablet uit handen kunnen geven.

foto thinkstock / bewerking nrc

Na Generatie Y komt niet Generatie Z, maar Generatie T. Met de T van tablet. In meer dan tweederde van de Nederlandse gezinnen is een tablet aanwezig. Kinderen gebruiken de gadget veel om online video te kijken. Meer dan 40 procent kijkt YouTube op een tablet, aldus het rapport Iene Miene Media van expertisecentrum Mediawijzer.net uit 2014.

Om die reden kwam de videodienst YouTube – eigendom van Google – gisteren met een speciale versie voor kinderen. Vooralsnog is YouTube voor kids alleen beschikbaar voor de Amerikaanse jeugd, maar het ligt voor de hand dat de app ook in Europa zal werken.

YouTube bevat weliswaar veel video’s voor kinderen, van tekenfilms tot educatieve programma’s, maar er zit nog veel volwassen materiaal tussen dat niet voor jeugdige kijkers bestemd is. Dat is lastig voor ouders. Zoals een tijdschrift voor ouders het uitdrukt: je weet niet of je een filmpje kijkt waarin de Teletubbies tot aan het einde toe een vrolijk liedje zingen of plotseling exploderen, omdat een lolbroek een grappige variant uploadde.

Geen vierkante ogen

Dit is de eerste versie van YouTube die volledig is ontworpen voor gebruik door kinderen, schrijven de bedenkers. „Ouders kunnen er nu een beetje meer gerust op zijn dat de video’s die hun kinderen kijken ook geschikt zijn”, schrijven ze. De app heeft ‘kindvriendelijke’ knoppen – hoewel de meeste peuters en kleuters al prima met een tablet overweg kunnen – en het videomateriaal is opgesplitst in vier onschuldige categorieën: shows, muziek, leerzaam en ontdekken.

Ter geruststelling voor ouders die bang zijn dat kinderen nu niet meer achter de tablet vandaan te slaan zijn: er zit een timer op de app.

De gewone YouTube-site heeft wel een veiligheidsmodus die helpt te filteren, maar dat is geen garantie dat er nooit ongeschikte filmpjes voorbij komen. „De kwaliteitsniveaus en culturele fijngevoeligheid variëren”, aldus de YouTube-gebruiksaanwijzingen.

De veiligheidsmodus werkt nog niet op de tablet-apps. De YouTube for kids-app is ook een antwoord op de vele websites die kinderfilmpjes verzamelen. Daar is in ieder geval een redactioneel filter toegepast en is de kans kleiner dat je, al doorklikkend, eindigt bij een Russisch gesproken versie van Dora the Explorer, voorafgegaan door reclames die niet voor kinderogen bestemd zijn.

Niet alle wetenschappers zijn enthousiast over het toenemend gebruik van digitale media door kinderen. Zo publiceerde organisatie AAP (American Academy of Pediatrics) vorig jaar nog een rapport waarin ze ouders aanraden om kinderen onder de twee jaar niet te veel (online) video te laten kijken.

Volgens de onderzoekers is het voor kinderen onder de twee jaar van belang dat ze ook „ongestructureerd, en unplugged spelen”, liefst samen met hun ouders, zodat „een kind beter in staat is tot probleemoplossing, redeneren en innovatief denken”, schrijven de onderzoekers. YouTube heeft officieel een leeftijdsgrens van 13 jaar, maar dit geldt alleen voor de inschrijving. Die is nodig om zelf films te uploaden. YouTube adviseert jonge gebruikers om de oma-regel toe te passen: zet niets online wat je oma niet zou willen zien. Of je toekomstige baas.