Obama vetoot wet die instemt met aanleg oliepijpleiding uit Canada

Obama heeft voor de derde keer sinds zijn aantreden als president een veto uitgesproken over een wet. Foto EPA / Michael Reynolds

De Amerikaanse president Obama heeft zijn veto uitgesproken over een wet die toestemming geeft voor de aanleg van een oliepijpleiding tussen de VS en Canada. De president deed dit slechts enkele uren nadat het wetsvoorstel was goedgekeurd door het Amerikaanse Congres.

Het is de derde keer sinds zijn aantreden in 2008 dat Obama een wet torpedeert.

Van tevoren had Obama al aangekondigd dat hij zijn veto zou gebruiken. De aanleg van de bijna 2.000 kilometer lange pijpleiding, genaamd Keystone XL, is al jaren omstreden. Via de pijpleiding zouden dagelijks 800.000 vaten ruwe olie uit de teerzandvelden van Canada worden vervoerd naar raffinaderijen in het zuiden van de VS. Maar Obama vindt de gevolgen voor het milieu te groot: de pijpleiding zou dwars door grote natuurgebieden gaan. Sinds de aankondiging van de aanleg in 2008 is het plan dan ook al meerdere malen uitgesteld.

Maar het gaat de president niet puur alleen om de milieu-effecten vertelt NRC-correspondent in Amerika Guus Valk. Het is ook een machtsmeting tussen Obama en het Congres:

“Dit is een bijzonder project dat ook het ministerie van Buitenlandse Zaken aangaat. Het is een wetsvoorstel dat vanuit het Congres gekomen is. Maar Obama wil dat het besluit over dit project uiteindelijk via hem gaat en niet dat het Congres dit bepaalt. Als hij zijn veto niet zou uitspreken, is hij de regie over het project kwijt.”

Keystone kan VS energieonafhankelijk maken

De aanleg van de pijpleiding is de laatste fase van een omvangrijk netwerk van pijpleidingen, dat Keystone Pipeline System heet. De meeste leidingen liggen er al, die zijn gebouwd voordat het een politiek beladen kwestie werd. Milieuorganisaties zijn zich pas in een laat stadium gaan roeren. Valk schreef eerder in NRC:

Voor voorstanders staat Keystone XL symbool voor Amerika’s energietoekomst. Noord-Amerika moet voor zijn eigen energie zorgen, en niet afhankelijk zijn van het instabiele Midden-Oosten. Obama is gevoelig voor die argumenten. Tijdens zijn State of the Union, zei hij dat Amerika energieonafhankelijk moet worden. Maar hij is óók gevoelig voor de milieubezwaren tegen Keystone XL.

Het grote probleem van de pijpleiding is niet alleen dat die kan lekken, maar dat zij de exploitatie van ‘smerige’ Canadese olie gemakkelijker maakt. Het kost veel meer chemicaliën om de olie geschikt te maken voor gebruik dan olie uit het Midden-Oosten. Obama wil in zijn laatste twee jaar als president klimaatverandering agenderen als politiek thema. Daar kan hij Keystone niet goed bij gebruiken.

Het veto betekent niet dat de plannen nu automatisch van de baan zijn. Het Congres zou snel met een nieuw of herzien wetsvoorstel kunnen komen. Maar Valk denkt dat de kans bestaat dat Obama het dan weer zal torpederen:

“Het probleem is dat Obama niet echt weet wat hij ermee wil en dat het ook onduidelijk is of het project nu een goed of slecht idee is. De banengroei van het project valt ook tegen blijkt uit onderzoeken. Het zal afhangen van wat de Republikeinen nu voor strategie zullen volgen. Ze kunnen erop hopen dat er straks een Republikein in het Witte Huis zit, die het erdoor kan drukken. Maar er kan straks net zo goed een Democraat zitten. Duidelijk is dat het plan voorlopig niet door zal gaan.”

De route van de pijpleiding:

Lees ook in NRC Handelsblad: Veto Obama opent strijd met Republikeins Congres (€)