Kiev negeert Minsk 2 en trekt geen wapens terug in Donbas

Het voortdurende geweld brengt ‘Minsk’ in gevaar. Een bomaanslag in Charkov eiste gisteren twee levens.

Inwoners van Charkov herdenken stadgenoten die stierven bij gevechten. Foto Reuters

Bijna twee weken nadat in Minsk een akkoord werd bereikt, lijkt vrede in het oosten van Oekraïne verder weg dan ooit. Gisteren vielen er doden en gewonden bij een aanslag op een herdenkingsmars in Charkov. En vanochtend liet het Oekraïense leger weten de zware wapens voorlopig niet – zoals afgesproken – terug te trekken.

Het terugtrekken van zware artillerie van de frontlijn is de tweede belangrijke stap van het akkoord na het ingaan van het staakt-het-vuren vorig weekend. De gevechten duren echter voort. Zo zetten pro-Russische separatisten een groot offensief in tegen Oekraïense troepen bij Debaltseve. Ook dit weekend kwam het opnieuw tot beschietingen. Een woordvoerder van het Oekraïense ministerie van Defensie liet zondag weten dat pro-Russische rebellen twaalf beschietingen hadden uitgevoerd met raketwerpers en zware artillerie. Ook zouden separatisten een aanval hebben uitgevoerd op Oekraïense posities in de buurt van de havenstad Marioepol.

Beide partijen hadden zondag moeten beginnen met het weghalen van de zware wapens van de frontlijn. Dit weekend hadden zowel Kiev als de separatisten van de zogenoemde Volksrepubliek Donetsk laten weten dat de terugtrekking volgens plan zou verlopen. Het Oekraïense leger kwam daar vanochtend echter van terug. „De eerste stap van de akkoorden van Minsk is een volledig staakt-het-vuren”, zo meldde een woordvoerder volgens het Russische persbureau Ria Novosti. „Op het moment dat de terroristen ophouden met het uitvoeren van beschietingen op onze posities zullen wij de tweede stap uitvoeren.”

De separatisten in Donetsk lieten vanochtend tegenover hetzelfde persbureau weten dat het terugtrekken van de wapens volgens plan verloopt.

Hoewel de separatisten het akkoord van Minsk met de mond belijden, lijken ze niet van plan zich neer te leggen bij de huidige bestandslijn. Direct na het ingaan van het staakt-het-vuren liet separatistenleider Zachartsjenko weten dat hij Debalsteve, waar toen nog duizenden Oekraïense militairen zaten, tot zijn grondgebied rekende. Vorige week dreigde hij met de inname van Marioepol en Charkov.

In die laatste stad ontplofte gisteren een bom op het moment dat enkele honderden mensen zich verzamelden voor een mars ter herdenking van de vlucht van oud-president Janoekovitsj, gisteren een jaar geleden. Twee mensen kwamen om, acht raakten er gewond. Volgens de politie zat het explosief in een plastic zak en werd het van afstand tot ontploffing gebracht.

De Oekraïense geheime dienst SBOe heeft inmiddels laten weten dat er vier verdachten zijn aangehouden, die zouden behoren tot de pro-Russische beweging Partizanen van Charkov. In de auto van de vier zou een raketwerper zijn aangetroffen. Volgens de dienst is deze raketwerper geleverd door Rusland, en handelden de vier in opdracht van Moskou. De Partizanen van Charkov ontkennen echter verantwoordelijk te zijn voor de bomaanslag. „Wij plannen onze acties niet op plaatsten waar zich grote aantallen vreedzame burgers verzamelen”, zo liet een woordvoerder weten op de pro-Russische site DNR-News. Volgens de Oekraïense president Porosjenko is het echter duidelijk dat de aanslag het werk is van pro-Russische krachten. „Onze vijanden proberen de situatie in Oekraïne te destabiliseren”, zo zei Porosjenko gisteren. Volgens hem is een tweede aanslag in Odessa op het nippertje verijdeld.