Een oude Elfstedentocht tegen de revolutie in Nederland

Arjen van Veelen bekijkt elke week waar we ons over opwinden op sociale media. Vandaag: Elfstedentocht in herhaling, Feyenoord in Rome en Aboutaleb bij DWDD.

Het is inmiddels een mooie traditie dat de NOS live verslag doet van een Elfstedentocht die er niet is. De eerste keer was die gure winter van 2012, toen bikkels van de NOS dagenlang verslag deden vanaf het ijs, dat steeds maar te dun bleek voor de tocht. „Wonderlijk hoe Nederland zijn eigen teleurstellingen organiseert”, constateerde Bas Heijne toen.

Dit jaar besloot de NOS niet te wachten op een klimaatomslag, maar zond zaterdag gewoon de integrale Elfstedentocht van 1985 opnieuw uit via nos.nl. Inclusief liveblogs en heroïsche verslaggeversmemoires. Nostalgie via de livestream. Eindelijk was #Elfstedentocht weer trending.

Het is de paradox van deze tijd dat we nieuwe techniek gebruiken om in het verleden kunt leven. Maar archiefmateriaal live uitzenden is wel een geniaal concept. Waarom bijvoorbeeld moeilijk doen met nieuws, als je nog duizenden oude Journaals op de plank hebt? Je houdt er het volk ook rustig mee.

In dictaturen gaan vaak de nieuwszenders op zwart als er een revolutie dreigt, en krijgt het volk herhalingen voorgeschoteld van onschuldig volksvermaak. In Nederland zal nooit een revolutie komen, maar vertonen we oude Elfstedentochten uit voorzorg. En als de Russen straks Nederland binnen vallen, zenden we de EK-finale van 1988 gewoon uit.

Intussen was in Amsterdam wel een revolutietje gaande. Studenten hielden al dagen het Bungehuis bezet. De activisten hadden zelf maar een livestreampje geregeld. Je zag spandoeken, krakers, en een gênant militant College van Bestuur — het leken de jaren tachtig wel.

Eerder die week hadden Feyenoord-extremisten Rome gesloopt: heerlijk oldschool hooliganism. Toevallig had IS diezelfde week net gewaarschuwd dat ze Rome zouden aanvallen. Dus het Italiaanse Twitter maakte al grappen: kom maar op, IS, onze stad is toch al vernield door Rotterdamse barbaren. Die vergelijking tussen hooligans en terroristen is niet eens vergezocht. Feyenoord-fans hebben in Rotterdam bijvoorbeeld al meer doden en schade veroorzaakt dan Islam-terreur. Denk aan de strandrellen van 2009, denk aan de bestorming van de Kuip in 2011.

Het lijkt me leerzaam om al die schokkende voetbalbeelden nog eens integraal uit te zenden, via de livestream. Met de kanttekening er bij dat de meeste fans natuurlijk gematigd fan zijn.

Maar zaken in perspectief plaatsen wordt iets voor zeurpieten. De laatste tijd circuleert er bijvoorbeeld een oud filmpje met Ahmed Aboutaleb bij TweeVandaag, uit 2002. Aboutaleb was destijds voorzitter van multicultiplatform Forum. Hij waarschuwde voor de ‘demagoog’ Pim Fortuyn en begon over de ‘nagalm van Auschwitz’.

In de oude doos trof ik ook een opiniestuk van hem uit NRC Handelsblad, vlak na 11 september, over moslimextremisten. „Goed onderwijs en gelijke kansen... zijn zo ongeveer de enige remedie”, schreef hij. Een nuchtere analyse – die de Aboutaleb van nu alleen totaal niet meer deelt.

Hij was donderdag bij De Wereld Draait Door, waar hij opnieuw heel subtiel ‘die sociologen’ aan het bashen was. Met hun gepraat over banen en gelijke kansen. En hij benadrukte het islamitische van het extremisme. Zijn eigen oplossing is het daadkrachtige ‘rot toch op’. Zo dacht hij er eigenlijk altijd al over, zei hij.

Een man met een flexibel denkraam: een perfecte premier voor Nederland. Al leren de archiefbeelden dat de Aboutaleb van toen de Aboutaleb van nu een demagoog zou vinden.