Schrijfster die meer gezag kreeg dan de dominee

foto anp

‘Ik houd helemaal niet van streekromans”, zei Jos van Manen Pieters in 1988 tijdens een lezing in Leeuwarden. Een onverwachte uitspraak, schreef de Leeuwarder Courant, want haar boeken werden in de bibliotheken nu juist altijd in dit genre geclassificeerd.

Van Manen Pieters, die 1 februari overleed, zag haar boeken meer als psychologische romans. „Mij gaat het er vooral om hoe mensen met elkaar omgaan, elkaar beïnvloeden”, zei ze in 1989 in een interview met Het Vrije Volk. Haar romans werden (en worden) vooral door vrouwen gelezen. Geen diepgravende literatuur, oordeelden critici, wel goed geschreven ontspanningslectuur. Van de dertig romans die ze schreef, werden in de loop der jaren meer dan vier miljoen exemplaren verkocht.

De schrijfster debuteerde op haar 22ste met Tuinfluiter, over een vrouw die na een innerlijke strijd het geloof belangrijker vindt dan haar liefde voor een ongelovige kunstenaar, en ten slotte in het huwelijk treedt met een ontdooiende zakenman. Het boek groeide uit tot een trilogie, omdat haar lezeressen maar bleven vragen hoe het verder ging met de hoofdpersonen. Zo ging het later ook met Rosemarie, een andere populair personage.

Hoewel haar boeken waren geschreven vanuit een christelijke overtuiging, ging Van Manen Pieters omstreden onderwerpen niet uit de weg. Zo schreef ze over incest in een tijd dat daar in christelijke kringen nog niet over gesproken werd. Uit een onderzoek van omroep IKON bleek in 1986 dat veel lezeressen hun opinie meer toetsten aan haar boeken dan aan de preken in de kerk. De christelijke pers volgde haar dan ook nauwlettend. Recensent H. Slinge van het Nederlands Dagblad schreef in 1978 over een roman waarin de hoofdpersoon vreemd gaat: „Dat zie ik als een gevaar. Want hoe makkelijk kunnen lezers of lezeressen die zelf op zo’n gevaarlijk pad zijn, zich niet koesteren met wat mevrouw Van Manen-Pieters hun in dit boek voorspiegelt: het hoeft toch zo’n vaart niet te lopen. Er kan nog wel wat goeds uit voortkomen.”

De schrijfster combineerde het schrijven met een gezinsleven. Dat viel niet altijd mee. Begin jaren zeventig scheidde ze. Ze begon niet meer aan een nieuwe relatie.

Op haar 65ste besloot ze te stoppen met schrijven. „Ik had te veel collega’s gezien die maar doorgingen, terwijl hun werk eigenlijk te ouderwets werd”, verklaarde ze achteraf. Haar trilogieën en enkele andere populaire titels worden nog steeds verkocht, herdrukt en uitgeleend in bibliotheken. Een paar titels bestaan ook als e-boek.