Hoe voorkom je een mijnenveld?

Ik (een vrouw van 50 jaar) zit midden in een scheiding. Mijn man heeft van ons tweeën het meeste pensioen opgebouwd. Waar moet ik bij de verdeling op letten?

Tot pakweg 1980 kregen gescheiden vrouwen vaak geen cent pensioen van hun man. Ex-mevrouw Boon-Van Loon sleepte haar ex daarom woedend voor de rechter. Eind 1981 gaf de Hoge Raad haar gelijk. Na die heldinnendaad werd het pensioen bij een scheiding vaker door tweeën gedeeld (ofwel verevend). En in 1995 werd de kwestie voor vrouwen én mannen geregeld in de Wet pensioenverevening. Maar denk niet dat nu alles vanzelf in orde komt. Door de volgende vijf gevaren kan je financiële toekomst exploderen:

1.Je ex blijft maar doorwerken…

Je ontvangt pas een verevend pensioen als je ex met pensioen gaat. Werkt hij of zij (al dan niet expres) stug door tot zijn 70ste, dan krijg jij tot die tijd niets. Leg dus in je scheidingsconvenant vast dat als de ander doorwerkt na de pensioenleeftijd, jouw instemming vereist is. Wellicht kan hij je compenseren voor het nadeel dat jij daardoor ondervindt.

2.Je ex heeft een beschikbare premieregeling

Als je ex een zogeheten beschikbare premieregeling (bpr) heeft via zijn werkgever, moet je zelf met hem een verdeling afspreken. Let op: zo’n bpr levert je bij een scheiding geen partnerpensioen op. Oplossing: regel dat het pensioenkapitaal van je ex later deels omgezet wordt in partnerpensioen.

3.Je kiest niet voor pensioenconversie

Een pensioen kun je verevenen of converteren. Bij conversie wordt jouw aandeel in het ouderdoms- en partnerpensioen van je ex omgezet in een eigen ouderdomspensioen en verdwijnt het partnerpensioen. Zo ben je definitief van elkaar af. Dat past vaak goed bij stellen van twee economisch zelfstandigen. Verevenen is bijvoorbeeld een betere keus voor alleenstaande moeders die de alimentatie verliezen als hun ex overlijdt, want dan houden ze recht op een partnerpensioen.

4.Jullie moeten tóch elkaars pensioen delen

Ex-geliefden die geen pensioen van elkaar willen, moeten niet alleen vastleggen in hun scheidingsconvenant dat ze van verevening afzien. Dan heb je namelijk alleen nog maar het ouderdomspensioen geregeld. Leg ook vast dat je wilt afzien van elkaars partnerpensioen. En geef die afspraak tijdig aan je pensioenfonds door!

5.Je vergeet het pensioenfonds in te lichten

Laat het pensioenfonds van je ex binnen twee jaar weten dat die het ouderdomspensioen moet verevenen. Alleen dan mag het fonds pensioen direct aan jou uitbetalen. Doe je niks, dan moet je jouw deel later zelf opeisen bij je ex. Dat is (fiscaal) veel gedoe en stuit vaak op onwil.

(In samenwerking met pensioenjurist Jaap Harmsen)