We willen geen Trojaans paard

Vandaag moeten Griekenland en de eurogroep eruit komen. Ze staan nu nog tegenover elkaar. Krijgt Dijsselbloem iedereen tevreden?

Ze blijven tot het einde recht tegenover elkaar staan. De Grieken die de steun van de rest van de eurozone verspeeld hebben maar hun kin omhoog houden. En de Duitsers als ouders die vinden dat hard straffen nodig is en denken dat het werkt.

Als er niets tussenkomt treffen ze elkaar vanmiddag om drie uur in Brussel, waar de eurogroep de gisteren door Griekenland aangevraagde verlenging van het hulpprogramma bespreekt. Vandaag moet er een akkoord zijn, had eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem maandag gezegd. Anders is er onvoldoende tijd om het nog door de nationale parlementen te krijgen voordat volgende week zaterdagnacht het hulpprogramma afloopt. Er is vandaag dus meer dan genoeg werk te verzetten.

Griekenland vroeg verlenging

Dat Griekenland gisterochtend een half jaar verlenging heeft aangevraagd, wordt gezien als een grote concessie aan de rest van de eurozone. Daarmee brak de regering-Syriza namelijk met eerdere verklaringen dat zij zich niet langer zou onderwerpen aan de trojka van Europese Commissie, Europese Centrale Bank en Internationaal Monetair Fonds. Premier Tsipras en minister van Financiën Varoufakis wilden eerst een overbruggingskrediet aanvragen, naar verluidt een bedrag tussen 10 en 20 miljard, zonder het nu geldende toezichtregime. Dat steunde niemand. Met verlenging van het bestaande programma moet een bedrag van 7,2 miljard euro vrijkomen, dat nog niet was overgemaakt aan Athene.

De ruzie gaat op dit moment niet eens over de omvang van het hulppakket. Het gaat om de vraag of Athene na volgende week zaterdag überhaupt nog hulp krijgt. Duitsland reageerde gisteren namelijk keihard op het Griekse voorstel.

De regering in Berlijn liet weten dat de brief van Varoufakis „geen echt voorstel voor een oplossing is”. Een voorspelbare reactie, aangezien de brief op veel punten inderdaad weinig concreet geformuleerd is. Zo zullen de Grieken streven naar „gepaste primaire begrotingsoverschotten”, zonder een percentage te noemen. Het exacte overschot was de afgelopen weken juist een twistpunt.

Duitsland heeft bezwaren, maar Frankrijk ziet kansen

De Duitsers hebben drie grote bezwaren: er staat geen duidelijke toezegging in dat Griekenland het programma met succes wil afronden, het sluit niet uit dat de Grieken zonder overleg veranderingen aanbrengen en het is „totaal onduidelijk” hoe Griekenland de komende weken zijn rekeningen gaat betalen aangezien de belastinginning sterk tekortschiet.

Dit staat in een uitgelekt document dat Duitsland vandaag in de vergadering zou inbrengen. Volgens de verklaring is de Griekse toezegging „een Trojaans paard”, omdat het land zo tegelijkertijd het geld wil lospeuteren en het hulpprogramma stopzet.

Andere hoofdrolspelers zijn milder. Volgens een woordvoerder van Jean-Claude Juncker ziet de Commissievoorzitter de Griekse brief als „een positief signaal” dat naar zijn mening „de weg kan vrijmaken voor een redelijk compromis”. De Franse premier Valls sprak van „een zeer bemoedigend teken dat een oplossing al heel snel mogelijk is”.

Duitsland ging gisteren zover dat het de vereiste brief van de Grieken min of meer dicteerde. „Er hoeven maar drie korte en goed begrijpbare zinnen in te staan”, aldus de Duitse verklaring: ‘We vragen om verlenging van het huidige programma, waarbij we gebruik maken van de ingebouwde flexibiliteit. Veranderingen in de afspraken zullen we alleen invoeren met instemming van de instituties. En we streven ernaar het programma met succes te beëindigen.’

Duitsland opperde bovendien om de ruim 10 miljard euro die gereserveerd staan voor hulp aan Griekse banken in te trekken. Zij zijn vorig jaar immers geslaagd voor de balanstest van de ECB, is de redenering, dus dat potje kan geschrapt.

Volgens de Griekse vicepremier Dragassakis zijn er „krachten aan het werk die Griekenland op zijn knieën willen dwingen, zodat ze het hun wil kunnen opleggen”. Aan Dijsselbloem de taak om hier nog iets van te maken.