Geen extra kilo’s, wel een baby

Negen maanden lang niet doorhebben dat je zwanger bent, klinkt bizar. Het komt vaker voor, zeggen gynaecologen.

De tweeling van Manon Hoogenboom, die door Limburgse media al tot de ‘vastelaovendtweeling’ is gedoopt. Beeld uit de reportage van de regionale zender L1

Afgelopen donderdag stond Manon Hogenboom uit Vaesrade nog te swingen op een pre-carnavalsfeest. Vrijdagochtend beviel ze. Niet van één kind, maar van twee. En dat totaal onverwachts. Hogenboom wist niet dat ze zwanger was. Eens in de zoveel tijd komt zo’n bizar verhaal voorbij: een meisje gaat naar de wc en bevalt van een baby. Een vrouw wier rugpijn werd aangezien voor spit of een hernia, bleek weeën te hebben. In 2006 beviel de toen 17-jarige kickbokser Pamela Vugts onverwachts van een dochter, terwijl ze de dag ervoor nog in de ring stond.

Negen maanden lang niet doorhebben dat je zwanger bent: dat komt voor. Jan Nijhuis, hoogleraar verloskunde en hoofd van de afdeling gynaecologie in het Maastricht UMC, schudt het aantal voorbeelden zo uit zijn mouw. In de afgelopen 35 jaar maakte hij het op zijn afdeling zo’n vijftien tot twintig keer mee.

Hoe vaak het precies gebeurt is onduidelijk, want het wordt niet geregistreerd, maar Nijhuis schat dat het in elk groot ziekenhuis in Nederland tot twee keer per jaar voorkomt. Gynaecoloog Hans Versendaal van het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam zegt dat het „in elk ziekenhuis jaarlijks wel een keer voorkomt”. Van een onverwachte tweeling hadden beiden nog nooit gehoord.

Hoe komt het dan dat ze niets merken? Buikpijn, misselijkheid, gewichtstoename en niet ongesteld worden: voor al die zwangerschapssymptomen hebben vrouwen die ongemerkt zwanger zijn op dat moment een andere verklaring. Buikpijn: iets verkeerds gegeten, onrustige darmen of stress. Een dikkere buik: toenemende eetlust, een verandering in levensstijl of een opgeblazen gevoel passend bij darmklachten. Geen bloedverlies: sommige vrouwen zijn zo onregelmatig ongesteld dat het ze niet opvalt, anderen slikken de pil door of hebben een spiraaltje waardoor ze geen menstruatie – laat staan een zwangerschap – verwachten.

Gynaecoloog Hans Versendaal van het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam: „Sommige vrouwen zijn van zichzelf zwaar gebouwd, anderen zijn aan het lijnen en denken dat het niet lukt. Ze vallen wel af, maar die kilo’s worden gecompenseerd door de baby.” En dan zijn er vrouwen die door een zwangerschap gaan zonder enige kwaal of ongemak. Brenda Hermsen, gynaecoloog in het Amsterdamse Sint Lucas Andreas Ziekenhuis: „Er kan veel plaatsvinden in de buik zonder dat we het doorhebben. Denk bijvoorbeeld aan een tumor.”

Maar een tumor beweegt niet. Een vrouw voelt een baby in de laatste paar maanden van de zwangerschap in principe meerdere keren per dag schoppen, draaien of andere bewegingen maken. „Klopt, maar als je niet weet dat je zwanger bent, koppel je die beweging aan iets anders.” Chronisch darmgerommel bijvoorbeeld, zegt Anneke Kwee, gynaecoloog in het UMC Utrecht.

En dat is precies het punt dat Nijhuis zo fascineert: „Het is het summum van verdringing. Dat intrigeert mij enorm: als het niet in je opkomt, is het brein blijkbaar in staat om zoiets groots als een zwangerschap weg te stoppen.”

Wat Nijhuis opvalt: „Als ze bijvoorbeeld bij ons op de afdeling binnenkomen met onverklaarbare buikpijn is er niets aan ze te zien: de knopen van hun spijkerbroek zitten dicht. Maar als ik ze dan vertel dat ze zwanger zijn, springt zo’n knoop zowat open. Alsof de buik naar buiten treedt op het moment dat het hoofd het weet.”