Column

Loopt de Saoedische opvolging echt soepel?

Wat is de Saoedische troonswisseling soepel verlopen, heb ik her en der in opgeluchte analyses gelezen. Opgelucht, want stel je voor dat het daar boven op onze olie ook nog fout gaat! Smooth was het woord dat in Engelstalige artikelen vaak werd gebruikt. Beter dan soepel – smooth, dat is een woord met ingebouwd glijmiddel.

Ja, ze hebben daar elkaars koppen niet ingeslagen. Maar is smooth echt van toepassing?

De koppenwet van Betteridge zegt dat elke kop die met een vraagteken eindigt met het woord ‘nee’ kan worden beantwoord. (Ik voel úw vraagteken: Betteridge is een Britse journalist.) Dus u weet alvast waar deze column op uitdraait.

Koning Abdullah had zijn laatste adem nog nauwelijks uitgeblazen of hij was al opgevolgd door kroonprins Salman bin Abdel-Aziz al-Saud. Abdullah had ook een eerste reserve benoemd, prins Muqrin bin Abdel-Aziz al-Saud, en ja, die promoveerde meteen tot kroonprins. De verrassing was dat minister van Binnenlandse Zaken prins Mohammed bin Nayef al-Saud adjunct-kroonprins werd.

Tot zover niks aan de hand. Met de benoeming van prins Mohammed kwam immers kennelijk zonder enig probleem de volgende generatie van het Huis van Saud aan bod. Met Salman en Muqrin zijn de troonwaardige zoons van de stichter van deze monarchie namelijk op. Maar er zijn duizenden prinsen van de volgende generaties en daarom was wel een moeilijk gevecht voorspeld, met alle destabiliserende consequenties van dien. Dat in één klap Mohammed bin Nayef – overigens de man achter de zeer strenge nieuwe antioppositiewet en de duizend stokslagen voor blogger Badawi – reservekroonprins werd, is de belangrijkste reden waarom de opvolging soepel wordt genoemd.

Maar. Er was nóg een opmerkelijke benoeming, en die is de reden waarom er vast en zeker een zware machtsstrijd onder de prinsen gaat komen, als die er niet al is. Die benoeming is die van de 34-jarige prins Mohammed bin Salman al-Saud, een zoon – en al jaren speciale adviseur – van de nieuwe koning, als minister van Defensie en als secretaris-generaal van het hof. Een streber. De minister van Defensie heeft een enorm budget om al die dure Amerikaanse, Britse en Franse wapens te kopen, en is uit dien hoofde zeer machtig. De secretaris-generaal van het hof bepaalt de agenda van de koning.

En dan zijn er nog een paar dingetjes waarom ik denk dat smooth het verkeerde woord is. Ik las dat de oudere zoons van koning Salman het helemaal niets vinden dat hun babybroer (34 is naar Saoedische begrippen een baby) zo machtig is geworden. En hoe zit het met de gemoedstoestand van de zoons van wijlen Abdullah? Want die werden direct na de dood van hun vader ontslagen uit machtsposities dan wel naar de tweede rang terugverwezen.

Wat zou ik daar nu graag een vlieg op de paleismuren zijn.