Geen werk, geen geld en iedereen is boos op ze

Maandag gaan in Brussel de gesprekken over de Griekse schuldenproblematiek verder. De manier waarop regeringen de laatste jaren probeerden de staatsfinanciën rond te krijgen, heeft vijanden gekweekt.

Een bouwplaats in een buitenwijk van Athene. De Griekse regering hoopt buitenlandse investeerders te trekken. Foto Kostas Tsironis/Reuters

Bij Alexandros Politis (32) knapte er in december iets, toen hij de herberekende aanslag zag van het pensioen- en ziektefonds voor ingenieurs en architecten. Eerst was al per wet met terugwerkende kracht tot 2011 de verplichte afdracht met 30 procent verhoogd. Daardoor moest hij opeens ruim 2.000 euro extra ophoesten. „En daar werd dan ook nog eens rente over geheven”, zegt hij knarsetandend.

En dat was de limiet. „Ik heb een paar weken geleden mijn ingenieursvergunning ingeleverd”, vertelt hij tijdens een etentje. Als het bestuur van de ingenieursbond het opschorten van zijn professionele status binnenkort bekrachtigt, mag hij geen bouwtekeningen meer goedkeuren. Maar dat maakt in de praktijk niet zoveel uit. „Er is toch geen werk. De bouw ligt al jaren stil. En intussen moesten we als zelfstandigen wel alle belastingen blijven betalen.”

Alexandros is de gematigdheid zelve. Een vrolijke bouwkundig ingenieur die zich specialiseert in energiezuinig bouwen. Hij stemt ‘groen’ en bij de laatste verkiezingen op Syriza, omdat de groenen in die coalitiepartij zijn opgegaan. Hij is iemand die best begrijpt dat de belastingen omhoog moeten als er een gat in de staatsbegroting zit en die de noodzaak om de Griekse overheid te hervormen volmondig onderschrijft.

Nu is hij ook boos

Het heeft daardoor tot aan het einde van de crisis geduurd voor hij echt boos werd. Maar nu is het toch zover. „Mijn moeder is razend, mijn vrienden zijn razend, ik ook”, somt hij op. De manier waarop regeringen de afgelopen vijf jaar hebben gepoogd de staatsfinanciën rond te krijgen, heeft vijanden onder de bevolking gekweekt.

Een belangrijke reden om massaal op Syriza te stemmen was dan ook wraak. Meer nog dan een herzien akkoord met de rest van de eurozone willen Grieken koppen zien rollen. Ze willen de grote namen van de afgelopen jaren, zoals Samaras en Venizelos, in een rechtbank in het beklaagdenbankje zien staan. Of nog liever: achter de tralies. Samen met hun vrienden in het bedrijfsleven.

De komende tijd zal de nieuwe regering proberen die kiezers op hun wenken te bedienen en zullen Griekse media vol staan met berichten over onderzoeken die worden geopend en aanklachten die worden ingediend.

Dat lest wellicht de dorst naar wraak. Maar voor werkgelegenheid zorgt het niet. Alexandros zoekt zijn heil in bij- en omscholing, naast een baan onder zijn niveau en klusjes als ontwerper. Hij heeft net een tweede master afgerond in ‘milieubewust ontwerpen van gebouwen en steden’. Zijn meeste studiegenoten wonen en werken in Groot-Brittannië, Duitsland en Nederland. Zoiets overweegt hij ook. Hij spreekt inmiddels vloeiend Portugees.

Griekse ingenieurs in het noorden van het land, dichtbij de grens met Bulgarije, hebben een andere oplossing gevonden, vertelt hij. Ze openen een postbusfirma over de grens. Bulgarije is ook Europese Unie, waardoor dat kan. De belastingen en sociale premies zijn er stukken lager. In andere beroepsgroepen gebeurt hetzelfde. Veel Griekse vrachtwagens rijden nu met Bulgaars kenteken.

Alexandros heeft het ook overwogen, maar nog niet gedaan. „Vooralsnog weiger ik mijn energie in dat soort dingen te stoppen”, zegt hij. „Ik wil als architect dingen creëren die duurzaam zijn. Het zou ontzettend fijn zijn als politici zich daar ook op zouden richten.”