‘Een western is wat ik écht wilde’

Hollywood heeft het script opgepikt van Koolhovens western Brimstone. „Ik heb geen idee hoe het spel daar werkt.”

Schets van het script van de speelfilm Brimstone Tekening Paul Teng / Logo One Size

Hoe word je hot in Hollywood? Regisseur Martin Koolhoven (45) lukte dat afgelopen herfst, toen de juiste mensen het scenario van zijn westernthriller Brimstone lazen. „Ik hoorde toen: ga maar bij de telefoon zitten, dit gaat binnen een week exploderen”, zegt Koolhoven. „Dat bleek een paar dagen te zijn.”

Deze maand kan zakenpartner Els Vandevorst op de Berlinale, het filmfestival van Berlijn, de laatste financiers over de brug halen met een klinkende cast. Toen afgelopen weekeind bekend werd dat tieneridool Robert Pattinson meedoet aan Brimstone kreeg Koolhoven er direct enkele honderden ‘nogal aanwezige’ Twittervolgers bij.

Pattinson, bekend geworden als zwijmelvampier Edward Cullen uit de Twilight-reeks, speelt volgens Koolhoven overigens als outlaw maar „in een van de vier hoofdstukken” van Brimstone: de hoofdrollen zijn voor Mia Wasikowska (Alice in Wonderland, Maps to the Stars) en Guy Pearce, in 2000 doorgebroken als moordenaar zonder kortetermijngeheugen in Memento, sindsdien vooral in trek als filmschurk.

Ook Carice van Houten heeft een rol, en binnenkort cast Koolhoven meer Nederlandse acteurs. Hij gaat uit van zo’n zeventig draaidagen in mei, juni en juli op locaties in Canada en Europa. Koolhoven: „Guy is nu al aan de slag met een dialectcoach, Mia begint binnenkort gebarentaal te leren.” Het budget van 10 miljoen euro denkt hij met „deze cast waarschijnlijk wel in Hollywood te kunnen ophalen, maar ik wel graag controle en final cut over de film houden”.

Brimstone wordt de eerste film van Koolhoven sinds Oorlogswinter, dat in 2008 bijna 840.000 bezoekers trok en ook in het buitenland werd opgemerkt. In de voorgaande zeven jaar had Koolhoven vijf speelfilms en een tv-film gemaakt, variërend van arthousefilm AmnesiA tot multicultikomedie Het schnitzelparadijs. „Ik kreeg daarna van alles aangeboden, waaronder een Britse romcom. Ik kon doorrommelen, maar ik vroeg me af: wat wil ik nu echt? Dat was een western.”

Een western neem je niet op in Drunen: het moest een internationale productie worden. Grasduinend door beschikbare westernscripts stuitte Koolhoven op een westernkomedie – „een beetje met Tarantino-vocabulaire” – die hij wel aardig vond. Maar tijdens een jaar van herschrijven ging „de postmoderne toon” hem tegenstaan en ging hij over een eigen script nadenken. „Ik ben dol op spaghettiwesterns. In de jaren zestig werden die als realistischer ervaren, maar dat maakte ze niet uniek. Ze waren broeierig en gewelddadig, maar vooral Italiaans. Als ik een western maak, moest er dus ook een Nederlandse invalshoek zijn.”

Het resultaat, na drie jaar schrijven, was Brimstone, over een vrouw die eind negentiende eeuw in het Wilde Westen wordt opgejaagd door een geobsedeerde priester. Van het gereformeerde soort? Koolhoven is protestants opgevoerd; echtgenote Tallulah Schwab debuteerde vorig jaar met de refofilm Dorsvloer vol confetti. Koolhoven: „Ik wil er verder niet te veel over zeggen. Het is een totaal ander soort westernverhaal dan je gewend bent.”

In Hollywood is het klimaat voor westerns gunstig, na het succes van onder meer True Grit van de gebroeders Coen en Django Unchained van Tarantino. Ook Europees-Amerikaanse westernhybrides zijn in zwang: denk aan het Oostenrijkse Das Finsterne Tal of het Deense The Salvation. Koolhoven: „Maar het was vooral zaak dat mensen mijn scenario gingen lezen. Daar had ik hulp bij nodig. Ik heb geen idee hoe het spel werkt in Hollywood en mijn naam betekent daar weinig.”

Producer Nik Powell adviseerde hem een Engelse castingdirector te nemen en suggereerde een paar namen. Het werd Des Hamilton, die recentelijk films van Andrea Arnold (Wuthering Heights), Lars von Trier (Nymphomaniac) en Nicolas Winding Refn (Only God Forgives) castte. Daarna ging het snel.

In november begon het zwaan-kleef-aan. Koolhoven: „Des was enthousiast, het scenario ging rondzingen in Holllywood. Guy Pearce wilde echt heel graag die rol. Een geweldige acteur, maar het helpt ook dat iedereen graag met hem werkt. Hij kent Pattinson van The Rover, en Pattinson kent Wasikowska weer van Maps to the Stars. Niet dat ik ze erop heb uitgekozen, maar ze zijn allemaal erg down to earth. Je zit wel een paar maanden met elkaar ergens op de prairie.”

En nu? „Na Brimstone zijn er in Hollywood vast alweer vier andere hypes gepasseerd. Ik ga gewoon een film maken.”