Zo bouw je als zelfstandige pensioen op

Zzper’s hebben tegenwoordig keus in pensioenregelingen. Welke opties zijn er zoal?

Ruim de helft van de circa 800.000 zelfstandigen zonder personeel in Nederland bouwt geen pensioen op, meldden ZZP Barometer en ING vorig jaar. Foto Maurice Boyer

Voor mensen die zelf hun pensioen moeten regelen, is er vanaf vandaag een aanbieder bij: BrightPensioen. „We willen het opnemen tegen de gevestigde orde van verzekeraars en pensioenuitvoerders”, zegt commercieel directeur Sjaak Zonneveld. Bright zegt ook anders te zijn dan ZZP Pensioen dat vorige maand begon. Vijf vragen over pensioenopbouw voor zelfstandigen.

1 Wat zijn Bright en ZZP Pensioen voor pensioenregelingen?

Het zijn beide vrijwillige, individuele regelingen. Ze vallen onder het fiscaal vriendelijke regime voor aanvullende pensioenpotjes: de ‘derde pijler’ (de eerste pijler is het basispensioen AOW, de meeste werknemers bouwen pensioen op in de tweede pijler). Het pensioengeld wordt bij Bright en ZZP Pensioen collectief belegd in aandelen en obligaties om de risico’s te spreiden en de kosten laag te houden. Als deelnemers de pensioenleeftijd naderen, worden de beleggingsrisico’s teruggeschroefd. Ze hebben geen winstoogmerk, dus pensioenopbouw is relatief goedkoop. Je kan kiezen voor een tijdelijke uitkering, bijvoorbeeld 20 jaar vanaf je pensioenleeftijd, of levenslang totdat je overlijdt.

2 Wat zijn de verschillen?

Ten eerste: de partijen erachter. Bright is opgericht door drie zelfstandigen met 300.000 euro aan crowdfunding en advies van Peter Verhaar, oprichter van beleggingsbank Alex.

ZZP Pensioen is een initiatief van vier ZZP-organisaties, waaronder FNV Zelfstandigen plus verzekeraar Loyalis en pensioenuitvoerder APG.

Ten tweede: de doelgroep. Bright richt zich op alle zelfstandigen met of zonder personeel, freelancers, interimmers, directeur-grootaandeelhouder en ondernemers plus werknemers die hun pensioen zelf moeten regelen. Verder worden alle deelnemers bij Bright ook aandeelhouders en delen zijn in eventuele ‘winst’ die overblijft van de organisatiekosten. ZZP Pensioen richt zich, zoals de naam al zegt, vooral op zzp’ers.

Ten derde: de kosten. Bij Bright betalen deelnemers jaarlijks 210 euro aan administratie- en beheerkosten. Beleggen gaat tegen kostprijs en kost jaarlijks maximaal 0,25 procent van het ingelegde geld. Als Bright groeit zou het 0,15 procent moeten worden.

Bij ZZP Pensioen is de vaste bijdrage lager (35 euro per jaar), maar betalen deelnemers meer beleggingskosten (0,35 procent per jaar).

3 Wat zijn de nadelen?

„Als je arbeidsongeschikt raakt kun je je opgebouwde kapitaal in termijnen laten uitkeren”, zegt Jaap Harmsen, directeur van adviesbureau Pensioen Perspectief. „Maar je bent niet verzekerd voor verdere pensioenopbouw voor rekening van het fonds, zoals werknemers in loondienst. En als je voortijdig overlijdt, is er geen fatsoenlijk nabestaandenpensioen voor je partner of kinderen. Mijn advies: regel die zaken eerst voordat je pensioen opbouwt.”

4 Welke andere opties zijn er?

Er zijn meer aanbieders die zich richten op zzp’ers, bijvoorbeeld ‘premiepensioeninstellingen’ als prijsvechter Brand New Day. Gevestigde ondernemers onder de zzp’ers sparen vaak binnen hun eigen bv voor hun pensioen, ten koste van de winst dus fiscaal vriendelijk. Je kunt ook bij een verzekeraar pensioen opbouwen. Harmsen: „Maar die zijn door de woekerpolissen behoorlijk uit de gratie.”

5 Hoe kun je simpel beginnen?

Ga eerst gewoon sparen voordat je een pensioenregeling afsluit. „Je mag in belastingbox drie tot 21.330 euro belastingvrij sparen”, zegt adviseur Harmsen. „Beginnende zzp’ers maken vaak toch nog niet genoeg winst om alle fiscale aftrekposten te kunnen benutten. Bovendien maak je dan geen extra kosten voor een pensioenregeling bij een verzekeraar. Sparen is buitengewoon flexibel. Je spaargeld staat niet vast in een pensioenregeling, je kunt er gewoon bij als je als beginnende zzp’er onverhoopt een grotere investering moet doen.”