Promotieactie ‘Nederland Leest’ in teken van korte verhaal

Schrijver Maarten 't Hart (M) bracht in november vorig jaar met een helikopter een bezoek aan de openbare bibliotheken van Schagen, Geldrop, Leiden en Vriezenveen. Het bezoek is naar aanleiding van de campagne Nederland Leest. Het boek, Een vlucht regenwulpen, staat hierin centraal. ANP PIROSCHKA VAN DE WOUW Foto ANP

Tijdens Nederland Leest staat dit jaar geen klassieker centraal, maar wordt een bloemlezing korte verhalen samengesteld door A.L. Snijders. Aanvankelijk aarzelde Snijders of hij mee wilde doen, maar ijdelheid trok hem over de streep – en martini.

“Toen ik twee weken geleden werd gebeld door de CPNB over Nederland Leest, zei ik meteen nee. Vervolgens kwam de directie bij me langs. Ze dansten wat voor me en we dronken samen martini, het was reuze gezellig. Kort nadat ze weg waren gegaan, besloot ik het toch maar te doen”, aldus A.L. Snijders – de auteur die bij literatuurminnend Nederland bekend staat om zijn zkv’s (zeer korte verhalen).

De opdracht die hij moet gaan vervullen is het samenstellen van een bloemlezing, ‘een staalkaart van korte verhalen uit de Nederlandse geschiedenis’. In de maand november kunnen leden van de bibliotheek het boek gratis afhalen.

“Aanvankelijk dacht ik: dat kan ik helemaal niet. Bovendien vermoedde ik dat het veel werk zou zijn. En ik ben erg lui, dus daar had ik ook geen zin in. Maar behalve lui ben ik ook ijdel, en al die aandacht voor wat ik doe is dan wel weer erg leuk. Op mijn intuïtie heb ik uiteindelijk de knoop doorgehakt.”

Klassieker

De keuze voor A.L. Snijders is opvallend, want Nederland Leest – dat in november voor de tiende keer plaatsvindt – staat meestal in het teken van een inmiddels klassiek geworden roman. Zo kwamen eerder al Oeroeg van Hella Haasse, De donkere kamer van Damokles van W.F. Hermans aan bod. Vorig jaar was het de beurt aan Maarten ’t Hart en diens Een vlucht regenwulpen. Niet elk boek was even bekend (denk aan Jacoba van Velde) maar de aanpak van een bloemlezing is nieuw.

Bovendien krijgt elke provincie een eigen bundel; er komen dus twaalf verschillende edities. De bibliotheek in Zeeland krijgt een bundel waarin ook enkele Zeeuwse verhalen zijn opgenomen, Friesland krijgt Friese verhalen, et cetera.

Foefje

Opvallend is dat Snijders niet alleen verhalen zal kiezen, maar ook met enkele eigen zkv’s zal reageren op verhalen. Niet op alle:

“de CPNB zei: dat mag niet, want zo’n zkv onder een verhaal mag geen foefje worden. En dat wil ik zelf natuurlijk ook niet. Ik heb gezegd dat ze heel kritisch moeten zijn, want dan kan ik ook meteen een beetje aan mijn persoonlijke ontwikkeling werken. Ik kan namelijk helemaal niet tegen kritiek, daar word ik haatdragend van. Dus als zij nu kritisch zijn dan is dat goed voor me.”

“Het voordeel van het opnemen van enkele zkv’s is dat ik zo ook iets van buitenlandse auteurs kan verwerken, van bijvoorbeeld John Cheever of Isaak Babel. In veel van mijn zkv’s heb ik citaten van hen erin verwerkt. Cheever schreef een prachtig verhaal, ‘The Cure’. Dat is echt schitterend, dat moet ik er echt op de een of andere manier in zien te verwerken.”

Tijdgeest

Volgens Peter Rosendaal, persvoorlichter van de CPNB, lag de wens om samen te werken met A.L. Snijders er al langer, maar past het korte verhaal ook in de tijdgeest.

“Natuurlijk hebben we enigszins ingespeeld op de groeiende populariteit van korte verhalen. Het is ook wel logisch dat er meer aandacht komt voor de vertelling in kort bestek: de communicatie door Twitter, Facebook of WhatsApp, wordt beknopter, en dat zie je dan ook terug in de literatuur. En met het jubileum van Nederland Leest leek het een mooie reden om het eens anders te doen. In plaats van een bestaande roman, kiezen we nu voor een verzameling bestaande korte verhalen.”

Hoe de bundel er precies uit gaat zien, weet Snijders nog niet, maar hij heeft al wel besloten dat Nescio er - met een verhaal uit ‘Boven het dal’ - sowieso in komt.

“Hem vind ik al vanaf mijn 15e de beste schrijver, dat is nooit veranderd. Verder hangt het er een beetje vanaf wat ik er voor krijg. Er is met de CPNB nog geen bedrag afgesproken. Als ze nou veel geld geven voor deze opdracht dan steek ik er veel tijd in, krijg ik weinig dan steek ik er minder tijd in. En over de invalshoek moet ik nog nadenken: kies ik alleen verhalen uit die ook in mijn boekenkast staan, of steek ik mijn licht op bij klanten van de Albert Heijn hier in Lochem. Geen idee. Uiteindelijk is alles even lang als breed.”

Lees ook op nrc.nl: ‘Zand en zee’: Zeer Kort Verhaal van A.L. Snijders