Stop met zeuren over de geldpers, doe wat

Nu de Tweede Kamer en Klaas Knot uitgemopperd zijn over het besluit van de Europese Centrale Bank om ‘de geldpers aan te zetten’, kunnen we overgaan tot actie. Geld is goedkoop. Dat zorgt volgens Knot (en de Tweede Kamer) voor allerhande risico’s (zeepbellen!). Maar het besluit is genomen en je zou nu ook kunnen denken: vraag niet hoe het kan maar profiteer ervan.

Want we kunnen wel net als Sybrand Buma van het CDA moord en brand schreeuwen dat Zuid-Europa door het goedkope geld weer caipirinha’s drinkend op zijn rug gaat liggen, en gemakshalve vergeet de eigen economie en de eigen achterhaalde sociale regelingen aan te passen. Maar laten we eens naar onszelf kijken op dat vlak.

Wij hebben ook nog een hervorming die op ons wacht: het belastingstelsel. Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank en één van de presidenten die binnen de ECB tegen ‘de geldpers’ stemde, wees de Tweede Kamer er donderdag fijntjes op dat ook Nederland het goedkope geld kan gebruiken om te hervormen. De staat leent goedkoop. Gebruik de financiële ruimte die daardoor vrijkomt voor de grote belastingherziening waar ongeveer de hele Tweede Kamer voor is.

Voor een belastingherziening is in eerste instantie veel geld nodig – je komt makkelijk op miljarden euro’s. Bij zo’n herziening gaan er altijd mensen op achteruit, en die moet je – om de hervorming politiek acceptabel te maken – tijdelijk compenseren. Die ruimte is er waarschijnlijk nu.

Volgens Knot heeft de economie er nu meer baat bij als overheden de economie stimuleren dan als centrale banken dat doen – een van de redenen dat hij tegen het besluit van de ECB was. Dan kan je natuurlijk wegen gaan aanleggen, maar een belastingverlaging voor werkende Nederlanders is voor links én rechts onomstreden. En economen zijn ook enthousiast. Het stimuleert de economie: werknemers houden meer geld over om uit te geven en voor werkgevers wordt het goedkoper om mensen in te huren.

Wat mij betreft stoppen we daar niet: vereenvoudig het onbegrijpelijke en ontmoedigende oerwoud aan btw-tarieven tot één fiere boom.

En doe dan ook meteen wat aan de inmiddels absurde vermogensrendementsheffing op spaartegoeden. De rente daalt nog verder door het besluit van de ECB. Het kost inmiddels geld om te sparen (trek van de rente op een spaarrekening de vermogensrendementsheffing af en je houdt doorgaans weinig over). Ik weet dat dat precies de bedoeling is van dit beleid: de mensen moeten niet sparen maar hun geld laten rollen. Maar het lijkt me op de lange termijn buitengewoon zinnig om gewone mensen de kans te geven vermogen op te bouwen zonder daarvoor gestraft te worden. Dus schaf die belasting af voor alle kleine en middelgrote spaartegoeden.

En maak het belastingsysteem minder ingewikkeld. Pomp niet nodeloos geld rond door het eerst te innen en daarna massaal uit te delen via allerlei toeslagen. Dat houdt vooral ambtenaren aan het werk.

Belastingen grijpen in de hele economie in. Dit kan een positieve hervorming zijn; één die niet iets afpakt van mensen, maar grosso modo juist verlichting biedt, en tegelijk goed is voor de economie. Wat wil je nog meer als politicus?

Mijn grote vraag: wanneer stoppen de heren in Den Haag met praten over een belastinghervorming – ik hoor het letterlijk al jaren aan – en wanneer gaan ze eindelijk iets doen? De ECB koopt tijd voor alle Europese regeringen. Onze regering en parlement staan voor de keuze: Zuid-Europa de les lezen of zelf in actie komen.