‘Schuren op een feest? Dan zoenen’

Via WhatsApp en Snapchat is het makkelijk pesten. Een lesprogramma op het Wellantcollege in Nieuw-West moet jongeren weerbaar maken.

Project over seks en sociale media op het Wellantcollege. Ouders hebben vaak geen idee wat kinderen online uitspoken. Foto Daniel Maissan

‘Waar gaan we het vandaag over hebben?”

„Seks!”

„Heel goed. En grooming. Weet iedereen wat dat is?” Bijna alle vingers gaan de lucht in.

De tweedeklassers van het Wellantcollege in Sloten hebben het deze week over seksualiteit en social media. Want die twee hebben bij jongeren vaak met elkaar te maken. Omdat het nou eenmaal makkelijker is een klasgenoot via WhatsApp de liefde te verklaren. Maar ook, minder onschuldig, omdat naaktfoto’s van minderjarige leerlingen geregeld worden doorgestuurd naar de hele klas: sexting. Dat is illegaal. Soms zijn die foto’s echt, bedoeld als flirt, soms gephotoshopt, om een ander zwart te maken.

De projectweek is georganiseerd door KiKid, een stichting die ‘moeilijke’ thema’s als digitaal pesten, alcohol en drugs bespreekbaar maakt met theater. Getrainde studenten maatschappelijk werk spelen de scènes (over smartphones, uitgaan, ‘zeurende’ ouders), daarna volgt een stelling, waar leerlingen in groepjes over praten.

Vandaag: als je op een feestje met iemand schuurt, wil je zoenen of meer.

En: als je als meisje sexy kleding draagt, wil je verder met een jongen.

Nieuw-West heeft de week gefinancierd (kosten: 10.000 euro). Stadsdeelvoorzitter Achmed Baâdoud (PvdA) is deze ochtend daarom aanwezig . „Later zitten jullie misschien wel op mijn stoel”, spreekt hij de kinderen toe. Zijn zoon is een leerling van de school en zit ook in de zaal.

WhatsApp en Snapchat hebben pesterijen en chantage nog onzichtbaarder gemaakt, vertelt KiKid-oprichter Janine de Ridder. Ouders hebben vaak geen idee wat hun kinderen online uitspoken. Dat speelt overal: „Ook op blanke scholen in Haarlem.”

In Nieuw-West, waar zo’n tweederde van de bevolking een niet-westerse achtergrond heeft, speelt bovendien nog een ander probleem. De taalbeheersing. Een moeder die geen Nederlands spreekt, hoort simpelweg niet wanneer haar dochter aan de telefoon wordt gechanteerd. „Dat is een dubbele handicap”, zegt Baâdoud.

Nieuw-West financiert verschillende projecten die de weerbaarheid van kinderen moeten vergroten. Het stadsdeel kent relatief veel kwetsbare gezinnen. „Levensgevaarlijk” als daar niets mee wordt gedaan, vindt Baâdoud. „Criminelen maken misbruik van fragiele kinderen, meiden zetten andere meiden aan het werk. Het gaat om de volwassenen van de toekomst.”

Wat hem betreft is de school een gebouw voor méér dan alleen onderwijs. „Sommige leerlingen voelen zich op school veiliger dan thuis. Als de schoolgebouwen ook na lestijd open zijn, met professionals aanwezig, pikken we signalen van huiselijk geweld wél op.” Alleen: niet alle schoolbesturen zien dat zitten, zo’n ruimere functie van hun gebouw.

Werken de lesprogramma’s? Onderzoek naar de methode van KiKid liet zien dat jongeren na afloop meer vertrouwen hadden zelf geen seksueel overschrijdend gedrag te vertonen. Of er daadwerkelijk minder gepest wordt, valt niet te meten. „Het effect zullen we nooit weten”, zegt Baâdoud. „Maar nietsdoen is geen optie. Als er vanavond twintig kinderen aan tafel over praten, noem ik dat resultaat.”