Als ik imam was

In het nieuws komen vooral ‘extreme’ imams, die oproepen tot vergelding en geweld. De gemiddelde preek op vrijdag van een imam is saai, vindt Hanina Ajarai. De komende weken preekt zij in nrc.next.

In de naam van de Barmhartige, de Erbarmer,

Ik ben niet opgeleid als imam, misschien mag ik het niet eens zijn als vrouw, maar ik zou wel willen spreken in naam van de islam. Ik wil dat de duizenden moslims in Nederland die elke week naar de moskee gaan voor de vrijdagpreek ook horen wat ik te zeggen heb. Sterker nog, het liefst wil ik het onderwerp van de preek en de lessen die getrokken moeten worden voor alle moskeeën uitkiezen.

Mijn wens is ontstaan uit een gevoel van machteloosheid. De moslimgemeenschap lijkt voortdurend verkeerde keuzes te maken. Soms met desastreuze gevolgen. En wat moet je dan doen als je hart bloedt voor de zaak, maar je invloedssfeer beperkt is tot je eigen privécirkel? Een tijdlang heb ik me erbij neergelegd dat ik niet meer kan doen dan beloven mijn eigen kinderen naar goed voorbeeld te zullen opvoeden. Opdat zij goede mensen, goede moslims worden.

Maar nee. Ik dacht opeens aan het enorme potentieel van de vrijdagspreek. Dat is in elke moskee het best bezochte moment van de week. Duizenden moslims kunnen zich dan laven aan de liefde en levenslessen uit de Koran en het leven van de profeet, vzmh*. Jong en oud, vrouw en man zijn aanwezig. Maar wat een wekelijks inspiratieshot zou moeten zijn, is in negen van de tien gevallen een slaapverwekkend theoretische verhandeling over niet-wereldse zaken, zoals de bestraffingen in het graf.

In het Arabisch bovendien! Wat een gemiste kans.

Nee, ik zou willen dat onze imams zich wat meer opstellen als maatschappijleraren. Dat zij het grote met het kleine, alledaagse verbinden.

Ikzelf zou bijvoorbeeld willen preken over hoe wij met het beeld van onze profeet, vzmh, omgaan. We hebben de afgelopen weken de mond vol over hem. Dat we het niet leuk vinden dat hij wordt beledigd. Dat we de bedrijven YouTube en Google twee dagen moeten boycotten, omdat zij meewerken aan de verspreiding van nare dingen over hem. Dat we onze liefde voor hem kunnen tonen door zijn naam in onze WhatsApp-afbeelding op te nemen. We lopen zelfs met T-shirts waarop zijn naam in sierlijk Arabisch is geschreven.

Wat een gemakzucht. Denken we nu werkelijk dat dat recht doet aan zijn waarde? Gaan buitenstaanders opeens beseffen wat een grote man dat moet zijn geweest? Nee!

De werkelijke manier om de nagedachtenis van de profeet, vzmh, te eren is door jouw goedheid te tonen aan de mensen om je heen. Wat was het toch een geduldige en vriendelijke man in de omgang met zijn buren. Wat heeft hij de beschimpingen die dagelijks naar hem gericht waren toch waardig gedragen. Geen wonder, hij had God aan zijn zijde. God als leermeester. Hij openbaarde en onderwees hem bijvoorbeeld deze wijsheid:

‘En het goede en het kwade zijn niet gelijk: beantwoord het kwade met wat beter is, dan zal degene met wie je in vijandschap leefde als een oprechte vriend worden. (41:34)’

Ja, probeer dat maar eens als je een keer wordt uitgescholden op straat, omdat je een hoofddoek draagt. Uitgescholden wordt door iemand die die moslims zat is. Omdat ze van alles uitvreten. Beantwoord dat maar eens ter plekke met goedheid. Lijkt me heel wat harder werken dan je WhatsApp-afbeelding veranderen. Maar probeer het toch maar, want dat lijkt mij de ware islam.

Laten we ons gedrag langzaamaan ten goede veranderen. Laten we ons daarop concentreren. Als we eenmaal zover zijn, kunnen we het daarna altijd nog hebben over hoeveel centimeter ons graf straks is.