Griekse banken kunnen geen geld meer lenen bij ECB

Gebouw van de Europese Centrale Bank, ECB in Frankfurt am Main in Duitsland. Foto ANP / Lex van Lieshout

Terwijl de Griekse premier deze dagen een optimistische toon aanslaat over soepeler voorwaarden voor terugbetaling van de leningen, zet de Europese Centrale Bank (ECB) Griekenland verder onder druk. De ECB besloot gisteren dat de bank Griekse staats- en bankobligaties niet langer als onderpand accepteert voor krediet.

Het gevolg van dit besluit is dat de Griekse banken vanaf 11 februari geen geld meer kunnen lenen bij de ECB en dat de Griekse centrale bank zelf voor de tientallen miljarden euro’s moet zorgen. Die miljarden zijn vanaf volgende maand hard nodig als de huidige bailout is afgelopen. De banken kunnen alleen nog terecht bij het speciale noodloket ELA (Emergency Liquidity Assistance), maar over die leningen moet meer rente worden betaald. Door alle onzekerheid over een nieuw hervormingsprogramma hebben rekeninghouders bij de banken afgelopen weken al meer dan 15 miljard euro spaargeld opgenomen.

Griekenland en de landen in de eurozone praten momenteel over de terugbetalingsvoorwaarden van de 240 miljard euro aan verstrekte leningen. Het land wil soepelere condities en weigert nog te voldoen aan de strenge hervormings- en bezuinigingsvoorwaarden omdat deze de economie van het land kapotmaken, zo beargumenteert de Griekse regering. De ECB heeft er blijkbaar onvoldoende vertrouwen in dat Griekenland en de eurozone voor die tijd tot afspraken kunnen komen over het aflossen van de staatsschuld.

Griekse regering is positief gestemd

De Griekse minister van Financiën Varoufakis en de Griekse premier Alex Tsipras zijn volgens persbureau AP niettemin optimistisch over een nieuwe overeenkomst. Tsipras zei na afloop van een vergadering met het IMF, de ECB en de Europese Commissie:

“We zijn het nog niet eens, maar het gaat de goede kant op.”

De ECB had eerder al gedreigd deze beslissing te nemen, maar de stap werd pas eind deze maand verwacht, zo merkt economieredacteur Hanneke Chin A Fo vandaag in NRC op:

De ECB geeft met dit besluit het signaal af dat Griekenland de trojka niet zomaar kan negeren. Ook zegt zij hiermee dat de ECB niet langer belast wil zijn met junk-statuspapier zonder dat daar hervormingen tegenover staan. Mocht de ECB haar zin niet krijgen, dan heeft ze nog een volgend machtsmiddel: de ECB moet periodiek goedkeuring geven aan de ELA-leningen. Bij de volgende beleidsvergadering, op 18 februari, zou zij die steun kunnen intrekken.

Varoufakis reageerde laconiek op het ECB-besluit en zei dat het “geen negatief effect” op de financiële sector zal hebben. Vandaag spreekt de minister met zijn Duitse collega Wolfgang Schäuble, een van de felste tegenstanders van versoepeling van de terugbetalingsvoorwaarden.

Lees ook bij NRCQ ‘Duitsland wil Griekenland een lesje leren’ en ‘Griekenland is voorlopig een muur’.